het ene filmpje is het andere niet

Gisteren is het clipje van Sing for the Climate gelanceerd. Een mooi filmpje, veel enthousiasme, goed gemaakt. Ik heb zelf ook meegezongen en sta helemaal achter de campagne van 11-11-11 en de klimaatcoalitie. Maar het doet toch een beetje pijn aan de ogen om te zien hoe politici nu uit volle borst meezingen en het filmpje misbruiken voor eigen doeleinden. Schauvlieghe durft beweren dat ze er helemaal achter staat en tegelijk slaagt ze er niet in een deftig klimaatplan uit te werken. Daar zit Wathelet glunderend te zingen terwijl zijn regering de steun aan de slachtoffers van klimaatverandering drastisch vermindert. Hoe cynisch kan je zijn?

Ik kan toch niet anders dan Anneleen Kenis gelijk geven die dit soort post-politieke acties niet zo zinvol vindt. ‘Dot is Now’ bekt wel goed, maar vermijdt elke duiding of analyse. Ik ga het filmpje ook mee promoten, maar uiteindelijk vind ik de saaie speech van deze oude man (president van Uruguay) veel zinvoller. Het loont de moeite om de 10 minuten uit te zitten en rustig te luisteren naar wat José Mujica te zeggen heeft.

Een vergelijkbare opinie is hier te lezen in een stuk van Gert Goeminne, de man die half Vlaanderen over zich heen kreeg met een kritisch stuk over Sing for the Climate.  Gert gaat in op de kwestie van vrijheid en geluk en levenskwaliteit, net als Mujica. Dit citaat maakt duidelijk wat de uitdaging is:

De cruciale vraag die het inzicht van de relativiteit van onze vrijheid opwerpt, is dus niet of we meer of minder vrijheid nodig hebben, maar wel wélke vrijheid we willen. Zijn er met andere woorden andere vrijheidsvormen denkbaar, die niet alleen op een sociaal en ecologisch verantwoorde manier georganiseerd kunnen worden, maar die ook levenskwaliteit garanderen? Nog anders gesteld: kan een klimaatvriendelijke levensstijl op een andere manier onderhandeld worden dan via de hoeveelheid CO2 die daarbij wordt uitgestoten?

Alleen kunnen we daar moeilijk een liedje van maken natuurlijk.

zet je schrap, grijp je kans

Ik kan een glimlach niet onderdrukken als ik op de radio politici hoor beweren dat ze er alles aan doen om de stijging van de energieprijzen tegen te gaan. Ze hebben inderdaad een tijdje de maximumprijzen geblokkeerd, maar nu wordt een ferme stijging onvermijdelijk. Hoe zouden Vande Lanotte en Wathelet de wereldwijde stijging van de energieprijzen kunnen stoppen? Door op een energiefiets zelf energie op te wekken?

Het is heel simpel, de conventionele energievoorraden worden schaarser, de hernieuwbare en niet-conventionele energiebronnen zijn duurder. Dus zijn stijgende energiekosten onvermijdelijk. Tenminste zolang we vinden dat we ongebreideld recht hebben op goedkope vliegreizen, verwarmde terrassen, elektrische pepermolens en steeds meer autokilometers. Laat ons duidelijk zijn, energie zal alleen nog maar duurder worden.

En er is nog meer, ook voedsel (en vooral vlees) zal de volgende maanden een pak duurder worden. De grote droogte deze zomer in de VS zorgt ervoor dat maïs en graan schaarser worden en dit laat zich voelen. Specialisten voorspellen dat vlees de volgende maanden tot 15% duurder zal worden. En aangezien er nog meer wisselvallig weer op komst is zal dit in de toekomst steeds vaker voorkomen. Dus laat ons duidelijk zijn, voedsel zal alleen nog maar duurder worden.

Om het plaatje volledig te maken. Ik denk dat de volgende 5 jaar de lonen niet echt zullen stijgen, de crisis niet merkelijk zal verbeteren en ook de werkgelegenheid niet zal aantrekken.  Stijgende prijzen en gelijkblijvende lonen wil zeggen dat de koopkracht onvermijdelijk zal achteruitgaan. Voor zowat 15% van de bevolking is dit een ramp: zij die op of onder de armoede grens leven. Ik hoop dat daar alvast iets aan gedaan kan worden, dat lijkt me wel een politieke prioriteit.

