21 juli 2021: welke feestdag?

Hier en daar hangen in de straten Belgische vlaggen. In principe is 21 juli onze nationale feestdag, maar de tradities zijn flink veranderd. Vooreerst is het koningshuis verdwenen. Toen er in het najaar van 2011 nieuwe federale verkiezingen zijn georganiseerd en de onderhandelingen alweer bleven aanslepen heeft koning Albert op de nationale feestdag van 2012 er zelf de stekker uitgetrokken.

De koning had zich in 2011 al eens bijzonder kwaad gemaakt, maar de vertoning van 2012 was nog iets anders. Hij begon zijn toespraak met de gevleugelde woorden: ‘ik weiger nog langer Koning te zijn van dit apeland’.  Een uitdrukking die tegenwoordig  vaak gebruikt wordt als iemand ontslag neemt.

Maar Albert gaf dus zijn ontslag en ging met zijn hele familie naar de Zwitserse Alpen. Hij had een boerderijtje gekocht met enkele koeien en wou daar rustig zijn oude dag slijten. Hoewel Laurent niet zo veel zin had in het boerenleven is hij samen met zijn papa en de hele reutemeteut nog diezelfde dag vertrokken. De koning zei er nog bij: ‘wie wil mag mijn paleis hebben, het is toch niet te verwarmen’.

Dat was toch een serieuze schok die niemand voorzien had. We waren niet enkel een land zonder regering, maar nu ook een land zonder koning. De volgende dagen was er in de pers een flinke discussie. Zouden we een nieuwe koning kiezen, ergens eentje halen uit het buitenland? Of mocht het een bekende burger zijn? De namen van Toots Tielemans en Sandra Kim werden daarbij regelmatig genoemd.  Omdat Gilbert net op die bewuste nationale feestdag een rit had gewonnen in de Tour de France zagen velen in hem de geschikte kandidaat.

Anderen vonden dit het ideale moment om België te splitsen en wilden een snelle onafhankelijkheidsverklaring van de Vlaamse regering.  Er zijn zelfs geruchten dat Pieter De Crem toen een staatsgreep wou plegen. Hij wou het land redden en vond dat het leger dan maar de macht moest grijpen. Het plan is echter niet doorgegaan omdat de generaals de slappe lach kregen toen De Crem op het punt stond het parlement te bestormen. De tank die De Crem wou gebruiken viel in panne in de Wetstraat.

In diezelfde verwarrende week echter viel de Eurozone uit elkaar en ging alle aandacht plots naar de moeilijke financiële situatie. Er was grote paniek, lange rijen mensen stonden aan de banken te wachten om hun geld op te halen.  De beurzen storten in elkaar, de inflatie ging pijlsnel omhoog. Mensen hadden plots andere zaken aan hun hoofd dan al of niet een koning op de troon. En omdat de buurlanden zagen dat België helemaal door de financiële markten onder vuur lag gebeurde iets opmerkelijks.

Onze premier van lopende zaken Yves Leterme sloot een akkoord met Angela Merkel en de nieuwe Franse presidente Martine Aubrey. De twee belangrijkste vrouwen van Europa besloten  België onder curatele te plaatsen van een bijzondere commissie. Daarbij werd België beschouwd als een provincie onder Frans-Duits bestuur. Een beetje een vreemde constructie, maar omdat het land institutioneel en financieel plat lag kon Leterme deze oplossing door het parlement laten goedkeuren, voor een periode van maximum 10 jaar.

Al bij al werkt dit model vrij goed, zo is de vergroening van de economie duidelijk in een stroomversnelling geraakt en passeert de Tour de France nu jaarlijks in ons land. De communautaire spanningen zijn op de achtergrond geraakt. Het paleis is omgebouwd tot een nulenergiepaleis en is nu het grootste opvangcentrum voor asielzoekers van het land. De Franse wijn is merkelijk goedkoper geworden, Eva is er in geslaagd vele duizenden Duisters te doen kiezen voor veggie worsten.

