Nog veertig dagen

Ik heb met veel belangstelling de reacties op mijn stukje over de mini-ondernemingen gelezen. Aangezien Renaat mijn standpunt goed heeft toegelicht – bedankt daarvoor- ga ik er nu niet verder op in (handig toch, zo’n blog waar mensen meedenken). Maar omdat een echte dialoog nog beter werkt wil ik graag eens langs gaan in de winnende klas om eens van gedachten te wisselen. Dus mensen van Spotlight, laat maar iets horen, dan kom ik eens langs.

Maar eigenlijk wil ik nu even hebben over de komende periode. Nog een flinke vasten en het Low Impact jaar zit erop. Echt vasten ga ik dan wel niet doen. Ik vind het echter geen slecht idee  dat mensen om religieuze of andere redenen gedurende een periode ervoor kiezen om wat soberder te leven. 

Ik heb bij de start van mijn jaar een aantal cijfers vooropgesteld. Bijvoorbeeld maximum 20 liter drinkwater per dag of maximum 1 kWh per dag. Nu kan ik al met zekerheid zeggen dat dit zeker zal lukken. Het grote knelpunt is het gasverbruik. Hier is mijn doelstelling maximum 7 500 kWh gas verbruiken tijdens het LIM jaar, dat is dus 38 % minder dan het jaar dat vooraf ging.  Aangezien de voorbije winter behoorlijk streng was én mijn huurhuis niet goed is geïsoleerd zal ik voor de laatste weken moeten overgaan tot een echte rantsoenering voor warm water en gas. Heel concreet heb ik voor de resterende weken nog 35  kWh te gebruiken. Ondertussen weet ik ook dat 1 uur de verwarming opzetten overeen komt met  2  kWh. Nog ongeveer 16 uur verwarming de volgende 40 dagen. Klinkt misschien vreselijk maar de voorbije week  is het al gelukt om het zonder verwarming te doen. Enerzijds zorgt de zon overdag voor een flinke opwarming van het appartement. Anderzijds zijn we al zo gewoon geraakt aan lagere temperaturen dat 15° echt geen pobleem is.

Ik begrijp best dat veel mensen dit een beetje ver vinden gaan, maar dit is ook een experiment. En wie weet, misschien komt er nog een dag dat schaarse hulpbronnen zoals gas en olie gerantsoeneerd worden. Dan heb ik alvast een beetje geoefend.

Mini-onderneming

Ik was gisteren op de finale van de Oost-Vlaamse mini-ondernemingen. De gasten van Edugo waren met hun LIM onderneming derde (op een totaal van uiteindelijke 82 Oost-Vlaamse deelnemers), wat natuurlijk een schitterend resultaat is. Ik ben dan ook erg trots op de  manier waarop ze hun project hebben verdedigd. Vooral ook omdat de gasten van het zevende jaar Winkelinrichting en Etalage moesten concurreren met welbespraakte ASO klassen die vooral goed waren in presenteren.  

