Zo, net terug van Almere voor toch wel een heftige reeks van 7 lezingen in 25 uur. Het is ook een beetje mijn eigen schuld, want toen ik de vraag kreeg om naar de Helen Parkhurst school te gaan had ik laten weten dat dit voor mij wel kon, maar als ik zo’n verplaatsing maak het zinvoller is om meer dan 1 groep te zien. Het zijn er dus zeven geworden, twee klassen uit de lagere school, vier groepen middelbare school studenten en dan een avondactiviteit. In de lokale pers was terecht te lezen dat de opkomst daar erg laag was, maar in zo’n geval zeg ik steeds: ‘Don’t count the numbers’.
Bij de ongeveer 250 kinderen en jongeren was het erg leuk (ja, ik heb mijn taalgebruik al wat aangepast, want daar in Nederland is alles leuk en/of lekker). Ze waren goed voorbereid, hadden heel wat vragen en leken me ook wel gemotiveerd om zelf iets te doen. De middelbare school waar ik was is trouwens veel bezig met duurzaamheid. Er staan windturbines op het dak, er zijn plannen om een Earthship te bouwen (waarover later meer) en binnenkort krijgen ze als eerste school in Nederland een groene vlag. Ze zijn ook bezig met diverse projecten rond energiebesparing. Ik ben dus best tevreden van mijn uitstapje. Over de fascinerende stad Almere en hun prachtig bussysteem schrijf ik een van de volgende dagen nog wat meer.
En terwijl ik probeer ten Noorden van Vlaanderen ook wat mensen aan te porren blijkt tot mijn verbazing dat de voorpagina van La Libre Belgique het over mij heeft. Binnenin een groot artikel over wat ik allemaal doe (en met de juiste nuances en toelichting) en dan een mooie kop. De boodschap ’Low Impact Leven: Yes We Can’.
Al die aandacht doet wel wat te kort aan de vele mensen die ook al jaren bezig zijn met goed leven met een hele kleine voetafdruk. Ik kom trouwens regelmatig mensen tegen die wellicht meer Low Impact zijn dan ikzelf. In Aalter een man die leeft zonder elektriciteit, in Gent een vrouw die de eigen verwarming niet moet opzetten omdat een verwarmingsbuis die door haar appartement loopt voldoende warmte afgeeft. In Boom doet een school een Low Impact week en op facebook is trouwens net een nieuwe groep gestart van mensen die zelf in actie willen schieten om iets te doen aan het klimaatprobleem, én een groep mensen die actie voeren om iedereen te laten omschakelen naar groene stroom. Ook op de Ecopop beurs heel wat mensen, verenigingen en bedrijven gezien die goed bezig zijn. Op zo’n momenten wordt ik wel wat optimistisch. En voor al degenen die klagen over alles wat er mis loopt is er nog deze mooie spreuk van Confusius:
Het is beter een kaars aan te steken dan te klagen over het donker…
Op Eco-pop heb ik toch gezondigd tegen mijn eigen principe om niks nieuw te kopen. Voor het eerst sinds lang heb ik nog een nieuw kledingstuk gekocht: een T-shirt van VBV. Deze T-shirts zijn niet alleen mooi, maar ook nog eens van biologisch katoen en vooral, met de opbrengst gaat de Vereniging voor Bos in Vlaanderen twee bomen planten. Deze bomen horen dan bij de 1 miljoen bomen die ze er in Vlaanderen bij willen.
Dat er meer bomen en bossen nodig zijn is wel duidelijk. Bossen zijn van levensbelang voor de biodiversiteit, voor het vruchtbaar houden van grond en spelen een belangrijke rol in het opnemen van CO2 uit de lucht. Ondanks de vele mooie beleidsverklaringen en plannen is Vlaanderen een land waar meer bos verdwijnt dan er bij komt! De Vlaamse regering heeft zich voorgenomen om 796 hectaren per jaar extra aan te leggen, in 2008 is dit niet gehaald, in tegendeel er zijn nog eens 156 hectaren gekapt… Wat we zelf doen, doen we beter kraaien onze politici in koor, maar als het over bossen gaat klopt dit toch niet.
