statiegeld op wegwerpverpakkingen


Deze week misschien weer een klein steentje verlegt in de strijd tegen het zwerfafval. Dit is een hardnekkig probleem met een zware impact op het milieu maar ook een stevig kostenplaatje voor de gemeenschap. Het opruimen van het rondslingerende vuil op straten, pleinen en parken vraagt namelijk heel wat middelen die voor andere zaken zouden kunnen worden ingezet. Je kan natuurlijk blijven leuke filmpjes maken en overal affiches ophangen over zwerfvuil in de vuilbak, maar misschien is een structurele aanpak toch beter.

In nogal wat landen ten Noorden van ons valt het op dat heel wat minder blikjes en pet-flessen de openbare ruimte ontsieren. Daar zijn meerdere redenen voor maar één ervan is ongetwijfeld het statiegeld. Als je flesje of blikje nog 10 cent waard is zal de neiging om het op de grond te gooien al meteen wat kleiner zijn. En als die centen niet van belang zijn is de kans groot dat iemand anders de waarde wel kan appreciëren en het blikje gaat meenemen om in te wisselen. Vandaar de oproep om ook in Vlaanderen een statiegeld systeem in te voeren, want als het kan in andere landen moet het ook hier kunnen.

In het Vlaamse regeerakkoord staat dat er een impactstudie zal gebeuren, er is echter nogal wat bezorgdheid dat daarbij niet alle aspecten worden opgenomen. De kost van het opruimen bijvoorbeeld. Verder probeert de verpakkings- en afvalverwerkingsindustrie (Fostplus) met alle middelen het huidige model te verdedigen. Een sterk staaltje van hun invloed is de radio 2 reportage die stelde dat wegwerp beter is dan retour (waar Toon Eerdekens volgend bericht over schreef).

Dus ben ik blij dat de motie die ik samen met Sp-a, Open-vld, NV-A en CD&V heb ingediend unaniem is goedgekeurd. Met deze motie roepen we de Vlaamse regering op werk te maken van de invoering van statiegeld op drankverpakkingen en daarbij rekening te houden met de lokale besturen. Je kan je eigen raadsleden vragen om dezelfde motie op de gemeenteraad te brengen; de goedgekeurde moties kunnen aangegrepen worden voor verdere parlementaire initiatieven rond dit dossier.

Trouwens, zo ziet een motie er uit…

Volgende feiten gaan aan de beslissing vooraf:

Zwerfvuil is een problematiek die alle steden en gemeenten in Vlaanderen treft. Op veel plaatsen
bestaat het zwerfvuil voornamelijk uit drankverpakkingen van blikjes en PET-flessen. Dat dit het
straatbeeld aantast, een negatief milieu-effect heeft en extra kosten voor steden en gemeenten veroorzaakt is duidelijk.

Statiegeld zorgt ervoor dat het merendeel van deze verpakkingen ingeleverd wordt en niet als
zwerfvuil eindigt. Lege blikjes en PET-flessen krijgen opnieuw een ‘waarde’ via een
statiegeldsysteem waardoor ze minder achteloos zullen weggegooid worden. In andere landen zoals Zweden, Duitsland, Nederland, Denemarken en Finland werkt dit systeem goed. In het Vlaamse regeerakkoord is opgenomen dat er een impactanalyse van een statiegeldsysteem zal komen. We hopen dat in deze analyse ook de opruimkost voor lokale besturen wordt opgenomen.

Deze beslissing wordt genomen om volgende redenen:

Net zoals op vele andere plaatsen in Vlaanderen stellen we vast dat ook in …. (naam gemeente/stad) zwerfvuil een probleem blijft. Ondanks vele acties en campagnes van diverse overheden blijft het fenomeen bestaande/groeien. Daarom pleiten we voor een structurele aanpak. Deze is gericht op het invoeren van statiegeld.

Voorstel van besluit:
Artikel 1: de gemeenteraad van … t(naam gemeente/stad) vraagt aan de Vlaamse regering om in het kader van preventie van zwerfvuil:
1. In de impactanalyse van het statiegeldsysteem ook de volgende facturen op te nemen: de
opruimkosten van zwerfvuil voor lokale besturen en de kostenbesparing voor die lokale
besturen indien statiegeld wordt ingevoerd.
2. Lokale besturen, en dus ook … (naam gemeente/stad), te betrekken in het besluitvormingsproces inzake de invoering van statiegeld.