Maar voor de ruim 80% anderen is de dalende koopkracht een mooie kans. Een kans om een hoop ballast overhoop te gooien en je te bevrijden van de consumptiedruk. Een kans om je auto weg te doen of dan eindelijk toch die investering te doen in isolatie, want in deze tijden brengt zo’n investering gegarandeerd meer op dan elk spaarboekje. Het is een kans om jezelf de vraag te stellen wat je nu echt nodig hebt om goed te leven, om wat meer tijd te spenderen met je buren in plaats van in een shoppingcentrum. Je kan  – net als de regering – proberen het onvermijdelijke tegen te houden. Maar hoe sneller je begrijpt dat er nieuwe tijden aanbreken, hoe beter de aanpassing verloopt.

handenarbeid

Deze voormiddag probeer ik me in te leven in de situatie van de duizenden Aziatische jonge meisjes die dagelijks in de weer zijn om smartphones en andere elektronica in elkaar te prutsen. Er zijn wel een paar verschillen, ik doe dit niet onder druk of omdat ik anders geen inkomen heb. Ik sta niet aan de lopende band, en mag naar het toilet als ik dat wil. Ik mag ook babbelen met mijn collega’s en zelf creatief een ontwerp maken. Rara wat is dit?

Ik ga namelijk Beambots maken. Dit zijn miniatuur robotjes die werken op zonne-energie en grotendeels gemaakt zijn van recuperatiematerialen. Deze robotjes die lijken op groot uitgevallen insecten zijn dan weer nodig voor de algemene vergadering van Green Track. Green Track is het netwerk van de Gentse kunstensector waar hard gewerkt wordt aan transitie en duurzaamheid. Morgen krijgen de kunsthuizen die voldoen aan de voorwaarden van het Charter een BeamBot.

Vandaar werk ik deze voormiddag in het Fablab van timelab. Een Fablab is een plek waar mensen samen komen die bezig zijn met kunst en technologie. Er staan een aantal toestellen zoals 3D-printers, lasercutters en andere vreemde machines. Het concept is dat iedereen welkom is om te werken in het Fablab (mits een aantal afspraken natuurlijk), maar steeds volgens het open-source concept. Dus alles wat daar gemaakt wordt is meteen ter beschikking van de andere Fablabbers over de hele wereld.

Kortom, een boeiende experimenteer plek waar al een ander paradigma wordt toegepast. Ik heb zo een vermoeden dat dit soort werkplekken, net als Repair-Café’s  in de toekomst wel eens een belangrijke rol zullen spelen.

de eerste keer

Gisteren was ik op de gemeenteraad. De gemeenteraden zijn openbaar, dus iedere burger is welkom om mee te volgen. De raad start met een vragenuurtje om 18 uur, waarbij gemeenteraadsleden vragen mogen stellen en de burgemeester of de bevoegde schepen daar een antwoord op formuleren.

Er waren gisteren 15 vragen over bijvoorbeeld het registeren van homofome intenties bij misdrijven, overlast in straat x of y, te veel licht op één plaats en te weinig licht op een andere plaats. De kortste vraag en politiek wel bijzonder relevant kwam van de heer Francis Van den Eynde (Vlaams Belang): “Zal de stad Gent dit jaar een kerstboom zetten en zo ja waar?”.

De vragen worden op papier uitgedeeld  waarbij opvalt  dat er een bundeltje van 19 pagina’s nodig is voor deze 15 vragen. Slechts één kant bedrukt  en een volledige pagina per vraag,  dus ook de netelige kwestie van de kerstboom.  Alweer zie ik een mogelijke papierbesparing van minstens 50 %.  Ik heb zo het gevoel dat ik ook wel eens een vraagje zal placeren in deze ronde.

Om 19 uur gaat de bel en stromen de raadsleden en schepenen de zaal binnen. De burgemeester opent met een toelichting bij de agenda. We, pardon ik moet nog ‘ze’ schrijven, starten met 49 ‘B- punten’ die worden goedgekeurd zonder debat. Het gaat over de aankoop van een accu boorhamer voor de politie, aanvaarden van diverse schenkingen, naamgeving van straten enzovoort.