Toch heb ik ook wat bedenkingen bij het hele opzet van deze mini-ondernemingen. Ik denk dat ik zelf ook redelijk ‘ondernemend’ ben, en ik vind het een goed idee dat in het onderwijs leerlingen via zo’n projecten ervaring opdoen in ‘zakendoen’. Wat me echter opvalt is dat het hele project een zeer enge invulling van ondernemen hanteert. Dat zie je meteen aan de manier waarop de klassen hun presentatie brengen. Een aantal van die jonge gasten strak in het pak – een beetje als verkleede apen – elk met hun titel van afgevaardigd beheerder of directeur communicatie en met een duidelijke plaats in de hiërarchie. De presentaties zijn helemaal doordrongen van het huidig economisch discours. Winst creeëren voor de aandeelhouders, de kosten drukken, klanten verleiden, kortom het typische taaltje van de Fortis bestuurders. Oja, de deelnemers weten best dat duurzaam ondernemen in de mode is, en dus bijna elke klas gebruikte het woord minstens één keer. Een groep die als product ‘kussens en themaweken’ aanbood, had gekozen voor groene kussens omdat ze een groene school zijn. Een andere klas gaf een deel van de opbrengst van de verkoop aan een goed doel want ‘klanten kopen meer als je zegt dat een deel van de winst naar kindjes met kanker gaat’. Een derde groep vulde duurzaamheid in door T-shirts te verkopen voor een waterproject. (en om de winst te maximaliseren zeer goedkope T-shirts, wie weet gemaakt door kinderen in China). De vragen van de jury (ook allemaal ondernemers uiteraard) gingen meestal over de kostprijs, het resultaat en de winst. De winnende onderneming had via een modeshow een dividend van 130% gecreeërd. Voor Hou’t vast was het maar 70%, en die winst gaat dan nog niet naar de aandeelhouders maar naar WWF, dus ja, dat vinden echte ondernemers maar wat minnetjes. Zelfs al hadden de leerlingen van Edugo veruit het duurzaamste en meest consistente project uitgewerkt, wie het mooiste verkoopspraatje kan houden wint. (met respect voor alle deelnemende groepen die erg hard gewerkt hebben aan hun mini-ondernemeing)

En zo zie hoe het denken dat aan de oorzaak ligt van de huidige financiële en ecologische crisis nog steeds wordt doorgegeven in ons onderwijs. Ik heb in elk geval een mailtje gestuurd naar de organisatoren van deze wedstrijd (Vlajo), tijd dat ze daar ook eens nadenken over een transitie van hun ‘ondernemingsdenken’. We zullen de volgende decennia nood hebben aan een hele andere manier van ondernemen.

zonnebrillen

Gisteren namiddag hebben we in de zon op een terras in Antwerpen de tekst doorgenomen en alle ‘cues’ afgesproken. Dit zijn de momenten waarop er een bepaald stukje muziek moet komen. Vanop zo’n terras is het mooi om te zien hoe mensen overal uit hun huizen komen gekropen zodra de eerste lentedagen losbarsten. Wat me meteen opviel: de mode voor zonnebrillen is tegenwoordig GROOT. (het zou kunnen dat dit vorig jaar ook zo was, maar nu viel het me wel op) Heel wat mensen hadden een zonnebril op, en de meeste ervan zijn tegenwoordig grote donkere exemplaren. Zelf heb ik het niet zo voor zonnebrillen, want communiceren met iemand waarvan je de ogen niet kan zien is toch maar niks. Ik kan me voorstellen dat mensen met gevoelige ogen een zonnebril nodig hebben, maar het is zeker van vorige eeuw geleden dat ik nog zo’n ding droeg.

Wat ik me dan altijd afvraag bij het observeren van zo’n modeverschijnsel is hoe het komt  dat opeens iedereen hetzelfde soort brillen, tassen of schoenen mooi vindt. Want wees er maar zeker van de dragers van zo’n megabril ook oprecht zullen menen dat de bril hun mooi staat, en dat de aankoop het gevolg is van een persoonlijke keuze. En zo komt het dat in tijdperk waarop de nadruk ligt op maximale vrijheid en individualisme iedereen uiteindelijk met hetzelfde model zonnebril op de neus persoonlijk loopt te wezen.

Ik heb niks tegen schoonheid en orginaliteit, integendeel. Maar waarom zoveel mensen als een kudde schapen de jaarlijks veranderde mode volgen blijft voor mij een raadsel. Het is toch redelijk onzinnig dat kleren en accesoires die nog in perfecte staat zijn moeten vervangen worden omdat iets abstracts als de ‘mode’ is veranderd. Dus beste mensen, weg met al die modeblaadjes, gebruik je veel te kleine zonnebril van vorig jaar, en trek je niks aan van al de afkeurende blikken die je achter de modieuze zonneschermen toch niet kan zien. (en geniet van de zon vandaag)

zon

 Reeds enkele jaren ben ik lid van Natuurpunt. Ik denk dat dergelijke organisaties van groot belang zijn om aan te tonen dat we er alle belang bij hebben om de resterende Natuur te behouden. Tegelijk is er bij deze ledenorganisatie steeds meer aandacht voor alle aspecten van duurzaam leven. (alleen een beetje jammer dat zich laten sponsoren door Electrabel – dat moest ik toch even kwijt)

