Ik was ontroerd door deze bezorgdheid van Siegfried, al zou het kunnen dat hij zelf ook een beetje ongerust is over een mogelijk te laag verbruik op zijn domicilie-adres in Gent natuurlijk. Zijn belangrijkste punt van kritiek sloeg echter op de privacywetgeving die daarmee zou geschonden worden. Wat dat betreft geef ik hem niet helemaal ongelijk, want met dat soort gegevens moet voorzichtig omgesprongen worden. (al zou ik ook wel eens willen weten wie de mensen zijn die gigantische hoeveelheden energie en water verbruiken)

Deze vermelding wil in elk geval zeggen dat ik ook enige bekendheid heb bij niet-groene jongens. Vergeet niet, ook Bart De Wever heeft me eens vermeld in een column in de Standaard. Het is wel zo dat NV-A de enige democratische partij is die me nog nooit heeft uitgenodigd voor een lezing.  Bij minstens een afdeling van Sp.a, Groen, Open-Vld en CDenV mocht ik mijn verhaal eens doen. Ik wil zeer graag mijn visie eens uit de doeken doen bij de NV-A, dus Siegfried, ik wacht op de uitnodiging! Bij jou of bij mij, dat doet er niet toe, we verbruiken allebei toch weinig energie vermoed ik…

Anderzijds ben ik het niet eens met de vakbonden voor zover ze weigeren te praten over het opschuiven van de pensioenleeftijd, of voor zover ze krampachtig vasthouden aan het idee van de stijgende koopkracht. De samenleving verandert, dus is het logisch dat we ook ons welvaartsmodel (uit de jaren ’60) durven herbekijken. Altijd meer verdienen en dus een steeds grotere ecologische voetafdruk creëren is geen duurzame weg.  Hier heb ik de indruk dat de vakbonden mee het systeem van overconsumptie, overproductie met bijhorende milieuschade in stand houden.

Zelf geloof ik dat we moeten beseffen dat het onmogelijk is de ‘taart’ verder te laten groeien. Maar dat we vooral moeten nadenken over het eerlijker verdelen van de ‘taart’. Dat wil zeggen dat we arbeid anders kunnen verdelen, je kan meer mensen tewerkstellen met een 30 uren week. Tegelijk moeten we dan bereid zijn in te leveren op inkomen (en te winnen op levenskwaliteit). En voor de duidelijkheid, ik heb het niet over de 15% van de Belgen die nauwelijks rondkomen, de strijd tegen armoede verdient veel meer aandacht dan de strijd voor het behoud van een AA rating.  Ik heb het ook niet enkel over de 10% rijksten die nu vaak de zwarte piet krijgen toegeschoven. Natuurlijk moeten de mistoestanden daar worden aangepakt. Maar laat ons toch ook vooral naar onszelf kijken.

Er is een grote groep mensen die een eigen huis en een spaarpotje hebben. Gezinnen met goedgevulde koelkasten (waarvan af en toe een deel in de vuilnisbak verdwijnt), mensen die regelmatig een vliegtuigreis maken en die kopen waar ze zin in hebben. Het gaat dus ook over vele arbeiders en bedienden die (mede dankzij de vakbonden) de voorbije dertig jaar een steeds grotere welvaart hebben, en het nu vanzelfsprekend vinden dat deze verworven (en niet-duurzame) levensstandaard eeuwig kan blijven duren.

Vanuit ethisch standpunt is het niet te verdedigen dat onze levensstijl zorgt voor armoede op andere plaatsen in de wereld én tegelijk de toekomst van onze kleinkinderen op het spel zet. Als we bereid zijn daar iets aan te doen zullen we (de gemiddelde welstellende Westerling)  moeten inleveren.  We hebben de grenzen van wat de planeet aan kan al lang overschreden en krijgen de rekening gepresenteerd. De discussie van vakbonden en werkgevers gaat echter om wat we moeten doen om onze levensstijl te bewaren. Die verwoestende levensstijl in vraag stellen doen geen van beiden.