Trouwens het gaat niet enkel over bossen in Vlaanderen, maar ook in de tropische zone’s is het behoud van bos zeer belangrijk. In een artikel op de site van Mo* kan je lezen dat op dit ogenblik 17 tot 18% van het Amazone woud is verdwenen. Eenmaal we de 20% voorbij zijn dan zou het wel eens heel snel kunnen gaan met de aftakeling van het grootste regenwoud waarover we beschikken. Dan wordt er minder regen aangemaakt, komen er meer bosbranden en gaan we in de richting van een woestijn… Dus mensen kopen en planten maar die bomen!
Maandag en dinsdag ben ik in het Nederlandse Almere. Daar hebben ze een heel programma voor me uitgewerkt met het bezoek van diverse scholen en een lezing voor een nieuwe politieke partij. Deze “Klimaat en Omgevings Partij Almere (KOP)” wil in samenwerking met de bewoners van Almere bewijzen dat een leefbare, economisch veerkrachtige en schone (eco-)stad kan gerealiseerd worden.
Ik laat jullie even meelezen met enkele punten van hun programma
1) De KOP vindt dat het crisisbestendig maken van de economie alleen op lokaal niveau kan gebeuren. Dus een economisch actieplan maken waar rekening wordt gehouden met het milieu, de klimaat-problematiek en de leefomgeving.
2) De inwoners worden bij alle stappen betrokken in deze Groene Revolutie naar een crisisbestendige gezonde lokale economie en samenleving in Almere (d.m.v. dialoog, overleg, burgerinbreng van duurzame ideeën en inspraak).
3) Alle gemeentelijke afdelingen en beleidsvelden moeten klimaat- en milieuvriendelijk te werk gaan. Alle beleidsactiviteiten en werkzaamheden worden aan strenge duurzaamheidscriteria getoetst.
4) De Gemeente moet al haar eigen aankopen en aanbestedingen 100% duurzaam doen. Dit betekent o.a. zoveel mogelijk gebruik maken van lokale diensten en producten.
5) De KOP vindt dat de gemeente NU een voorbeeldfunctie moet gaan vervullen met energiebesparing en opwekking van eigen schone energie in en rondom haar eigen gebouwen.
6) Energiebesparende maatregelen voor alle woningen en gebouwen worden ondersteund door de Gemeente. De KOP wil belemmeringen weghalen en simpele regels opstellen.
7) Opwekking van schone energie in en nabij de eigen wijk voor en door de bewoners. Al dit soort klimaatvriendelijke initiatieven worden door de gemeente ondersteund. Eigen schone energie in de wijk bespaart op de energierekening van iedereen. Dit creëert meer banen en draagt bij aan een belangrijke reductie van klimaat- onvriendelijke broeikasgassen. Zongerichte verkaveling en zo energiezuinig mogelijk bouwen bij alle nieuwbouwprojecten. Dit betekent gebruik maken van gratis passieve zonne-energie.
9) Een loket voor gratis advies en hulp bij energiemaatregelen en regelingen.
10) Bij openbaar vervoer binnen de gemeente wordt een goedkoper daltarief ingevoerd (binnen bestaande contracten).
11) Stimuleren van de aanleg van een lokale infrastructuur voor elektrische voertuigen. Verbeteren en uitbreiding van veilige fietspaden.
12) Het behoud van bestaande groenstroken en stadsparken en de natuurwaarde daarvan verhogen. Dus geen bebouwing in bestaand groen.
13) Promoten van voedsel(productie) uit de lokale omgeving. Bijvoorbeeld door een (biologische) boerenmarkt in het Stadshart. Meer ruimte reserveren voor stadsboerderijen en volkstuinen.
14) Realiseren van lagere afvalophaalkosten voor inwoners door betere scheidings- systemen van afval. Groen biogas uit ons eigen afval.
15) Een betere koppeling van de lokale arbeidsmarkt en bedrijven. 16) De oplossing van de bereikbaarheid van Almere is simpel. Goedkope pendelbussen tussen bijvoorbeeld Almere en Amsterdam. Ook wil de KOP zoveel mogelijk werkgelegenheid creëren in de eigen stad en directe omgeving.