Wat er volgend jaar zal gebeuren is nog niet duidelijk, maar naar het schijnt zou Laurent toch een poging willen doen om de nieuwe koning der Belgen te worden…volgens zijn nieuwe woordvoerder, Jurgen Mettepenningen, is de prins “gerijpt door het harde boerenleven”. We zijn benieuwd.

20 oktober 2020: gezondsheidszorg in de problemen

Opnieuw reden tot ongerustheid. Een nieuwe variant van een E.colibacterie is lelijk huis aan het houden in Europa. Vooral in Zuid Europa zijn al duizenden mensen besmet en honderden doden gevallen. Het is nog onduidelijk wat de precieze oorzaak is. Er zijn elke zomer wel dergelijke besmettingen, maar meestal nemen die niet direct epidemische vormen aan.

Deze keer gaat het om de E157-bacterie die vooral te vinden is in rauw vlees. Het gevaarlijke is nu dat deze bacterie zich ook van mens tot mens kan verspreiden.  Wie besmet wordt krijgt bloedproblemen en schade aan de nierfunctie en soms aan het zenuwstelsel. Normaal is dit te behandelen via dialyse en bloedtransfusies waarbij de getroffen organen over het algemeen genezen na een behandeling van 2 tot 6 weken.

Dit is echter problematisch. Net zoals bij de andere overheidsfuncties is flink gesnoeid in de zorgsector. De overheid is niet meer in staat alle mogelijke dure behandelingen te voorzien en te betalen.  In België zijn er nu bijna 2,2 miljoen 65 plussers, en 560 000 mensen ouder dan 80 jaar. Om budgetaire redenen is ervoor gekozen geen zware ingrepen en behandelingen meer te voorzien voor 80 plussers.  Dit zal dus ook het geval zijn voor deze groep mensen die eventueel met de bacterie besmet worden. Dit is natuurlijk een zeer harde maatregelen, maar toch rechtvaardiger dan enkel zorg te voorzien voor wie het kan betalen.

Wie dacht dat vegetariërs veilig zouden zijn voor deze epidemie heeft het dus mis.  Het zijn vooral jonge kinderen en oudere mensen die het hoogste risico lopen. Met Klaas (die nu net 1 jaar is geworden) en ikzelf hebben we dus twee van de risico-gevallen in huis. In Vlaanderen is het aantal besmettingen nog vrij beperkt maar er is grote ongerustheid. Zeker nu de informatie die we krijgen van de overheid toch behoorlijk onduidelijk is. Vlees eten we hier al lang niet meer, en groenten worden nu extra gekookt, fruit extra gewassen. En verder moeten we maar hopen dat we dit ook overleven.

Wat wel opvalt is dat de voorbije jaren de onderlinge zorg tussen mensen enorm is toegenomen en opnieuw veel meer gebruik gemaakt wordt van medicijnen op basis van planten. De cursussen die daarrond gegeven worden zijn steevast volzet en oude boeken met planten geneeskunde zijn erg in trek. Er zijn in en rond de stad ook een aantal succesvolle landbouwbedrijfjes die zich specialiseren in geneeskrachtige planten. Mijn kinderen vinden het nu normaal dat bij een gezondheidsprobleem te zoeken naar natuurlijke geneeswijzen. Wat niet altijd evident is voor mijn generatie, die opgegroeid is met zeer dure en technische gespecialiseerde geneeskunde. Wellicht zijn voor beide benaderingen argumenten te geven, maar nu moeten we ons behelpen met wat er voorhanden is. Ik zal voor het slapengaan dus maar mijn kruidenthee drinken die Marieke speciaal voor mijn gemaakt heeft.

 

 

4 juli 2020: naar het Oosten

Straks moeten we afscheid nemen van Adam. Hij wordt binnen enkele weken 22 jaar en hij wil een stukje van de wereld zien. Samen met zijn vriend Tore gaat hij een lange tocht maken, richting het Oosten van Europa. Na zijn humaniora heeft hij een opleiding houtbewerking gevolgd, wat een verstandige keuze was want er zijn de voorbije jaren heel wat schrijnwerkerijen opgestart.  De grote Ikea winkel in Gent heeft trouwens zijn deuren gesloten omdat de toevoer van de kant en klare pakketten was stilgevallen.