Wat ga ik doen maandag? Niet staken, maar ook geen activiteiten uitvoeren waarmee ik geld verdien. Ik ben uitgenodigd om in de Vooruit het gesprek aan te gaan met voor- en tegenstanders van staken. Daar willen ze van de stakingsdag een dialoog dag maken.  Daarbij hoop ik het gesprek wat in de richting van de bredere vragen te sturen. Dus nog een tip voor maandag, je kan kankeren op de bedrijven en de regering, of je kan kankeren op de stakers, maar je zou ook met andere mensen een gesprek kunnen aangaan. Wat soort wereld willen we nu eigenlijk en ben ik bereid daarvoor iets op te geven (of er iets aan bij te dragen?).

De voorbije twee dagen was ik op expeditie in Limburg, samen met Flor de recyclage man hadden we drie shows af te werken, twee in Overpelt en eentje in Hamont-Achel. Bij zo’n gelegenheden rijden we met de auto (op koolzaad van Beauvent), we hebben ook onze instrumenten mee, dus met de trein zou erg moeilijk zijn. Tijdens de lange ritten hebben we dan alle tijd om de hele wereld te bespreken. De nacht hebben we doorgebracht in een aangename Bed en Breakfast (een voormalige ingenieurswoning in Overpelt), waar ik dan even kan genieten van alles wat ik thuis niet heb (TV, espressomachine, grote koelkast, haardroger,…) Voor de duidelijkheid, de haardroger heb ik niet gebruikt hoor. Een beetje lastig was het ontbijt waar een bordje met ananas, kiwi, passievrucht en aardbei op ons stond te wachten. Op zo’n moment is het kiezen tussen twee belangen, exotisch fruit eten of het laten staan met het risico dat het weggegooid wordt. En dus heb ik opgegeten…

Tijdens de shows krijgen we wel eens originele suggesties vanuit de zaal. In Hamond-Achel was er mondige jonge dame die ons meteen de oplossing voor alle problemen van de hand deed. “het is de schuld van de oude mensen, zij hebben de miserie veroorzaakt en blijven veel te lang leven’  En aangezien voor een 16 jarige mensen als Luc en ikzelf zeker ‘oud’ zijn hadden we maar beter ter plekke een euthanasie-aanvraag ingediend. Een ander leuk moment was toen ik de naam vroeg aan een van de deelneemsters van de kwis. ‘Sint-Maria’ antwoordde het meisje, waarmee ze natuurlijk haar school bedoelde. De laatste voorstelling voor zo’n 200 leerlingen hebben ze bijna letterlijk de zaal afgebroken. Tijdens het slotnummer is een rij met enthousiaste scholieren pardoes achterover gevallen. (allez, het was een klein rijtje van drie zetels) Om maar te zeggen, je maakt wel eens iets mee…

In elk geval hebben we de voorbije dagen zo’n 520 jongeren ons verhaal verteld. Het is altijd afwachten of daar iets van blijft hangen natuurlijk en ook of de leerkrachten achteraf nog iets doen met de voorstelling. Maar zoals iemand me ooit vertelde, zelfs al heb je maar 1 iemand een nieuw inzicht meegegeven, dan loont het de moeite.

In elk geval gaan we graag naar LIM-burg. Het is trouwens ook de enige plek waar ze een LowImpactMan radio station hebben…

foto: Gino Cocquyt

Op de druk bijgewoonde nieuwjaarsreceptie van groen-sp.a waren twee politieke kopstukken aanwezig die elk een behoorlijk deel van de regerings- onderhandelingen hebben meegemaakt. Wouter Van Besien en Bruno Tobback hadden nog enkele kartel-recepties voor de boeg en kwamen dus in de Vooruit in Gent even dag zeggen.  Dit leek me dus het ideale moment om de vraag te stellen die al enige tijd mijn gemoed bezwaart. Wie is nu eigenlijk de nieuwe federale minister bevoegd voor klimaat?