17) Een betere benutting van lokale jongerencentra en dubbel gebruik van schoolgebouwen (na schooltijd). Opnieuw meer aandacht voor jongeren en een breder aanbod van uitgaansmogelijkheden actief stimuleren.
18) Wijkveiligheid bevorderen: door o.a. inzet van een wijkagent op straat. Wijkteams instellen met een eigen budget en met ambtelijk ondersteuning. Energiezuinige openbare verlichting (LED) toepassen.
19) Scholen:
a. Een beter binnenklimaat en tegelijkertijd energie besparen. De energiebesparing dekt de kosten van de klimaatverbetering.
b. De gemeente levert lesmateriaal op het gebied van budgetteren, klimaat, energiebesparing en de leefomgeving. De jeugd heeft de toekomst.
20) Meer waardering voor lokaal vrijwilligerswerk.
Best een aantal interessante punten. Ik ben in elk geval benieuwd hoe de reacties op mijn verhaal zullen zijn bij onze Noorderburen… Mijn belevenissen zal je de volgende dagen in elk geval hier kunnen volgen.
PS: als alles goed gaat kan je vanaf maandag morgen ook een column van me lezen op www.mo.be/maandag.
Ik zit hier nu aan het standje van Netwerk Bewust Verbruiken, met aan de rechterkant de mensen van Velt (met lekkere hapjes) en links van mij de memogids en de Vereniging voor Bos in Vlaanderen. Ik ben hier dus in goed gezelschap (en niet erg commercieel) , een prima plek dus voor een berichtje.
Ik heb net een eerste try-out van de grote Low Impact Man Show achter de rug, alles is goed gelopen (want er komen wat technische dingen aan te pas) en de reacties waren positief. Ik moet natuurlijk nog een aantal dingen verder uitwerken, maar de formule lijkt wel te werken.
Natuurlijk is het publiek dat hier op Ecopop rondloopt behoorlijk geïnteresseerd in duurzaamheid en alles wat er mee te maken heeft. Ik ben trouwens ook al enkele bloglezers tegengekomen, en daar een praatje mee slaan is altijd prettig. Mijn hoop is echter om een manier te vinden om het verhaal zo aantrekkelijk te maken dat het niet allen interessant is voor mensen met groene inborst, maar ook andere doelgroepen. Ik ga natuurlijk graag spreken voor leden van Natuurpunt enzo, maar ik zou graag eens uitgenodigd worden door beenhouwersverenigingen, ondernemersclubs, of clubs van rijke mensen. (zijn Rotary en Kiwanis niet zo’n groepen?) Wie daar contacten heeft mag me ze me altijd doorspelen.
Even uitkijken, er rijdt hier net een Twike voorbij. Algemeen is wat hier op de beurs te zien is toch hoopgevend. Er zijn heel wat bijzonder lekkere producten – waaronder heerlijk bio-ijs – er is een stand met Hennep kledij van Hempmade – mijn volgende jas wordt er zo eentje. bijzonder fietsen en natuurlijk de stands met zonnepanelen, isolatiemateriaal en kleine windmolens. Mijn conclusie over de beurs is toch positief (ik wordt niet betaald door Ecopop hiervoor).
In de hal hiernaast is trouwens een beurs voor honden en kattenvoer… misschien moet Ecopop zo groot worden dat er volgens jaar ook die hal vol duurzame producten en diensten staat.