Adam zou direct aan de slag kunnen als meubelmaker maar hij wil dus eerst op reis. Het is met enige ongerustheid dat we hem laten vertrekken. We hebben niet zoveel nieuws over de situatie in Polen, Slovakije en Hongarije, maar de Permanente Crisis is overal en niemand weet wat er nog allemaal kan gebeuren. Maar goed, hij is gezond, heeft een goed stel hersenen en kan de handen uit de mouwen steken, ik vermoed dat hij zijn plan wel kan trekken. Hij heeft beloofd om regelmatig iets te laten weten via internet (een gsm meenemen heeft geen zin gezien de netwerken erg onbetrouwbaar zijn). Toen ik jong was heb wou ik ook de wereld zien, wat dat betreft kan ik hem geen ongelijk geven.

Zelf ga ik niet op reis tijdens deze vakantie (dat is trouwens al een flinke tijd geleden). Ik moet blijven werken om rond te komen. Ongeveer de helft van wat ik nodig heb kan ik verdienen via de Torekens, de lokale Gentse munt. Ik geef bijvoorbeeld workshops voor het maken van zonne-ovens en windmolentjes, met de Torekens die ik daarmee verdien kan ik het meeste voedsel dat ik nodig heb aankopen via de lokale boerenmarkten en zelfsoogstboerderij. Maar de huur moet nog steeds in Euro’s betaald worden, en daarvoor combineer ik een aantal activiteiten.

Af en toe geef ik nog een lezing al is het veel minder dan tijdens de jaren 2010-2011. Daarnaast werk ik een dag per week mee voor het Ministerie van Noodsituaties. Dit ministerie heeft afdelingen in alle provincies en daar wordt gewerkt aan mogelijke scenario’s van nieuwe crisissen. We zijn nu bezig met een inventaris van alle mogelijke lege gebouwen of ruimtes die kunnen gebruikt worden om mensen op te vangen. We hebben al een overzicht van alle vergeten waterputten in en rond de stad en mogelijke opvangreservoirs. Het werk voor het ministerie is soms wat deprimerend, maar het is wel een goede zaak dat er nu tenminste nagedacht worden over risico’s en hoe ze op te vangen. Ik hoop in elk geval dat we de plannen die we maken nooit uitgevoerd zullen moeten worden.

 

 

23 januari 2020: breien tegen de kou

Buiten liggen dikke lagen sneeuw over de  daken en in de straten. De brandstof is te kostbaar om te gebruiken voor strooiwagens, dus worden een aantal straten zo goed mogelijk vrij gehouden met paard en kar. Je ziet trouwens in het straatbeeld opnieuw koetsen en sledes voor het vervoer van mensen en goederen. Omdat het al enkele dagen aan het vriezen is wordt in Nederland gesproken over een nieuwe elfstedentocht. Het is ondertussen 23 jaar geleden dat de wedstrijd nog eens kon worden georganiseerd. Veel kans is er echter niet, temeer omdat 7 van de 11 steden nog steeds onder water liggen na de ramp van 5 jaar geleden.

Naast het mooie uitzicht en een zalige stilte zorgt het koude weer ook voor de nodige problemen. Vooral verwarming is lastig. De meeste mensen met een ketel op stookolie zijn er de voorbije jaren niet in geslaagd om de tank nog te laten vullen. Veel van hen zijn overgeschakeld op allesbranders of houtkachels. Wie het met gas moet doen heeft iets meer geluk. Omdat de bevoorrading echter onregelmatig verloopt heeft de regering het gasverbruik gerantsoeneerd. Dag en nacht de woning comfortabel op 21 graden houden – zoals nauwelijks nog tien jaar geleden- is geen optie meer.