Dan start het debat over het eerste ‘A-punt’, het verslag van de ombudsvrouw, gevolgd door een stemming. Een hele reeks punten worden vervolgens door de burgemeester (die ook voorzitter is) opgenoemd, als er iemand ‘stemming’ roept wordt er over gestemd, anders niet.  Soms zijn er enkele tussenkomsten voor de stemming, soms ook niet. Bij elke stemming zie je op de schermen meteen de uitslag zoals bij het Songfestival. Er zijn ook geheime stemmingen, bijvoorbeeld rond de benoeming van vertegenwoordigers in allerlei intercommunales. Het gaat best wel snel, dus ik denk dat je toch redelijk aandachtig moet zijn (zelfs de burgemeester duwde wel eens op het verkeerde knopje).

Wat valt nog op: er wordt redelijk wat gebabbeld tussendoor, mensen zijn bezig op hun laptop of smartphone, er kan best wel een grapje af. Regelmatig gaan mensen rondwandelen of een babbeltje slaan met iemand anders. Meestal zijn het enkel de mensen die betrokken zijn op een bepaald thema die luisteren naar de tussenkomsten.

Volgende keer moet ik een thermometer meebrengen, want het was behoorlijk warm in de raadszaal. Gelukkig zijn het nog radiotoren die je zelf kan uitzetten (geen thermostatische kranen), dus heb ik dit er eentje in mijn buurt op non-actief gezet. Nog een kleine suggestie, er wordt hier redelijk wat fruit gegeten, maar met je klokhuis of bananenschil kan je nergens terecht. Dit lijkt me een goede vraag voor het vragenuurtje; ‘komt er een wormenbak in de raadszaal en zoja wanneer?’  (ps; niet ongerust worden, dit is met heel andere wormen dan houtwormen)

Einde van de zitting om 22u15, uitzonderlijk vroeg dus.  Oja, het antwoord op de vraag van de heer Van den Eynde was: “ de stad Gent zal 14 kerstbomen zetten”

voor de agenda

Tijd voor nog enkele interessante aankondigingen voor de toekomst. In het Huis van Alijn kan je op 9 december terecht voor een ‘Eco Urban Crafts Market’, Dit is een markt wie op een originele en duurzame manier bezig is met ecologische en gerecycleerde materialen. Je kan er een aantal producten leren kennen waaronder natuurlijke cosmetica en BH’s uit gerecycleerde of duurzame materialen! Als dit geen hoopgevend perspectief is.

Daarnaast organiseert het Ministerie van Ideeën op woensdag 12/12/12 tussen 12u en 16u in Brouwerij De Koninck (Antwerpen) haar eerste Ministerraad. Wat kan je daar komen doen:

1. Maak kennis met onze Ministers en het kernkabinet. Kom zelf ontdekken wat er in die maanden al allemaal is gerealiseerd.
2. Bekende sprekers verklaren hun voorliefde voor ecologische en sociale ondernemers.
3. Ontdek de duizenden vierkante meters die Brouwerij De Koninck onze Ministers ter beschikking stelt voor co-creatie, experimenten en start-ups. Dit vormde trouwens de directe aanleiding om voor onze eerste Ministerraad meteen bij De Koninck zelf op audiëntie te gaan.
4. U bevindt zich in het goede gezelschap van creatieve denkers en doeners die de handen in elkaar slaan om een overgang naar een duurzame samenleving te versnellen. Wedden dat er iets moois kan bloeien en groeien?

Loop je zelf rond met een origineel idee dan kan je op deze ministerraad je ei kwijt.
Schrijf u hier vandaag nog in. Hopelijk tot 12/12/12 bij De Koninck!

Op facebook kan je kennismaken met Samen Groener. Samen Groener wil aandacht geven aan de talloze duurzame initiatieven  (een buurtfeest, een eigen bio-tuin, een winkel met duurzame goederen, een oplossing voor het mobiliteitsprobleem, tips om te besparen, een invalshoek voor de politieke besluitvorming, …).  Iedereen die iets zinvols te vertellen heeft, en dat mag je ook scherp formuleren (geen grenzen, enkel die van het fatsoen en de spelregels die ook in de normale samenleving gelden) is er welkom.