Vandaag was ik al in Kortrijk om de energiefiets-stand klaar te maken op de Ecopop-beurs en voor een ontmoeting met een heleboel mensen van NGO’s en bedrijven die allen met duurzaamheid bezig zijn of willen bezig zijn. Zeer boeiend en een paar nieuwe Low Impact projectjes zouden daar wel eens kunnen uit voortvloeien…
Ik heb al eens rondgelopen op de beurs en je zal er toch wel wat interessante dingen kunnen zien, zoals een echte Shiwing workshop. Daar kan je terecht met misgekochte klederen om ze te ruilen of te laten aanpassen. Een van de naaimachines zal trouwens aangedreven worden door de Human Power van mijn energiefiets. Er is een mooie stand met allerlei bijzondere fietsen, inclusief elektrische fietsen. Heel wat info over ecologische voeding, over zonnepanelen, over isolatie enzovoort. Zeker de moeite is ook het randprogramma met een heleboel lezingen, films, activiteiten voor jong en oud. Als je nu helemaal van Hasselt naar Kortijk moet komen is het misschien een grote inspanning. Maar als je nog geen plannen hebt dit weekend en je kan makkelijk met de trein naar Kortrijk komen dan is het een mooie optie. (er zijn continu bussen van het station naar de beurs).
Ik las hier al enkele kritische bedenkingen over deze beurs, die zoals alle beurzen inderdaad commercieel is omdat ze liefs winstgevend wil zijn. Anderzijds kan het geen kwaad om alle bestaande alternatieven eens samen te brengen en zo een beeld te krijgen van hoe we ons in een duurzame wereld kunnen verwarmen, voeden, verplaatsen en ontspannen.
Vandaag alweer niet veel blogtijd, want straks komt een ploeg langs van het Nederlandse programma ‘De Wandeling’. Op 19 februari wordt dit uitgezonden op de KRO. Ik zal nog maar eens de hooikist mogen demonstreren vrees ik
Nog iets over de energiefietsen. Ik blijf maar vragen krijgen van mensen en groepen die zelf een fiets willen maken of gebruiken. Dankzij Werner (de grote knutselaar van www.bric-a-brock.be ) is er nu een handleiding over hoe je daarbij te werk kan gaan. Je kan ze hier vinden; tevens zijn er een hele reeks links (met dank aan Wouter) van sites waar je nog veel meer info kan vinden.
Ik las hier trouwens al eens de suggestie van een energiefietsknutselaar dat het interessant zou kunnen zijn om de huidige kennis en ervaringen bij elkaar te brengen. Daar ben ik het helemaal mee eens. Zelf heb ik nu niet echt tijd over om eens een ‘Energiefietsofielen’ bijéénkomst te organiseren. Maar als iemand van de lezers daar zin in heeft, dan wil ik zeker meehelpen om hierover na te denken. In afwachting van ons eigen instructiefilmpje is dit hieronder best bruikbaar…
Vandaag gaat de werving van start voor ‘het Klimaatbudget’. Een nieuw project van Ecolife waar ik ook aan meewerk. ‘Het Klimaatbudget’ is een pilootproject waarbij we ervaring willen opdoen met een koolstofbudget voor particulieren. De mosterd halen we bij het theoretisch model van Klimaatdukaten(David Flemming, 2009).
Iedereen stoot een hoeveelheid CO2 uit door zijn manier van leven. Direct energieverbruik (elektriciteit en verwarming), mobiliteit en voeding vormen daar belangrijke onderdelen van. Milieuwinst op een bepaald onderdeel (vb. verlagen van de energiefactuur) heeft soms als ‘rebound-effect’ dat de milieu-impact op een ander onderdeel (vb. extra vliegtuigreis met het bespaarde geld) terug vergroot.
Het klimaatbudget brengt het ‘totaal’ in beeld. Stel dat iedereen een bepaald koolstofbudget krijgt dat overeenkomt met een bepaalde hoeveelheid CO2-uitstoot. Hoe gaan mensen daarmee om? Doen ze inspanningen om met dit budget rond te komen? Hoe gaan ze ermee aan de slag? Laten ze bijvoorbeeld die vliegtuigreis toch doorgaan en eten ze in ruil vegetarisch om binnen het budget te blijven?
Tijdens het pilootproject zal de CO2- uitstoot ook gekoppeld worden aan een virtuele rekening. Daarmee kan je zien hoeveel je virtueel moet betalen voor de emissie waarvoor je verantwoordelijk bent. Dit kan dan uiteindelijk leiden tot een handel van emissierechten tussen burgers.
Met dit project willen we nagaan wat de praktische en psychologische voor-en nadelen zijn van het model. En gaan we na of het model een effectieve vermindering van de uitstoot als gevolg heeft.