Wouter Van Besien was duidelijk verrast door mijn vraag, en moest na een tijdje nadenken toegeven dat hij het niet wist.  Net zoals ik dacht hij tenslotte dat er geen klimaat minister meer is. De aarzeling is te begrijpen natuurlijk, want toen de formatiegesprekken over de ministerposten gingen waren de Groenen al een tijdje aan de deur gezet. Bruno Tobback was er echter wel bij in levende lijve, maar moest toch ook even goed nadenken. ‘Meneer Tobback, kunt u mij zeggen wie in de nieuwe regering minister van klimaat is?’

- ‘Klimaat, dat is die van milieu zeker?’

- ‘Maar bij de titels van de ministers heb ik nergens klimaat gezien’

-’Dat kan, er is wel een van milieu natuurlijk’

-’Dus, er is geen federale minister voor klimaat?’

-’Nee, want dat is toch geen echte bevoegdheid, het zijn de gewesten die daarvoor verantwoordelijk zijn’

-’Aha, maar ‘ bracht ik voorzichtig in, ‘er is toch zoiets als een federaal klimaatplan?’

-’ja dat is waar, maar klimaat is geen federale bevoegdheid, de gewesten moeten dit doen, behalve misschien het aankopen van schone lucht in de emissiehandel’

-’maar een beleid moet de federale regering daar niet rond voeren?’

-’nee, de gewesten. maar we hebben wel een minister van milieu, wie is dat nu weer?’

-’ik denk iemand van CDH’

-’juist, Wathelet’

Tja, en dan werd Bruno Tobback alweer ingepalmd door vurige fans. Waardoor ik niet de kans kreeg mijn volgende vraag te stellen. Aangezien klimaat dus blijkbaar helemaal een bevoegdheid is van de gewesten, is er dan een Vlaamse minister van klimaat?   Wie mij het juiste antwoord kan bezorgen krijgt gratis een exemplaar van mijn laatste boekje (over het klimaat…)

Geen mooi verhaal natuurlijk over de gigantische hoeveelheden voedsel die dagelijks worden weggegooid, zowel op het veld, tijdens de verwerking, bij het transport, in de supermarkten en tenslotte bij de consument. Vooral het feit dat nogal wat consumenten (en ook jongeren) het heel normaal vinden perfect voedsel weg te gooien is nogal verontrustend. Het argument ‘we hebben er toch voor betaald’ toont dat er hier weinig ethische of ecologisch bewust zijn.

Het zit dus grondig fout met ons voedselmodel. Wie daar meer over wil weten wil ik graag een boeiende lessenreeks aanraden bij het Centrum Duurzame Ontwikkeling. Onder de titel ‘Erst das Fressen, dann die Moral?‘ kan je op vijf dinsdagavonden terecht voor boeiende inleidingen en debatten.

Deze morgen dan was ik  voor het eerst op de politieke raad van Groen om over het programma te praten. Ik heb alvast geleerd dat tientallen pagina’s tekst met een groep van dertig mondige mensen bespreken een lastige kwestie is. Verder heb ik toch een poging gedaan om ook het voedsel-thema mee op te nemen. Gezien de te verwachten ontwikkelingen zou het geen kwaad kunnen om na te denken over een beleid in verband met voedsel. Er was niet echt tijd om hierop in te gaan, maar bij een volgende gelegenheid wil toch nog volgende suggesties aankaarten:

- inventariseren van de lokale voedselproductie, voor hoeveel monden kan er voedsel geproduceerd worden binnen Gent?

- stimuleren van alle vormen van stadslandbouw waarbij ondernemers kansen krijgen om diverse bedrijfjes te starten rond produceren en verwerken van voedsel

- inventariseren van (tijdelijk) braakliggende gronden en nemen van initiatieven om ze samen met de buurt om te vormen tot volkstuintjes

- kinderen en jongeren stimuleren om meer te weten over het produceren van voedsel, met moestuinen voor de stadsscholen, cursussen rond het herkennen van eetbare planten in parken en kippenprojecten

- inventariseren van de bronnen op het Gentse grondgebied en nagaan over hoeveel drinkbaar water we beschikken