Wie er vanuit gaat dat we in 2013 nog wel wat actie zullen moeten voeren kan hier al eens kijken naar alle mogelijke campagnes en actiedagen/weken/maanden die gepland zijn voor 2013. En dit is natuurlijk nog maar een topje van de ijsberg…

politieke keuzes

Nog voor het echte politieke werk start heb ik al een eerste dilemma op mijn bord gekregen. Zoals alle pasverkozenen kreeg ik een mail van de stadssecretaris rond de IT ondersteuning van de raadsleden. De stad Gent zet namelijk meer en meer in op digitale documenten. Als je weet dat er bij 1 gemeenteraad soms 300 punten op de agenda staan en er voor elk punt een dossier wordt gemaakt van soms tientallen of honderden bladzijden dan begrijp je dat dit geen slecht idee is.

Terwijl in de vorige coalitie de raadsleden naast een computer ook een printer kregen, is de printer nu alvast afgeschaft. In de mail is te lezen welke keuze de raadsleden krijgen:

1)       U kiest uit één van deze toestellen die worden geleverd door Digipolis:

• notebook met Windows (Dell Latitude E55xx)
•  iPad (3G)
•  notebook met Apple iOS (MacBook Pro 15”)

2)       U kiest uw internet/data-abonnement:

• Internetabonnement (TIP): wordt aanbevolen bij notebooks
• Data (3G): wordt aanbevolen bij iPads

Ik kan me voorstellen dat dit voor sommigen alweer een bewijs is van het feit dat politici zakkenvullers zijn en enkel aan zichzelf denken. (en dat allemaal op kosten van de belastingbetaler nietwaar). Anderzijds kan ik toch melden dat raadsleden die hun taak ernstig nemen een hoop vrijwilligerswerk erbij nemen en daarbij inderdaad massa’s documenten moeten verwerken. En dan kan het me dunkt toch beter digitaal dan op papier.

Maar goed, ik heb dus wel een paar dagen zitten tobben over wat ik nu ga doen. Want je kan ook met je eigen materiaal werken, alleen heb je dan geen garantie dat alle toepassingen goed werken. Ik heb overwogen om gewoon met mijn laptop verder te doen. Hij is 4 jaar oud ondertussen en doet het prima. Tegelijk heb ik mijn licht opgestoken bij enkele van de huidige raadsleden die me toch verzekerden dat ik best het aanbod aanneem, want de stad kan niet dezelfde ondersteuning bieden, en het gaat om specifieke software met risico’s dat het dan niet werkt enzovoort.

Dus heb ik nog een blik geworden op de Greenpeace Gids voor duurzame elektronica en gekozen voor de Dell laptop (die wat duurzaamheid betreft iets beter scoort dan Apple).  Helemaal gelukkig  ben ik  niet met de keuze, maar dat zal niet de enige keer zijn de volgende zes jaar. En misschien kan ik de mee zoeken naar oplossingen om binnen zes jaar de regeling een stapje duurzamer te werken.

oproep aan journalisten

Nog even eraan herinneren: vandaag niks kopen aub. Het is namelijk de internationale Buy Nothing day, een internationale symbolische actie om tenminste eens 1 dag geen nieuwe spullen te kopen.

Daarnet fietste ik nog door de stad en ik kon me niet van de indruk ontdoen dat we weer op weg zijn naar een ‘buy everything’ periode, met veel promotie voor een nieuwe Media markt (daar zijn bussen dan wel goed voor), overal aankondigingen van buitenkansjes en fantastische nieuwe dingen die we met zijn allen moeten kopen om gelukkig te zijn…

De kerstverlichting wordt weer opgehangen, de Sinten zijn tegenwoordig in dienst van winkelketens en op tientallen plaatsen zullen weer energieverslindende ijspistes worden aangelegd. Goed voor de middenstand.