De mensen die moeite hebben gedaan om hun huizen goed te isoleren zijn het beste af. Ze hebben minder verwarming nodig en kunnen het leefbaar houden met enkele uren stoken per dag. De situatie is het meest dramatisch voor de mensen die in woningen van slechte kwaliteit wonen. Meestal armen, klimaatvluchtelingen, eenzame bejaarden. In alle wijken zijn daarom lijsten gemaakt met de mensen die een koude-risico lopen. De stad zelf stelt een aantal lokalen ter beschikking die verwarmd worden (scholen, seniorenclubs, bibliotheken,…) daarnaast is er ook een buddy-systeem, waarbij degene met verwarming hun huis openstellen. Zo heb ik zelf afspraken met 3 alleenstaande bejaarden die hier om de hoek wonen.

Als het overdag vriest is dan ga ik samen met Adam de oudjes halen, zodat ze overdag een aantal uren bij ons thuis zich kunnen opwarmen. Vaak kibbelen Paula, Simonne en Godelieve dan over wie eerst Klaas op de schoot mag houden. Het is dus vaak druk hier in huis – want bijna dagelijks heb ik nog een paar studenten op de energiefiets. Soms zijn we hier met een 10-tal mensen samen, met als voordeel dat er wat minder moet gestookt worden. Ik mis dan wel eens momenten van alleen zijn en wat rust. Het bijvullen van emmers met regenwater (of sneeuw) voor het toilet komt er ook nog eens bij.

Het fijne is wel dat onze hoogbejaarde gasten boeiende verhalen kunnen vertellen over hun kindertijd. In de grote oorlog die ze als kind hebben meegemaakt was de situatie nog een stuk dramatischer. En terwijl Simonne, Paula en Godelieve hier samen rond de kachel zitten zijn ze volop bezig om kousen te stoppen en kleertjes te breien en haken voor de kleine Klaas. Die zal voorlopig geen last hebben van koude voeten.

18 december 2019: slag om de Noordpool

Het zal even afwachten zijn of de nieuwe principes die enkele maanden geleden door de VN zijn aangenomen zullen stand houden.  Het ziet er naar uit dat er een nieuw conflict  in aantocht is. Deze keer gaat het om de Noordpool, aangezien het smelten van ijs blijft versnellen, is de verwachting dat het nog minder dan 10 jaar zal duren voor het meeste ijs  zal verdwenen zijn. De ijsplaat is reeds zodanig aan het verbrokkelen dat scheepvaart enkele maanden per jaar mogelijk is.

Er zijn heel wat landen die aanspraak maken op dit gebied, Canada, de VS, Denemarken, Rusland allen vinden ze recht te hebben op een zo groot mogelijk deel van de koek. En de koek waarover het gaat is niet mis, het omdat zowat 20% van alle gas- en olievoorraden, naast gigantische hoeveelheden mineralen en delfstoffen. Zeker nu de voorbije jaren de productie van olie met ongeveer 2% per jaar is gezakt is de verleiding natuurlijk groot om deze nieuwe energiebronnen aan te wenden.

Maar dit is natuurlijk in tegenspraak met het eerste principe dat zegt dat het algemeen belang van de mensheid boven economische belangen staat. Behalve een oude judo-coach Jean-Marie De Decker is er ondertussen geen mens meer die de opwarming van de aarde in vraag stelt. De economische recessie zorgt nu al enkele jaren dalende uitstoot, het zou zonde zijn dit teniet te doen en nieuwe oliebronnen aan te boren.

Trouwens België is ook actief in de regio, Arcelor Mittal heeft in 2013 nog een grote ijzermijn geopend op de Noordpool. Dit ‘Baffinland Iron Mine-project’ omvat een grote haven, spoorwegen en een ijzererts mijn. Het project zorgt voor heel wat lokale schade, o.a. door gifstoffen in het afvalwater.