Gent
In het kader van het pilootproject gaan we aan de slag met een groep van 50 tot 100 Gentenaars die minimum 6 maanden, maximum 1 jaar vrijwillig werken met een koolstofbudget. Ecolife kiest voor stad Gent omwille van de uitdaging die de stad wil aangaan om tegen 2050 klimaatneutraal te worden. Daarvoor hebben ze een Klimaatverbond opgericht die alle betrokken sectoren wil samenbrengen. Een pilootproject rond een koolfstofbudget voor Gentse inwoners versterkt deze doelstelling.
Deelname
Gentenaars die willen meedoen, melden zich in de loop van februari aan via het aanmeldingsformulier .
Eind februari vullen de deelnemers eerst een gedragsnulmeting in, daarna een CO2 startmeting. Op basis daarvan berekent Ecolife het koolstofbudget. Vanaf 1 maart houden deelnemers een aantal gegevens bij en registreren deze maandelijks op de website. Op die manier krijgen de deelnemers maandelijks zicht op hun resultaat en de verhouding tot hun beschikbaar koolstofbudget. Na 6 maanden, in september 2010, volgt een eerste grote evaluatie van het project. Alle deelnemers worden dan uitgenodigd op een feestelijke bijeenkomst. Deelnemers die nog verder willen deelnemen, kunnen dit tot eind februari 2011. In de loop van het project ontvangen deelnemers informatie en nieuws via een maandelijkse mail en worden tussentijds uitgenodigd op een bijeenkomst.
Deze eerste keer is het project dus voorbehouden aan Gentenaars.. maar ik zal hier wel regelmatig een stand van zaken brengen.
Gezocht: iemand met heel weinig restafval. Dit voor een Exqi TV programma maken rond ecologie, in de meest ruime zin van het woord. Het gaat over bouwen, verbouwen, tuinieren, leven, eten, lifestyle….alles wat je maar kan bedenken.
In een filmpje in de eerste aflevering zal het gaan over verpakking. De redactie is dus op zoek naar iemand die zo weinig mogelijk restafval heeft. (de vraag is nogal dringend want ze filmen reeds op vrijdag 5 februari).
Wie zijn kans op eeuwige roem wil vastgrijpen kan vanaf nu mailen naar “Ragnax@telenet.be“
Dit weekend was ik in de Ardennen. Heel veel sneeuw, prachtig natuurlijk. Ik heb me ook laten overhalen om voor het eerst op mijn leven te gaan skiën. Ik moet toegeven dat ik het een prettige ervaring vond. Ik had wel wat last met de skilift die ik een paar keer halverwege hebben moeten loslaten. Maar het naar beneden skiën was best spannend. Ik ben dan natuurlijk enkele keren gevallen, maar ook dat is leuk op zo’n zacht sneeuwtapijt. Het moeilijkste is op zo’n moment terug recht komen, eenmaal je met die skilatten aan de voeten in de sneeuw ligt. Skiën is ook volop genieten van het uitzicht, van de frisse lucht en van de natuurelementen. Ik kan dan ook begrijpen dat heel wat mensen zo’n weekje skiën in de Alpen wel zien zitten.
Maar hoe zit het met de milieu-impact van deze leuke ervaring? In mijn geval was ik met de auto meegereden voor een weekendje Ardennen. Toch zo’n 500 kilometer…(te delen door twee mensen) Voor het skiën zelf heb je skilaarzen, ski’s en stokken nodig. Wellicht allemaal gemaakt van kunststoffen (maar wel minstens tweedehands want gehuurd). Om naar boven te gaan heb ik natuurlijk de skiliften gebruikt. Verder is er een stukje helling waar ooit bossen zullen gestaan hebben en dat nu gebruikt wordt voor de sport. (ik mag hopen dat er in de zomer koeien ofzo op grazen). Dus ja, dit heeft een grotere impact dan een weekend wandelen of fietsen. Het probleem is natuurlijk nog groter als je de massale omvang van de wintersporten bekijkt. In de Alpen alleen zijn zo’n 4000 skipistes en gaan jaarlijks honderduizenden mensen (meestal met de auto) naar de skigebieden. En als iedereen zou gaan skiën dan is het inderdaad snel gedaan met de Alpen.