Zucht. Wie vandaag de Morgen, of de Standaard inkijkt zou denken dat we wel andere zorgen hebben dan wat we nu weer onder de kerstboom moeten leggen voor mensen die al alles hebben. Maar iedereen doet vrolijk verder. Daarom lanceer ik via Facebook, deze blog en Twitter een oproep naar alle journalisten om de volgende dagen, als politici geïnterviewd worden over het klimaat en durven zeggen dat ze ‘goed bezig zijn’ meteen hard in lachten uit te barsten. We kunnen de Schauvlieges, Peetersen en Wathelts toch niet opnieuw laten verklaren dat zij hun best doen en het de schuld is van de anderen.

Dus journalisten, ontmasker de leugens en de zelfgenoegzaamheid. Wees niet tevreden met algemeenheden en ontwijkende antwoorden. Confronteer de politici met de harde cijfers die aantonen dat België én Vlaanderen het bijzonder slecht doen in alle rankings rond klimaatbeleid. Laat je niet afwimpelen door excuses of vage beloftes.  De journalist die een politicus die kan laten verklaren we inderdaad veel te weinig doen voor het klimaat en enkel aan de korte termijn denken krijgt mijn eeuwige waardering.

de prijs van een stem

Gisteren stonden in de krant een aantal cijfers over de verkiezingsuitgaven van de Gentse partijen en kandidaten. Altijd interessant om nog eens te bekijken met het op de efficiëntie. De wettelijk bepaalde drempel in Gent was tot 104.552,04 euro per lijst en 6.641,29 euro per kandidaat, die drempel is dus afhankelijk van het aantal kiezers. In principe moeten alle verkiezingsuitgaven zoals drukwerk, kosten van activiteiten en plaklijm worden aangegeven.

Opvallend is dat de CD&V het meeste geld heet uitgegeven met in totaal  104.476,89 euro. Daarmee halen ze 9,1% van de Gentse stemmen (of 11 480 euro per procent). De gezamenlijke lijst van Sp.a-Groen haalde 45,5 % van de stemmen voor een kostprijs van 98.199,13 euro.(slechts 2 158 euro per procent). Bij N-VA is de prijs voor een procent 4 227 euro, bij Open-Vld  3 478 euro, Vlaams Belang moet 7 041 euro ophoesten voor een procent van de stemmen. In Kartel gaan maakt dus dat je zuiniger met de partijmiddelen moet omspringen omdat de twee partijen samen zich aan het plafond moeten houden. En goed nieuws voor de Gentenaar, het zijn de 3 partijen die het meest efficiënt hebben gewerkt die uiteindelijke de coalitie vormen.

Maar naast de globale kosten per partij mogen ook de kandidaten zelf nog uitgaven doen (met een maximum 6 641 euro). Wat heb ik zelf uitgegeven: 242 euro voor de filmpjes, 60 euro voor een stempel en 126 euro voor de organisatie van Gent Overmorgen. Een totaal van 428 euro (want de mini-affiche waren op kosten van het partijbudget).  Dit bedrag gedeeld door het aantal stemmen (2 495) is 17 cent per stem.  Een koopje in vergelijking van de 1,3 euro per stem bij Veli Yuksel of de 12,4 euro van Hilde Allaert (ook CD&V) die zelfs niet verkozen is.

De campagne van Termont kostte 5.846,72 euro waardoor hij de kampioen is met 0,13 euro per stem. Hoewel, er zijn ook mensen die geen persoonlijke kosten hebben gemaakt en toch verkozen zijn, dus het kan nog altijd beter.

Het is bemoedigend om te zien dat veel geld uitgeven niet automatisch wil zeggen dat je politieke macht kan verwerven. Goede contacten en slimme ideeën leveren uiteindelijk meer op.  (met dank aan Jef Geldof voor het overzicht)

Music in the air

De voorbije dagen ging in Gent een meeting door van de verschillende partners van het Music project. Dit is een netwerk van 5 steden die samen nadenken over het verduurzamen van hun stad. Het gaat om Rotterdam, Aberdeen, Ludwigsburg (Luxemburg), Montreuil (Frankrijk) en Gent. Met de ondersteuning van 2 onderzoeksinstituten werken de steden aan een visie en actieplan om de transitie te maken naar een heel ander soort stad. In Gent gebeurt dit via het klimaatverbond.