 

20.544 centimeter scheurtjes


Graag wil ik even aandacht voor deze actie van Greenpeace, naar aanleiding van de scheurtjes in de kernreactoren van Doel 3 en Tihange 2. De problemen blijven maar aanslepen en het lijkt toch niet verstandig om in zo’n omstandigheden de reactoren weer op te starten. Het totaal aantal scheuren in Doel is goed voor samen 20.544 cm?

Greenpeace daagt ons uit of we die lengte samen kunnen evenaren. Neem dus een foto van een scheur en stuur ze ons zo snel mogelijk door. Dat kan een scheur of barst zijn in een tas, broek, tegel of muur. Op zich maakt het niet uit, het is de scheur die telt.

Doe mee en toon ons uw scheur!

Waarom wil Greenpeace mijn scheur zien?

  • Het geeft jou de kans om openlijk je bezorgdheid te uiten over verouderde en onbetrouwbare kerncentrales.
  • Het geeft ons de kans om de regering en het Federaal Agentschap voor Nucleaire Controle (FANC) duidelijk te maken dat de bescherming van de bevolking moet primeren, niet de winst van Electrabel.

hart boven hard


hartbovenhardparadeZondag ga ik naar Brussel om daar met vele duizenden anderen duidelijk te maken dat er wel alternatieven zijn. De wensen van deze brede beweging zijn helder, en ik kan er helemaal achter staan.

De parade wil een feestelijke maar duidelijke manifestatie zijn van een groeiende stroom burgers en organisaties die andere keuzes willen maken dan het huidige beleid: Samen rijk Samen rijk Samen rijk Eerlijke belastingen! Samen rijk Sterk jong en oud! Samen rijk Stop armoede! Samen rijk Werkbaar werk! Samen rijk Leefbare buurt! Samen rijk Diversiteit is realiteit! Samen rijk Eco is logisch! Samen rijk Wees wereldwijs! Samen rijk Doe de democratie!

De beweging die ontstaan is in de schoot van de culturele sector heeft in een septemberverklaring aangegeven voor welke keuze ze staan. Het is een pleidooi voor samenwerking versus competitie, voor zorg voor elkaar in plaats van voor louter economische indicatoren, voor anders omgaan met onze planeet, voor nieuwe ideeën in plaats van de bekende recepten.

We willen iedereen het gevoel geven dat hij of zij kan bijdragen aan een samenleving waarin hart boven hard gaat, als we ons maar verbinden. Solidair zorgen voor elkaar, dat is pas echt vertrouwen geven. Van de overheid verwachten we dat ze die aandacht deelt. En daar zullen we met alle ondertekenaars over waken. Wie gelijkheid, rechtvaardigheid en andere waarden van samenleven miskent, kan op ons verzet rekenen. Samen maken we het verschil.

Tot zondag dus!

 

30 dagen zonder, 30 dagen meer…


Delen is het nieuwe hebben, een slogan die steeds meer omgezet wordt in de realiteit. Zo is er alweer een nieuw deel-initiatief gestart: fietsdelen. Een internationaal fietsdeelsysteem dat werkt zoals het Coach-surfen.  Wie een fiets heeft en die wel eens wil uitlenen kan zich makkelijk registeren. Wie op bezoek gaat naar een andere plek kan daar op die manier beroep doen op een fiets van iemand anders. Ik heb onderwegfietsme in elk geval geregistreerd, misschien wil wel eens iemand een ritje maken met mijn vélomobiel. (jaja de stickers van Groen zijn er afgehaald).

Fietsdelen is mogelijk ook een optie voor de deelnemers aan 30 dagen zonder auto. Een campagne die start in april. Maar er nog meer dagen op  komst. Ruim 51 000 mensen doen al mee met dagen zonder vlees,  op 1 april start ook ook 30 dagen meer Groen. Hier is het de bedoeling zoveel mogelijk mensen te stimuleren om te zorgen voor meer groen. Geveltuinen aanleggen, groendaken, saaie grasvelden omvormen in moestuinen, stukjes braakliggende grond met bloemzaad bewerken. Waarom niet zou ik zeggen (ik ben deze week trouwens begonnen met het klaarmaken van mijn parkeermoestuin.