Maar vandaag gaat het om energie van de zon, daarom wat aandacht voor de  campagne die ze opzetten rond hernieuwbare energie. Natuurpunt wil zoveel mogelijk mensen aanzetten om zelf thuis  zonneboilers en fotovoltaïsche panelen te plaatsen. Daarvoor werkt Natuurpunt samen met een commerciële partner. Die biedt niet alleen zeer goede prijzen, uitstekende kwaliteit en een perfecte service, maar maakt per verkocht paneel ook nog een bedrag vrij voor de aankoop van bedreigde natuur. Aangezien er een hele reeks premies zijn voor het plaatsen van deze panelen is dit ook financieel een goede zaak. (ondertussen weet iedereen wel dat voor je zonnepanelen gaat plaatsen eerst de isolatie van je huis in orde moet zijn). De zon gebruiken voor warm water en elektriciteit is dus goed voor het klimaat, goed voor de portemonnee, en goed voor de natuur. Alle ino over deze campagne kan je hier vinden: www.natuurpunt.be/zonnen.

 

 

spanning in theaterland

Vandaag start de laatste volle repetitieweek in Antwerpen. We werken een hele week met een muzikant (Toon Offeciers) die ook mee op tournee zal gaan om voor ecologische muzikale ondersteuning te zorgen. Donderdag zal het (composteerbaar) decor afgewerkt zijn en ondertussen zoeken we  uit hoeveel van de nodige energie we zelf kunnen opwekken. Op de foto zie je alvast hoe Jonas en Dimitri op de energiefiesten bezig zijn. Als het weer het toelaat gaan we deze week het koolzaad inzaaien. Daarvan moet dan de plantaardige olie gemaakt worden die we in het najaar nodig hebben om het transport van de tournee mogelijk te maken. Ondertussen zijn er al vijftig voorstellingen geboekt  tussen 23 september en 30 november. Het zal voor mij in elk geval ook een nieuwe ervaring zijn. Ik heb Adam en Marieke er al op voorbereid dat ze in die periode hun papa wat minder zullen zien.

Vandaag wordt ik nog eens gevolgd door een cameraploeg (deze keer van de Italiaanse televisie) en dinsdag is er nog een lezing in het Paleis in Antwerpen. Donderdagavond is er een tweede try-out van ‘tegen de lamp’. Een spannende dag wordt ook woensdag, want dan mogen de 11 meisjes en 1 jongen van 7WE hun ecologische mini-onderneming voor de jury verdedigen. Ze zitten namelijk in de finale van de Oost-Vlaamse mini-ondernemingen. Duimen dus allemaal. Gelukkig  kan ik tijdens de drukke dagen telkens wat bekomen tijdens het verzorgen van mijn indoor-moestuintje waar ondertussen al heel wat jonge blaadjes boven de aarde uitsteken! Ideaal om stress te voorkomen.

Leve de compostmeesters

Vandaag was ik te gast op het jaarlijkse congres van Vlaco, de organisatie van Vlaamse compostmeesters. Met zo’n drieduizend zijn ze ondertussen, vrijwilligers die overal in het Vlaamse land mensen begeleiden in opstarten van composthopen.