- een actieplan tegen voedselverspilling, zowel bij supermarkten, scholen, bedrijven als particulieren is er een gigantisch potentieel, aangezien nu tot 40% van alle voedsel wordt weggegooid

- verder werken aan de eiwittransitie waarbij de overstap naar plantaardig voedsel  wordt gestimuleerd. Een CO2-taks op vlees zou daar een actiemiddel in kunnen zijn

- een campagne voor de meest kwetsbare groepen (die vaak ook het meest ongezonde voedsel eten) zodat door bijvoorbeeld na te denken of de korte keten initiatieven of voedselteams mits speciale ondersteuning ook bij die doelgroepen een voet aan de grond krijgen

- in overleg met verenigingen zoals Velt en de volkstuinen een strategische voorraad biologische zaden aanleggen en massaal vorming aanbieden rond diverse vormen van tuinieren (o.a. in potten en op balkons)

- een lange termijn plan om de volgende zes jaar de afhankelijkheid van industrieel en ingevoerd voedsel te verkleinen, wat meteen ook een belangrijke effect zal hebben om de doelstellingen om klimaatneutraal te worden

Bijkomende suggesties zijn natuurlijk welkom!

Als het over informatie gaat is er vaak behoorlijk wat misverstand tussen ‘klimaat’ en ‘weer’  in de hele discussie rond de klimaatverandering. Mensen zijn nogal eens geneigd om het weer van de dag of de voorbije maanden te zien als ‘het klimaat’.  Terwijl dit laatste gaat over trends die zich afspelen in een periode van minstens 30 jaar.

Hieronder alvast een filmpje dat erin slaagt het verschil duidelijk te maken. Het komt de blog van Jonathan Koomey,

http://www.youtube.com/watch?feature=player_embedded&v=e0vj-0imOLw

Met hun zogezegde strategie van ‘openheid en objectiviteit’ proberen ze de publieke opinie nog meer kernenergie door de strot te duwen. Dit zijn geen loze beweringen. Zo was er vorig jaar bij de Groene Loper een debat over kernenergie gepland waar ook het NF was uitgenodigd. Want als objectieve voorlichter mochten ze toch niet ontbreken. Maanden op voorhand was hun gevraagd om iemand te sturen, maar wie het zou zijn moesten ze steeds opnieuw bekijken. Dit uitstel gedrag bleef duren tot bleek dat Aviel Verbruggen in het panel zou zitten. De mensen van het NF mogen dan wel beweren dat ze ieders vraag willen beantwoorden en het debat willen stimuleren, een gesprek aangaan met een gedegen tegenstander als Verbruggen kan niet.

Aviel vertelde trouwens dat hij wist van iemand die hij persoonlijk kende en bij het reclamebureau werkte dat de NF campagne uitvoerde er strikte orders waren dat er niet deelgenomen werd aan debatten met notoire tegenstanders. Het is ook Electrabel (belangrijke financier van NF) dat subsidie aan de universiteit van Antwerpen onthield zolang Verbruggen er mocht lesgeven. (andere universiteiten zoals die van Gent en Brussel zijn wel gezwicht voor de chantage en hebben nu een Electrabel-leerstoel en bijhorende standpunten)

Dus, voor de duidelijkheid, deze miljoenen kostende campagne (deels met geld van de staat) wil ons zand in de ogen strooien. Nu, in hun advertenties beweren ze dat ze alle vragen over kernenergie willen beantwoorden. Ik ben van plan een hele reeks vragen te stellen aan www.kernvragen.be

Als ze me antwoorden zal ik dit hier zeker meedelen. En ik stel voor dat u zelf ook een paar vragen stelt…en laat je gerust inspireren door volgend lijstje

- kan u me 100% verzekeren dat het mogelijk is gevaarlijk kernafval gedurende 100 000 jaar veilig te stockeren?

- waarom wenst u niet in debat te gaan met Aviel Verbruggen?

- hoeveel kost deze desinformatiecampagne en wie betaalt die?

- hoeveel winst maakt u jaarlijks met nucleaire energie?

-hoeveel belastingen betaalt u op deze winst?

-waar gaat de winst van de kernenergie naar toe?