Nu de discussie over de Noorpool op tafel ligt komt ook meteen dit project onder vuur te liggen. Opvallend is dat de stad Gent Arcelor Mittal in heeft gevraagd het project binnen de 4 jaar stop te zetten, anders zal het grootste havenbedrijf al zijn vergunningen verliezen. Ook vanuit andere hoeken wordt de druk verhoogt om alle vormen van mijnbouw te stoppen. Er komt begin volgend jaar een conferentie om het probleem aan te pakken. Als een diplomatieke oplossing niet lukt, dan is het afwachten of er een nieuw conflict komt tussen de VS en Rusland…

25 september 2019: de toekomst van Klaas

Fantastisch nieuws! Marieke is deze nacht bevallen van een zoontje, ik ben opa geworden. Het was een thuisbevalling (zoals ondertussen steeds meer bevallingen) met  een vroedvrouw en de huisdokter. Gert-Jan is de trotse vader, hij is in Gent terechtgekomen na de grote overstroming in januari 2015. Hij heeft Marieke leren kennen in het vroegere Azaleaparkje hier naast de deur. Het is zoals de meeste parken een voedselbos geworden waar wijken samen groenten en fruit kweken. Blijkbaar hebben ze elkaar leren kennen bij het oogsten van frambozen.

Het is tegenwoordig wel een discussiepunt of het wel verantwoord is om kinderen te krijgen in deze barre tijden. Maar tussen theoretische discussies en de praktijk gaapt een grote kloof. PC of niet, we zijn hier allen dolblij met Klaas, en de manier waarop die onbevangen met zijn heldere ogen de wereld inkijkt is een reden te meer om alles te doen voor zijn toekomst.

De situatie in Azië gaat ondertussen toch de goede richting uit. Onder grote internationale druk heeft Pakistan beslist geen tegenaanval op te zetten, maar een splintergroep is er toch in geslaagd een kernbom te laten ontploffen in India. In de weken daarop ontstond een massale volksbeweging van burgers die dit niet wilden laten escaleren. Heel wat staatsleiders hebben onder druk van het protest plaats moeten maken. De Verenigde Naties zijn hervormd en hebben nieuwe bevoegdheden gekregen. Obama is daar nu de secretaris generaal – er wordt nog gediscussieerd over een nieuwe naam voor deze functie. Zijn opdracht is een hervorming van het mondiaal systeem op basis van de conclusies van de G 10 000.

Het denkwerk van de G10 000 dat in 2017 resulteerde in een globaal tienpunten programma (en dat een tijdlang een maat voor niks bleek te worden) is nu algemeen aangenomen als leidraad voor alle politieke en economische beslissingen. Deze principes worden nu stap voor stap omgezet in wetten en maatregelen. Hier en daar wordt gesproken over ‘een nieuwe verlichting’ met als uitgangspunten:

- het algemeen belang van de mensheid staat boven lokale, persoonlijke, economische, culturele of religieuze belangen

- het erkennen van de grenzen van de planeet en het fundamenteel gelijke gebruiksrecht van hulpbronnen (water, energie, zuivere lucht, …), het erkennen van de verbondenheid van de mens met de ecosfeer

- het uitbreiden van het concept van de mensenrechten tot  basisrechten zoals: recht op een normale levensduur, lichamelijke gezondheid, lichamelijke onschendbaarheid, zintuigelijke  waarneming, verbeelding en denken, gevoelens, gewetensvrijheid en religieuze vrijheid, recht op sociale banden, spel, vormgeving van de eigen omgeving

- het loskoppelen van zingeving van materiële welvaart en groei ten voordele van persoonlijke ontplooiing en bewustwording

- het beperken van de demografische groei door het actief streven naar verminderen van ongelijkheid (bestrijding van rijkdom), het garanderen van onderwijs, gezondheidszorg en sociale zekerheid

- het versneld afbouwen van het militair apparaat en het opbouwen van civiele conflictpreventie en actief burgerschap

Een ambitieus programma dat nog heel wat voeten in de aarde zal hebben om gerealiseerd te kunnen worden, dat terwijl de wereld nog heel veel moeite heeft om te herstellen van de voorbije jaren. Tegelijk een positief perspectief, het is zeker dat ik de realisatie niet meer tijdens mijn leven zal meemaken, maar voor Klaas ziet het er op lange termijn dan toch goed uit!

7 februari 2019: de echte nachtmerrie?