Wel moet ik even kwijt dat deze campagnes, 30 dagen autovrij, 30 dagen meer groen en 30 dagen stilte zoeken (jaja, die is er ook nog) een initiatief zijn van onze Vlaamse overheid, dat zie je onder andere aan het logo ‘Vlaanderen is milieubewust’. En dan moet ik toch even slikken. Want hetzelfde Vlaanderen dat zijn burgers oproept ecologisch te leven keurt ondanks alle negatieve adviezen Uplace goed. Datzelfde Vlaanderen kiest voor een dure en ongezonde oplossing als de Oosterweelverbinding. Dat Vlaanderen koopt schone lucht in het buitenland, subsidieert de logovlaanderenvleesindustrie en slaagt er niet in de eigen doelstellingen voor meer groen en bos te halen. Dezelfde overheid gaat het openbaar vervoer verder afbouwen en investeert via groene stroom certificaten in bedenkelijke bio-massa centrales.  De luchthaven in Deurne wordt volop gesubsidieerd (voor de stilte wellicht) en zo zijn er nog tientallen voorbeelden. Dus zeggen dat Vlaanderen (of het beleid) milieubewust is, is wat mij betreft een lachertje.

Kunnen we anders eens voorstellen om 30 dagen zonder hypocrisie te organiseren?

out of the groei-box


Gisteren mocht ik een kleine pop-up lezing doen bij een receptie van de bio-ingenieurs naar aanleiding van een ere-doctoraat. De eerste pop-up spreker vond al het gezeur over klimaatverandering toch wat overdreven, de tweede hield een pleidooi voor out-of-the box denken én voor groei (die box mogen we niet verlaten). Dus kwam mijn stukje wel op een goed moment. Ik heb er redelijk wat aan gewerkt (het mocht maar vier minuten zijn), dus is het meteen ook een blogstukje geworden.

Goeienavond. Bij elk feestje is er wel iemand die er in slaagt met een paar opmerkingen de sfeer te verknallen. Wel, het zou best kunnen dat ik vanavond die persoon zal zijn, waarvoor preventief mijn excuses. Laat me duidelijk zijn, ik ben voor technologie, ik gebruik ook technologie bijvoorbeeld om mijn ecologische voetafdruk te verkleinen. Zo  ben ik naar hier gekomen met de fiets, voor mij nog altijd een technisch hoogstandje.

Ik ga mijn schaarse minuten gebruiken om een pleidooi te houden voor minder technologie! Want wellicht zal hier vanavond ten overvloede de lof gezongen worden van alle mogelijke technologische oplossingen die ons een duurzame stralende toekomst zullen verzekeren. Zoals het tegenwoordig de mode is zullen al deze oplossing het adjectief ‘slim’ krijgen. We krijgen slimme auto’s, slimme energienetten, slimme vuilnisbakken, slimme medicatie, enzovoort. Soms denk ik dat hoe meer we dit adjectief slim gebruiken hoe meer we eigenlijk toegeven dat we zelf dom zijn.

We mogen trots zijn op onze creatieve verwezenlijkingen. We zijn de eerste soort in de lange geschiedenis van de planeet die in staat is zijn eigen habitat te vernietigen. Als we verder doen zoals we bezig zijn dan zorgt de klimaatverandering daar vanzelf voor, maar het kan zijn dat we al eerder een zwarte zwaan op onze weg treffen. we hebben nog steeds genoeg kernkoppen (slimme kernbommen gelukkig) om de planeet meermaals te vernietigen, voldoende gifstoffen om alle leven onmogelijk te maken, we zijn goed bezig onze bodems kapot te maken en onze hulpbronnen uit te putten. Nu Ik hoor jullie nu al denken, maar daar zal technologie de oplossing voor bieden!

Wel, dat is nu mijn exact mijn punt. Het geloof dat we met technologie alles kunnen oplossen is levensgevaarlijk. De laatste vijftig jaar zijn we blind gaan geloven in groei, in meer, in sneller, verder, hoger én slimmer. We hebben vooruitgang ingevuld als materiële groei en meer tweetbiocomfort en meer consumptie.  We denken dat we de natuur kunnen en moeten beheersen. Een overtuiging die vooral  onze hoogmoed en domheid onderstreept.

We hebben dus niet meer technologie nodig binnen het bestaande paradigma. We hebben een ander paradigma nodig. We moeten ons de vraag stellen; wat hebben we echt nodig hebben om goed te leven? Hoe kunnen we op een rechtvaardige manier alles wat de natuur ons ter beschikking stelt verdelen? We hebben geen nood aan technologische maar aan sociale innovatie,  geen nood aan een industriële revolutie maar een bewustzijnsrevolutie.