Zo iets oplossen is moeilijk als we niet een globale benadering vinden. Want ik kan me voorstellen dat heel wat mensen het niet fijn zouden vinden mocht dit nu verboden worden (net zoals de huisdieren, het vliegen, de gsm’s en zoveel andere zaken). Anderzijds kunnen we de impact van deze activiteiten niet negeren. Als iedereen met een gelijk CO2 budget zou moeten werken kunnen we er misschien wel uit geraken. Dan kent iedereen zijn limiet en dan zullen mensen die bijvoorbeeld geen auto gebruiken en een goed geïsoleerd huis hebben wel genoeg krediet hebben om te gaan skiën… Een van de volgende dagen starten we met zo’n pilootprojectje in Gent, binnenkort meer hierover.
Ondertussen zal ik maar eens nadenken of ik de impact van mijn weekend kan compenseren met een actie. (een maand koud douchen ofzo???)
Daarnet hebben we onze eerste Home@home georganiseerd. Het is een activiteit van de Transitiegroep Sint-Amandsberg. Met deze sessie willen bij mensen thuis (en verenigingen en scholen) het gesprek op gang brengen over de toekomst.
De eerste sessie ging door in de Vooruit bij een groepje dames die regelmatig samenkomen om na te denken over wat ze kunnen doen voor een betere wereld. Na een kennismakingsrondje bekijken we een aantal fragmenten uit de film Home van Yann Arthus Bertrand. De volgende stap is dan met de groep nadenken en uitwisselen over twee vragen. De eerste vraag gaat over de hoe we naar de toekomst kijken, wetende dat er op dit ogenblik één en ander fout loopt. De tweede vraag gaat over hoe de toekomst er ook zou uit kunnen zien, als we erin slagen om effectief het roer om te gooien en te werken aan een solidaire en olie-onafhankelijke samenleving.
De eerste vraag zorgt meestal voor een sfeer in mineur. Is het nog niet te laat om de wereld te redden, waarom zijn er nog zoveel mensen die doen alsof er niks aan de hand is, is het wel mogelijk om uit de rat-race te stappen, is het niet omwille van een economisch en politiek systeem waar wij weinig aan kunnen doen…
De tweede vraag zorgt voor een positievere sfeer. Samen nadenken over een toekomstbeeld met minder auto’s, meer groen, minder stress, meer lokale voeding, goed geïsoleerde huizen, groene energie, minder sociale tegenstellingen en meer levenskwaliteit maakt energie los. Dan krijgen mensen zin om er zelf ook aan te beginnen. En dat is natuurlijk de bedoeling van het hele Transitie gebeuren. Groepen opstarten die werken aan lokale veerkracht en energie-onafhankelijkheid.
Meer info over Transitie Vlaanderen is hier te vinden.
Al die aandacht doet wel wat te kort aan de vele mensen die ook al jaren bezig zijn met goed leven met een hele kleine voetafdruk. Ik kom trouwens regelmatig mensen tegen die wellicht meer Low Impact zijn dan ikzelf. In Aalter een man die leeft zonder elektriciteit, in Gent een vrouw die de eigen verwarming niet moet opzetten omdat een verwarmingsbuis die door haar appartement loopt voldoende warmte afgeeft. In Boom doet een school een Low Impact week en op facebook is trouwens net een nieuwe groep gestart van mensen die zelf in actie willen schieten om iets te doen aan het klimaatprobleem, én een groep mensen die actie voeren om iedereen te laten omschakelen naar groene stroom. Ook op de Ecopop beurs heel wat mensen, verenigingen en bedrijven gezien die goed bezig zijn. Op zo’n momenten wordt ik wel wat optimistisch. En voor al degenen die klagen over alles wat er mis loopt is er nog deze mooie spreuk van Confusius:
Zongerichte verkaveling en zo energiezuinig mogelijk bouwen bij alle nieuwbouwprojecten. Dit betekent gebruik maken van gratis passieve zonne-energie.