Vannacht, om 02h onze tijd heeft India een atoombom laten ontploffen boven Pechawar in Pakistan. Daarmee escaleert een conflict dat al tientallen jaren sluimert. Volgens India was deze stap onvermijdelijk nadat er een aantal sabotage aanvallen zijn ondernomen op  twee nieuwe waterkrachtcentrales die enkele maanden geleden op de Indus rivier zijn geopend: het Chutak en Nimoo Bazgo project.

Sinds de opening van deze elektriciteitscentrales was een nijpend watertekort ontstaan in Pakistan met een grote hongersnood en sterfte van de veestapel tot gevolg. Er zijn geen echte bewijzen dat de sabotage het werk is van Pakistan, maar onwaarschijnlijk is het niet, gezien de jarenlange rivaliteit en de vele conflicten over de regio Kashmir.

Beide landen beschikken over een honderdtal kernkoppen waarbij er grote vrees is dat dit tot een ongeziene escalatie kan leiden. Zowat alle belangrijke politieke en religieuze wereldleiders zetten al hun krachten in om te vermijden dat Pakistan op zijn beurt kernwapens zal gebruiken. De politieke situatie in het land is echter dermate instabiel dat het leger en de inlichtingendiensten de touwtjes in handen hebben en de verkozen president Zardari weinig gezag heeft. De volgende uren zullen cruciaal zijn. Nu nog een nucleair conflict er bovenop zou een echte nachtmerrie betekenen.

Er is sprake van zeker veertigduizend slachtoffers, maar wellicht zal dit aantal nog oplopen gezien het over een dichtbevolkte regio gaat. Om Pakistan te ondersteunen is een gigantische reddingsoperatie opgezet. Hier bij ons is de distributie van brandstof nu volledig stilgelegd om hulpgoederen naar Pakistan te kunnen overbrengen. De explosie heeft blijkbaar het besef met zich meegebracht dat we nu echt voor de rand van de afgrond staan.  De enige manier om de escalatie te vermijden  is massaal het getroffen Pakistan ondersteunen en India diplomatiek zwaar aanpakken.

Iedereen zit aan zijn radiotoestel gekluisterd, veel mensen zijn op zoek naar manieren om hun ongerustheid uit te drukken. Hier en daar zijn gebedswakes voorzien, in Gent is er na de middag een stille wake op het Sint-Pietersplein, waar ik naartoe zal gaan. De verwachting is dat op hetzelfde moment miljoenen mensen ter wereld hun ongerustheid zullen uiten. Het gaat nu over het overleven van de mensheid zelf.

Het is vreemd hoe het lot kan toeslaan. Want gisterenavond hadden we nog een klein feestje thuis. Marieke is thuisgekomen met het bericht dat ze een kindje verwacht. Fantastisch nieuws, ik wordt opa. Tenminste als de mensheid het nog negen maanden wil uithouden…

23 oktober 2018: hoop in Gent

De gemeenteraadsverkiezingen van vorige zondag hebben voor een aardverschuiving gezorgd. De rechtse coalitie die in 2012 de macht nam is nu overtuigend weggestemd. Een gezamenlijke lijst met mensen van Groen!, het vroegere SP-A en een heleboel middenveld-organisaties heeft bijna zestig procent van de stemmen behaald. Een duidelijk keuze van de Gentenaar voor een sociaal en ecologisch beleid. Elke De Cruyenaere is de eerste vrouwelijke burgemeester van de stad sinds 1804 (!) en kiest meteen voor een ander beleid. Zo zijn er enkele verrassende namen opgenomen in het kabinet, Annelies Beke is schepen van cultuur geworden, Marleen Temmerman schepen van welzijn en geluk, Tom Balthazar is schepen van autonome energievoorziening en CO2 reductie en boer Michiel is de nieuwe schepen van stadslandbouw. Met Debbie Eraly is voor het eerst in Vlaanderen ook een schepen van transitie en herstel aangeduid.

Het nieuwe college wil volop inzetten in ‘het vergroten van de lokale veerkracht van de stadsdelen in de moeilijke overgang naar een olie-onafhankelijke samenleving’. De bekommernis is op termijn een stad ’waar actief gekozen wordt voor het bestrijden van ongelijkheid en het benutten van het aanwezige menselijk kapitaal. Geluk en welzijn zijn belangrijk dan status en rijkdom’. Deze fragmenten uit het beleidsakkoord geven alvast de toon aan. In elk stadsdeel wordt begin volgend jaar een burgerparlement verkozen. Ik denk erover na om me hiervoor ook kandidaat te stellen.