Mijn voorstel is daarom niet meer technologie, maar meer mededogen, verbondenheid, en ja meer liefde. Liefde voor de ongelofelijke diversiteit van wat er leeft op de planeet, verbondenheid met de volgende generaties en de mensen in het Zuiden die nu de prijs betalen van onze welvaart. Mededogen voor wie nu niet mee kan in de verschroeiende ratrace. Verbondenheid met wat we zelf belangrijk vinden. Er bestaat – gelukkig – geen slim toestel dat liefde of mededogen produceert. Dat zullen we zelf moeten doen.

Als we er niet in slagen te evolueren tot een emphatische samenleving (zoals Jeremy Rifkin het stelt) dan vrees ik dat we , zij het op een bijzonder slimme manier, verder richting afgrond denderen. Een prettige avond nog, met veel liefde.

 

 

de vrijwillige samenlevingsdienst


Deze week een interessante ontmoeting gehad met een tiental jongeren die al zes maanden bezig zijn met een vrijwillige samenlevingsdienst. Het gaat om een initiatief dat onlangs ook in heel wat media-aandacht kreeg en waarbij geijverd wordt voor de mogelijkheid voor jongeren om zich gedurende een periode in te zetten voor een maatschappelijk project. Oudere lezers :-) herinneren zich wellicht nog de burgerdienst die enkele decennia terug een alternatief vormde voor de verplichte legerdienst. Wees maar zeker dat heel wat waardevolle maatschappelijke initiatieven ontstaan zijn door de gewetensbezwaarden van toen.

Het voorstel komt van het platform Jongeren voor de Samenleving. Ze geloven dat het zowel voor de samenleving als voor de jongeren zo’n samenlevingsdienst een meerwaarde kan betekenen. Een belangrijke focus is het herstellen van het van het sociale weefsel, om mensen terug zin te geven om « samen te leven ». Om het gaat om het vertrouwen in de democratische instellingen te herstellen,  om iedereen het plezier terug te geven om zijn eigen weg te gaan, omringd door anderen. Hier kan je hun open brief lezen en ondertekenen.

De jongeren die nu hun gemeenschapsdienst uitvoeren doen dit bij uiteenlopende organisaties zoals de Sleutel, Leo, Kif Kif en anderen. Ondanks de steun die ze kregen vanuit alle partijen is er geen enkele overheid bereid om dit voorstel ernstig te overwegen. Dus nog een interessant idee dat we van onderuit kunnen ondersteunen. Hier alvast een verslag van de eerste editie van het project in 2011.

Gentenaars doen het samen


Sinds gisteren kunnen projecten in Gent beroep doen op een nieuw kanaal om steun te vinden. De stad heeft een eigen Crowdfunding platform opgestart om op die manier middelen te kunnen verwerven. Het idee past in een manier van werken waarbij de lokale overheid beseft dat ze niet alles kan realiseren, maar wel ondersteuning kan bieden aan de vele initiatieven die worden opgestart. Interessant is dat zowel ondernemers die met een bedrijfje willen starten als sociale en ecologische buurtinitiatieven beroep kunnen doen op het systeem. Uiteraard zijn er een aantal criteria opgesteld, al blijven ze redelijk algemeen.

crowdfundinggentDe stad zorgt niet enkel voor de ontwikkeling van het platform maar zal jaarlijks 55.000 euro ter beschikking stellen voor het cofinancieren van non-profit projecten die deelnemen. Een jury met experts van binnen en buiten de stadsorganisatie zal projecten selecteren en die voor 25%, 50% of (uitzonderlijk) 75% cofinancieren, tot maximaal 5.000 euro. Die middelen worden uitbetaald na het succesvol crowdfunden van het restbedrag. Dat geldt dan als een ‘bewijs’ van het maatschappelijk draagvlak van het project bij de Gentenaars.

De eerste vier projecten staan ondertussen op het platform, twee rond stadslandbouw, eentje rond sociale cohesie en een ander voor een sociaal ecologische muziekfestival. Dat er nog vele mogen volgen.

Ps: en natuurlijk het is niet omdat de stad zo’n platform opstart dat er daarnaast geen andere modellen mogelijk zijn. Het is logisch dat de crowdfunding die bijvoorbeeld het Gents Milieu Front heeft opgestart beter via een ander kanaal verloopt.

Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

Doe mee met 5.590 andere volgers