Een zeer nuttige zaak als je weet dat in de gemiddelde grijze zak nog bijna 40% organisch afval zit dat perfect opnieuw in de natuurlijke kringloop kan worden gebracht. Het composteren van groenten en tuinafval is in vele opzichten goed voor de ecologische voetafdruk. Zelf heb ik sinds de start op 1 mei al mijn GFT in de bak gedaan, net als enkele van de buren. De bak raakt maar niet vol, en dit dank zij de wormen en micro-organismen die druk in de weer zijn om het afval om te zetten in humus. Binnen enkele weken ga ik voor het eerst compost oogsten, die kan ik dan weer gebruiken voor mijn planten en moestuintje in huis.

Wie zelf niet de mogelijkheid heeft om te composteren kan hopelijk het GFT afval apart houden en meegeven met de selectieve ophaling. Een andere oplossing die ook op appartementen kan worden toegepast is de wormenbak.  Er is heel wat info te vinden over composteren en wormenbakken. Neem maar een kijkje op www.vlaco.be, www.thuiscomposteren.be,  http://www.mirom.be/composteren.html, www.tuingrond.be en comitee Jean Pain .

geld

Gisterenavond in een volle balzaal het interessante debat over ‘red het geld’ meegemaakt. Politici van SP-A, CD&V, Groen en LDD mochten er hun visie geven over hoe het nu verder moet met het financiële systeem na de crash van de voorbije maanden.
Om te beginnen een paar hallicunante bedragen. De Belgische overheid heeft sinds de start van de financiële crisis 25 miljard belastingsgeld gebruikt om de banken te redden. (als het mag helpen: dit is 1000 miljard oude Belgische Frank). (nog even terzijde: wereldwijd hebben overheden trouwens al 1 800 miljard in het banksysteem gepompt. Voldoende om alle milleniumdoelen in een keer te halen.)

In het licht van deze cijfers vonden drie van de vier politici het dan ook normaal om strengere voorwaarden op te leggen aan de banken. Opheffen van het bankgeheim, verbod om te beleggen in belastingparadijzen, meer transparantie en investeren in reeële economie in plaats van in virtuele fondsen. Ook Hendrik Bogaert van meerderheidspartij CD&V staat grotendeels achter deze voorstellen. Of we dit ferme standpunt nu ook echt in wetteksten gegoten zullen zien blijft natuurlijk afwachten. 

In elk geval, de voorbije periode maakt duidelijk dat de impact van geld op de wereld veel te belangrijk is om dit over te laten aan de bankiers.  Als je geld op de bank zet kan je maar best eens goed informeren wat men daarmee gaat doen. Een goed startpunt is hiervoor de site van Netwerk Vlaanderen. En ondertussen hoop ik dat Triodos snel met zichtrekening begint dan kan ik al mijn bankzaken daar onderbrengen. Kan alleen maar goed zijn voor mijn voetafdruk.

van toetsenborden en living-tuinen

Wellicht was ik gisteren wat te snel om meteen op zoek te gaan naar een nieuw toetsenbord om dan nog met een duur exemplaar thuis te komen. (het was dan nog het goedkoopste model bij Photo-hall) Via een oproep naar de Lets-groep of deze blog was ik wellicht makkelijk aan een tweedehands toetsenbord gekomen.

Het heeft ook te maken met mijn afhankelijkheid van de computer. Er zijn heel veel dingen die ik kan missen, maar ik moet toegeven dat er zelden een dag is dat ik niet achter de computer zit om te mailen, te schrijven, op te zoeken en te lezen. Ik vermoed dat een jaar zonder internet en computer veel moeilijker zou zijn voor mij dan een jaar Low Impact leven. Dus voor degenen die op zoek zijn naar mijn zwakke plek; je hebt ze gevonden (samen met chocolade).

Straks sluit ik wel de pc af en ga ik naar de Vooruit om samen met Marty Schnapf een dag te werken aan een een oplossing voor de mondiale ecologische problemen. Vanavond te zien in de Balzaal van de Vooruit omstreeks 22 uur.