Op verschillende plaatsen in de wereld wordt trouwens heel verschillend gereageerd op de PC (dit is de afkorting die meestal gebruikt wordt om de Permanente Crisis te beschrijven die ondertussen al zes jaar bezig is).  In de Verenigde staten zijn er honderden groepen van Survivalist ontstaan. Het gaat om kleine groepjes blanken die stukken grond bezetten en volledig zelfvoorzienend zijn voor water en energie. Ze hebben grote voorraden voedsel, wonen gedeeltelijk in bunkers en zijn zwaar bewapend. Er zijn al verschillende incidenten gemeld waarbij uitgehongerde mensen uit te steden werden neergeschoten in een poging om wat voedsel te bemachtigen.

Het filmpje hierboven toont hoe wanhopig sommige individuen zijn in hun poging om te overleven. Voor zover de berichten volledig en betrouwbaar zijn is de chaos het grootst in de Verenigde Staten, een land waar ongeveer 200 miljoen vuurwapens circuleren!  In de meeste Latijns-Amerikaanse en Afrikaanse landen blijkt het gemeenschapsgevoel te zorgen voor meer overlevingskansen. In Europa is het plaatje nogal verdeeld. Er is enerzijds sprake van meer en meer Gated Communities, anderzijds zijn er ook brede bewegingen van onderuit waar solidariteit en verbondenheid de belangrijkste waarden zijn.

Ik ben in elk geval opgelucht dat er hier in Gent een nieuwe dynamiek van hoop is ontstaan. Vele deskundigen gaan ervan uit dat de PC nog meer dan een decennium kan aanslepen en nog een stuk erger kan worden, de beste kansen hebben die gemeenschappen die kiezen voor samenwerking.

24 maart 2018: tentenkamp voor dollarmiljonairs

Terwijl ik dit schrijf zitten hier bij me thuis twee studenten flink te fietsen op mijn energiefietsen. De opgewekte stroom gebruiken ze om te werken op de laptop die ze zelf hebben meegebracht. Omdat het voor studenten niet zo eenvoudig is om een stabiele stroomvoorziening te hebben stel ik elke voormiddag enkele uren mijn fietsen ter beschikking. De studenten hoeven er niet voor de betalen, want aangezien ze bij het trappen iets meer opwekken dan ze gebruiken zijn op het einde van de voormiddag mijn batterijen vol. Meestal kan ik daar dan nog een flink stuk van de dag mee verder. Het is een win-win situatie dus. Voor mij en voor de studenten.

Ik hoorde net op de radio over het nieuwe tentenkamp in het Citadelpark. Er zijn namelijk steeds meer mensen die zwaar in de problemen geraken. En nu heb ik het even niet over de miljoenen vluchtelingen die wereldwijd op de loop zijn voor honger en natuurgeweld. Maar over een andere categorie. Het gaat over bankdirecteurs, CEO’s, beursmakelaars en andere mensen die nog niet zo lang gelden bij de absolute elite hoorden. In 2010 waren er ruim 76 000 Belgen met meer dan 1 miljoen dollar. Wereldwijd was het zo dat 1 procent van de wereldbevolking bijna 40% van de totale rijkdom in handen had.

Met de ineenstorting van de beurzen en de economie zijn redelijk wat van die mensen alles kwijtgeraakt. Ze kunnen vaak de verwarming en het onderhoud van hun villa’s niet meer betalen en blijken ook weinig praktische vaardigheden te hebben om zelf wat groenten te verbouwen of hout te hakken. Daarbij komt dat ze op dit moment niet zo positief bekeken worden door de bevolking omdat volgens velen de schuld van de huidige crisis te maken heeft met de hebzucht van de toenmalige elite. In een aantal villawijken zijn de rijke bewoners zelfs verjaagd door vluchtelingen.