Ik was zelf ook op enkele sessies aanwezig en kon vaststellen dat zowat overal dezelfde vragen opduiken. Het maken van een analyse van de huidige situatie en het uitwerken van toekomstbeelden lukt prima. Het uitvoeren van experimenten (zoals de Carrotmob in Gent) lukt ook nog – al vraagt het wat meer inspanningen. Want daar blijkt vaak dat de manier waarop lokale overheden werken (traag, veel procedures en regels) vaak in strijd is met wat vanuit Transitiestandpunt nodig is. Daar zijn snelle, flexibele oplossingen nodig voor nieuwe situaties waarvoor geen procedures bestaan. Het moeilijkste in de vijf steden is echter het betrekken van de bevolking. Hoe kunnen de visies en experimenten die worden opgezet door koplopers het grote publiek meenemen?

Een vraag die hier ook regelmatig aan bod komt (en waar Lucie ongetwijfeld iets zinnig over te zeggen heeft). We weten dat gewoon informatie geven niet werkt, dat werken met verleiding en marketing slechts beperkt gedrag kan veranderen maar weinig invloed heeft op het paradigma. Doemscenario’s rondstrooien levert eerder apathie op en straffen en belonen werkt maar zolang de straffen en beloningen worden in stand gehouden.

Ik was het meest enthousiast over de visie van Patrick van der Klooster van het Rotterdamse architecten bureau AIR.  Hij stelt dat we moeten ophouden met mensen oplossingen op te dringen. Elke oplossing die voorgesteld wordt zorgt voor nieuwe conflicten, wie echter erin slaagt de relaties tussen mensen te versterken zal wellicht meer bereiken. Daar gaan ze bij hun projecten vooral plaats en ruimte creëren om met verschillende groepen op zoek te gaan naar het gemeenschappelijk belang. Daarom geloof ik ook dat we meer vragen moeten stellen en in dialoog gaan met iedereen.

De huidige crisis (waarvan we nu nog maar het begin meemaken) is een uitgelezen kans om dit te doen. In plaats van de grijsgedraaide vragen over hoe kunnen we de groei en het concurrentievermogen opkrikken kunnen we dus beter de vraag stellen: willen we nog wel groei en meer concurrentiekracht? Moeten we niet een groot debat opzetten over het soort samenleving dat we willen. Wat is belangrijk voor onszelf en onze kinderen?

Nog even vermelden dat Gent onlangs een prijs kreeg voor de aanpak van het Klimaatverbond. Op zich een goede zaak, al besef ik maar al te goed dat er nog veel werk aan de winkel is.

wiskunde en het begrijpen van de wereld

In mijn stukje van gisteren schreef ik over de verwachte stijging van de olieprijs en wat een groei van 16 procent in 23 jaar eigenlijk wil zeggen. Wat aanleiding gaf tot een paar interessante reacties van Ward en  Renaat, met als conclusie dat  het om een groei van 0,65 % gaat per jaar gaat. In het interview van Anneleen Kenis waar ik maandag over schreef heeft ze het ook over de gevolgen van een economische groei van 3% per jaar, wat wil zeggen dat de economie verdubbelt om de 25 jaar. En dat is 4000 keer in drie eeuwen! Het lijkt me wel de moeite om even stil te staan bij het concept van de exponentiële groei.

Volgens Albert Bartlett (zie verder) is dat het grootste probleem van de mens, dat hij de exponentiële functie niet begrijpt. Het eenvoudigste lijkt me even het filmpje hierna te bekijken.

In zijn laatste reactie stelt Renaat trouwens het volgende: Ik hoop wel dat Steven meeneemt dat je bij exponentiële groei (dus een zich herhalende percentuele groei) nooit zomaar het eindpercentage mag delen door het aantal termijnen. Voor slecht rekenende politici hebben we immers als geschikte ministers ter beschikking   .

Naar aanleiding daarvan heb ik het bestuursakkoord nog even bekeken en daar staat inderdaad een onnauwkeurigheid in. In punt 2.25 staat dat het voor gebruik van fossiele brandstoffen voor de stadsgebouwen wordt gemikt op een verminderen van 3% per jaar, dus 15% over de hele legislatuur. Als ik vertrek van 100, en er elke jaar 3 procent afdoe kom ik op 83,3 (dus – 16,7%).  Dat maakt de uitdaging nog wat groter dus.