-hoeveel subsidie krijgt de nucleaire sector van de overheid?

-voor hoe lang denkt u nog dat er voldoende  uraniumvoorraden zijn?

-waarom vecht u met alle juridische middelen de bescheiden nucleaire taks aan die de regering wil heffen?

-waarom is voor de consument kernenergie zoveel duurder?

-hoe groot is uw aandeel in de Belgische elektriciteitproductie (of hoe groot is uw monopolie)

-kan u 100% verzekeren dat er nooit een ongeluk kan gebeuren in onze Belgische centrales?

-weet u wat de CO2 uitstoot is van de uranium productie, het transport en het verwerken van nucleair afval?

-waarom zijn de kerncentrales slechts voor een fractie verzekerd van de mogelijke schade die ze kunnen veroorzaken?

-waarom houden de regeringspartijen de nucleaire sector de hand boven het hoofd?

-waarom investeert Electrabel (een belangrijke financier van EF) slechts voor 5  % in hernieuwbare energie?

- waarom beweert Electrabel bezorgd te zijn om onze kinderen en wil ze tegelijk duizenden generaties opzadelen met gevaarlijk afval?

-waarom krijgt Electrabel  gigantische bedragen van groene stroomcertificaten voor het verbranden van pellets uit Canada?

Benieuwd naar de reacties. ..

Een van de redenen dat ik wat minder wil werken zijn de komende gemeenteraadsverkiezingen. Want jawel, ik heb een beslissing genomen en mijn kandidatuur ingediend voor een plaats op de Sp.a-Groen lijst in Gent.  Binnen Groen (en andere partijen ook vermoed ik) verloopt het samenstellen van de lijsten via verschillende stappen. Alle leden van Groen Gent kunnen hun gemotiveerde kandidatuur stellen. Wat ik dus net gedaan heb. Dan gaat het ‘poll-komitee’ gesprekken voeren met deze kandidaten. Na de gesprekken gaat datzelfde komitee een modellijst samenstellen. Aangezien het een kartel lijst is zijn er maar 16 plaatsen voor Groen, netjes verdeeld over mannen en vrouwen. Die lijst zal dan op 10 maart voorgelegd worden aan het ledencongres.  Dus het duurt nog wel even voor duidelijk is of ik al of niet op de lijst ga staan.

Er is wel een verschil met vorige verkiezingen, toen was mijn plaats op de senaatslijst vooral ondersteunend en de kans op een mandaat nihil. Deze keer zou het anders kunnen zijn, want volgens de mensen van Groen is hier wel een kans op verkiezing tot gemeenteraadslid. Dus heb ik alle argumenten pro en contra op een rij gezet rond de vraag: wil ik eventueel de volgende 6 jaar een flink deel van mijn tijd in lokaal politiek werk stoppen?  Aangezien mijn kinderen er helemaal voor zijn (wellicht beseffen ze de gevolgen onvoldoende), en ik zelf echt wel geloof in het potentieel om van Gent een echte duurzame en sociale stad te maken heb ik ja gezegd.

Als ik op de lijst sta,  als ik verkozen wordt en als Sp.a-Groen in de coalitie zit, dan zal ik eens nadenken om in Gent een aantal steunmaatregelen op te zetten voor groene kappers en duurzame bouwvakkers. Ze zijn gewaarschuwd!

Ter inleiding gaf ze nog enkele cijfers en slides die aantonen hoe ongelijk en verwoestend onze huidige consumptiepatronen zijn, een getal dat mij is bijgebleven is dat over het gebruik van grondstoffen en materialen. Zo gebruikt een Europeaan elke dag 43 kilogram grondstoffen en materialen. Daarin zit ook alle indirect materiaal gebruik dat samenhangt met ons consumptiepatroon. Inwoners van de VS gebruiken met 88 kilogram/dag trouwens het dubbele. Ze ging wat dieper in op het verhaal van textiel, en hoe dit in korte tijd is geëvolueerd van iets van waarde tot een product dat in steeds grotere hoeveelheden wordt gekocht en weggegooid. En waarbij tweedehandskledij nu bijna waardeloos is geworden (in economisch opzicht).