Verder kan ik nog melden dat ik gestart ben met mijn living-moestuin. Kwestie van wat te oefenen in zelfvoorziening probeer ik deze keer binnenshuis was te groenten te kweken. Op dit ogenblik heb ik gezaaid/gepland: radijs, pluksla, rucola, waterkers, peterselie, munt en basilicum. Er zijn een paar grote voordelen aan deze vorm van tuinieren. Het kan altijd (dus ook bij regen en wind), je hoeft niet op je knieën op de grond onkruid te wieden, en er zijn geen bosduiven of konijnen die aan je oogst komen knabbelen! Ik hoop hier binnen enkele weken nog een foto te kunnen plaatsen met weelderige planten en struiken.

een kopje thee

Ik drink zo goed als nooit koffie, vooral omdat ik thee gewoon veel lekkerder vind. Maar de kruidenthee van gisteren is me echter niet goed bekomen. Door een onhandige beweging heb ik namelijk de helft van de thee over mijn laptop gemorst. Ik heb de laptop meteen omgedraaid, zo goed en zo kwaad als het kan geprobeerd om met toiletpapier de thee van tussen de toesten te verwijderen. Daarna heb ik hem afgesloten met de hoop dat er nog iets te redden viel. Meteen doemde het schrikbeeld op dat ik op zoek zou moeten gaan naar een nieuwe computer, en dit terwijl ik probeer om geen nieuwe spullen te kopen.

Deze morgen heb ik de computer terug opgestart met als goed nieuws dat hij nog werkt, behalve dat de toesten helemaal overhoop zijn. Een aantal lettertekens reageren niet meer, andere zorgen meteen voor een lange reeks van dezelfde letters. Kortom een laptop waarmee je nog dingen kan bekijken (of spelletjes spelen) maar geen deftig bericht kan op typen. Dus begon ik me mentaal voor te bereiden op de aankoop van een nieuwe, want ja, deze is tenslotte al 3,5 jaar oud, werkt zeer traag, de batterij en de CD-speler doen het niet meer meer. Op zoek gaan naar argumenten om toch te kopen, zoals de gemiddelde consument regelmatig doet zeker. Maar toen kwam er toch nog een ingeving, want de computer werkt nog, alleen het toestenbord niet meer. Dus ben ik op mijn fiets gesprongen, op zoek naar een IT winkel waar ze toestenborden verkopen.  Een shopper met ervaring zou weten dat dergelijke winkels slechts open zijn om 10 uur. Ik niet dus, maar ik heb van het wachten genoten bij een kop chocolademelk van het leuke koffiekraam op de Zuid. In openlucht, de krant ingekeken en gezien hoe de zon de stad en de mensen opwarmt.

En nu zit ik terug thuis, met een nieuw toestenbord (draadloos, er was geen andere keus). Dit heeft me dan toch 49,9 + twee euro voor de chocomelk gekost. Maar ik kan weer verder. En mijn kopje thee zet ik nu wel heel ver van de computer…

voetafdruk in beeld

Wie deze blog op het werk leest kan maar best niet beginnen klikken op de links hieronder. Want wat je hieronder kan zien is een documentaire van National Geographic over de Amerikaanse voetafdruk (zowat 100 minuten). Het indrukwekkende aan de reeks is dat letterlijk in beeld wordt gebracht hoeveel een gemiddelde Amerikaan in zijn leven gebruikt aan bijvoorbeeld eieren, vlees, auto’s, energie en afval. Heel wat sprekende beelden en cijfers die duidelijk maken dat de Amerikaanse levensstijl onmogelijk te veralgemenen is. Dit geldt ook natuurlijk voor de Belgische manier van consumeren. De documentaire is gemaakt voor de economische crisis en dat is er aan te zien, dus misschien wordt de Amerikaanse (en Westerse) voetafdruk door de economische crisis ietsje kleiner.

 

• deel 1
• deel 2
• deel 3
• deel 4
• deel 5
• deel 6
• deel 7
• deel 8
• deel 9
• deel 10

Wie minder tijd heeft kan alvast de laatste twee stukjes bekijken, die vatten ongeveer samen waarover het gaat.