Maar om te vermijden dat deze lieden al bedelend de straten vullen heeft de stad nu een tentenkamp opgericht in het Citadelpark. Wie kan bewijzen aan de hand van de oude belastingsaangiftes ooit een netto-inkomen van minstens 250 000 euro te hebben genoten, heeft recht op een tentje.

Let op, het leven in zo’n kamp is geen lachertje. Voor een karig rantsoen van voedsel moeten ze 6 uur per dag handenarbeid verrichten, wat voor deze mensen niet evident is. Ze worden onder andere ingezet bij het ontmantelen van oude toestellen en auto’s met als doel zo veel mogelijk materialen te recupereren. Wat soms tot pijnlijke taferelen leidt als een van de beursmakelaars zijn eigen 4×4 in stukken moet zagen.

Toch zijn er veel kandidaten voor het tentenkamp. Ze hebben een dak boven hun hoofd en dagelijks 3 sobere maaltijden. Ze worden beschermd tegen woedende menigtes en ze kunnen ‘s avonds samen Monopoly spelen. En tijdens de ramadam krijgen ze vaak extra zoetigheden toegestopt door de Moslim gezinnen die medelijden hebben met de voormalige dollarmiljonairs. Gelukkig dat een aantal tradities ook in deze tijden standhouden.

21 augustus 2017: een donkere dag

Deze keer mag je de titel letterlijk nemen. Vandaag waren we getuige van een totale zonsverduistering, het beste zichtbaar in de Verenigde Staten, maar toch ook behoorlijk indrukwekkend hier bij ons. Voor de regilieuze groep ”Sword of God Brotherhood” nog maar eens een gelegenheid om het einde van de wereld te voorspellen. Tevergeefs natuurlijk. Ook de verwachte komst van Aliens van de club Alien-UFO’s.com blijkt niet door te gaan.

De meest correcte voorspelling van het einde van het leven op aarde is over pakweg een half miljard jaar. Net zoals alle sterren wordt de zon geleidelijk groter, helderder en warmer. Dit omdat de snelheid van de kernfusie in de zon steeds toeneemt. De verwachting is dat die binnen 500 miljoen jaar voor de verdamping van de oceanen zorgt en de aarde over ongeveer 3,5 miljard jaar niks meer is dan een uitgedroogde rotsblok.

Weinig reden om ons daar nu zorgen over te maken. Voor de mensen die nu leven is de grote vraag hoe het de volgende jaren of zelfs dagen zal zijn. Wat dat betreft is pessimisme troef, zo zijn deze zomer weer een aantal mega-bosbranden aan het woeden in alle continenten. De verwachting is dat de oogsten in Rusland en de Verenigde staten lager zullen zijn door tekort aan irrigatiewater.  De effecten van de klimaatverandering worden steeds voelbaarder (al blijft het erg onvoorspelbaar) en het economisch en financieel systeem ligt knock-out.

Op heel wat plaatsen zorgen deze omstandigheden voor bijkomende conflicten en migratiestromen. Op andere plaatsen zijn er toch hoopgevende evoluties, waar lokale groepen er in slagen oplossingen te vinden. De Verenigde Naties gaan er nu al vanuit dat de wereldbevolking het volgend decennium met 10 tot 15% zal verminderen. Een uitgelekt rapport van het Wereld Economisch Forum spreekt zelfs over 30% of meer.

Maar wat doe je met die cijfers en voorspellingen?  Je probeert te overleven, je hoopt dat je van de grootste rampen kan gespaard blijven,  dat je met een beetje geluk de dans  kan ontspringen. Volgende week wordt Adam 19 jaar. Toen ik 19 werd (1979!) zag de toekomst er stralend uit. De sky was de limit, we zouden kunnen studeren, reizen, consumeren en leven in een luxe die nog nooit gezien was. Adam weet nu al dat hij nooit dezelfde weelde zal kennen als zijn ouders. Maar hij blijft hopen dat het beter wordt, zoals wij allemaal. En samen hebben we ondanks alles daarnet even genoten van het machtige schouwspel van de maan die voor de zon schuift…