Toen kwam het deel waar ik het meest op zat te wachten. Wat is dan het alternatief voor het huidige kapitalistisch model. De basisprincipes zijn volgens Schor: minder werken (arbeidsduurverkorting), anders consumeren, grotere mate van zelfvoorziening, lokaal coöperatief ondernemerschap en versterken van sociaal kapitaal. Ze illustreerde het eerste punt met een aantal historische feiten die aantonen dat het verlagen van de arbeidstijd zowel een positieve invloed heeft op de werkeloosheid als op de ecologische impact. Tenslotte is minder werken ook een belangrijk element voor het verhogen van de levenskwaliteit. Vanuit mijn eigen ervaring kan ik die stellingen alleen maar bevestigen.

In het laatste deel gaf Juliet Schor voorbeelden van wat er in de Verenigde Staten allemaal bezig wat de nieuwe economie betreft. Daarbij de (ook hier gekende) voorbeelden van autodelen, stadslandbouw, letsgroepen, swapping, couchsurfing, freecycling, of fondsenwerven via het publiek zoals met Kickstarter. Wat hier een beetje ontbrak voor mij is toch de grote kloof die er nog is tussen deze opkomende lokale initiatieven en de ‘reguliere’ economie en hoe die zou kunnen overbrugd worden. In elk geval de lezing van Juliet Schor bevestigt nog maar eens de nood aan andere manieren van consumeren en produceren. En wie in 5 minuten de samenvatting van haar ideeën wil zien komt met dit filmpje al een stuk verder.

New Dream Mini-Views: Visualizing a Plenitude Economy from Center for a New American Dream

Wellicht niet toevallig, dit weekend kreeg ik nog een mail van een blog lezer (bedankt Brigitte) om me attend te maken op alweer een nieuw ‘sharing initiatief’: Traderoom,  een goed concept, de moeite om verder te bekijken.

(en hier een foto vanop de site van de Gentenaar)

heel sympathieke cameraman die het Low Impact Man programma gefilmd heeft), mensen die je al langer eens wou terug zien om nog een babbeltje te doen en natuurlijk ook (en vooral) mensen die je nog nooit gezien hebt. Zoals Lucien die zo content was toen hij eindelijk zijn beker warme wijn kon bemachtigen.

Je zou natuurlijk kunnen vragen stellen over het ecologisch gehalte van zo’n evenement. Voor Oxfam wereldwinkels is dit echter een absolute topdag  en verder worden herbruikbare bekers en mokken gebruikt – behalve voor de jenever – en zie je meer en mensen die hun eigen drinkbeker meebrengen (wellicht vooral voor de jenever).  Aangezien het centrum met de auto niet goed bereikbaar is en afgaand op de massa’s fietsen zijn er heel veel mensen met openbaar vervoer en/of fiets naar daar gekomen. Dus wat mij betreft sta ik dus toch liever op een vol Sint-Baafsplein te kijken naar de Pink Lady’s (die een dansje uitvoerden) dan pakweg op een cruiseschip in de Middelandse zee, om maar iets te zeggen.

Gisteren dan was ik ook op de receptie van Groen. (het is even wennen om dit nu zonder uitroep teken te typen!) Een groep fijne mensen waarvan ik er ondertussen toch al flink wat ken, verder een paar stevige speeches, waaronder die van Wouter Van Besien. Toch iemand die verder durft kijken dan nauwe visie van onze regeringsleiders die meer oog hebben voor ratingbureau’s dan voor het langere termijn verhaal. Op deze receptie (met eco en bio drankjes) ging het natuurlijk ook over de komende gemeenteraadsverkiezingen. Waarbij ik binnenkort moet beslissen of ik me actief wil engageren. Uiteraard zullen lezers van deze blog dit hier als eerste te weten komen.

De reden van mijn bezoek aan de receptie van Groen was ook dat dit goed uitkwam met een bezoek aan de lezing later die avond van Juliet Schor. Maar daarvan krijg je morgen een verslagje