een mogelijke oplossing?


De kwestie over hoe we uiteindelijk kunnen komen tot een globale duurzame samenleving is uiteindelijk best op te lossen door iedereen gelijke gebruiksrechten te geven. Daarbij moet rekening gehouden worden met de huidige consumptie patronen en de gewenste uitstoot niveaus. Volgend fragment uit ‘The Age of Stupid’ toont duidelijk hoe dit zou kunnen uitgevoerd worden.

Het is uiteindelijk wel een kwestie van rantsoeneren én tegelijk mensen zelf de keuze laten hoe dit te doen. Zo zal je moeten beslissen of je blijft vlees eten waardoor je minder met de auto kan rijden, of zo kan je ervoor kiezen om je huis piekfijn te isoleren waardoor er heel wat ruimte komt voor andere zaken (een iPhone én iPad én Mac zo je wil).

Theoretisch is dit reeds goed uitgewerkt door John Fleming, en wat de impact zou kunnen zijn op de samenleving kan je lezen in de boeken van Sacci Loyd.  Daarin beschrijft ze hoe een Britse familie zich moet aanpassen zodra de Carbon krediet kaart is ingevoerd. Probleem is, zoiets moet bij voorkeur mondiaal worden ingevoerd én op democratische wijze. En daar zitten we natuurlijk nog ver van huis. Wie van onze leiders durft zulke voorstellen brengen?

Zelf ben ik ervan overtuigd dat als politici eerlijk de kwestie voorleggen veel mensen kunnen begrijpen dat dit de meest rechtvaardige oplossing is. (zeker als de politici de stijl hanteren van de toenmalige VS Food minister of Rationing). Maar wellicht komt dit pas ter sprake als we in een crisissituatie terecht komen vergelijkbaar met de tweede wereldoorlog. In afwachting kan er misschien iemand een hele slimme app ontwikkelen om ons alvast te leren werken met een klimaatrantsoen. Ik ben kandidaat om dit uit te testen.

Advertenties

28 Reacties

  1. Ik heb dat “dagboek van een klotejaar” ook gelezen, en vond het erg interessant!
    Het idee van Co2 rantsoenering zie ik echt wel zitten. En ja hoor, bij jou is er méér dan ruimte vrij voor de I-spullen ;-). Ik ben erg benieuwd naar je bevindingen over het toestel!

  2. Dat is dus wat ik bedoel met die ecokasbon. Maar ik denk dat je dat geleidelijk moet invoeren. Elk jaar zou die kasbon minder co2 mogen vertegenwoordigen. Dat kan pijnloos, omdat er technieken komen om minder co2 uit te stoten. Huizen worden zuiniger, apparaten gaan diezelfde richting uit, etc. En als die ecokasbon de technologische trend voor een stuk volgt, kan dat vrij pijnloos. De invoering ervan is eigenlijk iets dat vrij snel dient te gebeuren, want hoe langer we daar mee wachten, des te pijnlijker het zal zijn.

    Als die ecokasbon nu bestaat, en je ziet in de winkel een gloeilamp en neemt die mee, dan zie je plots een bedrag van het ecokredit afgaan. Dat zal velen ertoe aanzetten om snel naar het winkelrek terug te keren en een LED of spaarlamp te kiezen…
    En als mensen bouwen of een huis kopen, zullen ze twee keer nadenken om ver van het werk te wonen.

    Maar ik merk iets heel belangrijk op, ook in het pleidooi van Steven Vromman, en dat is … Tromgeroffel, Vrije keuze!
    Je kunt er inderdaad voor kiezen om je huis strak te isoleren, en dan toch die iPad en iPhone te kopen… En kijk, dat hebben wij nu net gedaan. Instinctief leven wij al jaren volgens die filisofie, maar we hebben dat nooit op papier gezet. Een uitstapje met de auto naar Oostenrijk kan, maar we hebben dat gecompenseerd met een huizenruil, waardoor we vlakbij het werk wonen (op amper 2km).
    Een wijntje uit Chili om sukkelaars ginder te helpen, maar we hebben onze voedselkilometers gereduceerd door bewust bio te kopen en lokaal, en vooral door met onze 6 kippen ons groenafval helemaal weg te werken en zelf in onze eieren te kunnen voorzien, en een moestuin waar we jaarlijks heel wat groenten en fruit weten uit te halen.
    Wij doen dus instinctief al aan compensatiegedrag, maar ik weet dat de meesten dat niet doen, tenzij het verplicht is.

    Maar nogmaals, impactbeperking kan, maar laat ons aub de vrije keuze ook respecteren, want anders krijg je dat nooit verkocht en doen we echt wel heel wat stappen achteruit. Er moet ook een trading mogelijk zijn, zodat als ik ecokasbons over houdt, ik deze mag verkopen zoals groenestroomcertificaten van de zonnepanelen. Dan wordt ecologisch leven ook een vorm van sparen. Natuurlijk wil dat zeggen dat grote verbruikers ecokasbons moeten kunnen aankopen, maar dat tekort moeten ze jaarlijks verkleinen, om te verkomen dat de “betaler mag vervuilen” in plaats van dat de “vervuiler moet betalen”.

  3. Maar één ding moeten we ook durven aansnijden in deze discussie (heb ik ook aangebracht in de vorige discussie), en dat is een drastische beperking van de wereldbevolking. We moeten terug naar 1 miljard mensen op de planeet. Want. De toenemende wereldbevolking zet een alsmaar grotere druk op de planeet. Wie daar niet wil over praten, voert geen eerlijke discussie (citaat: Etienne Vermeesrsch).
    Als we met minder zijn, is het deel waar iedereen recht op heeft ook groter. Op dit moment verlangen dat iedereen in de wereld een gelijk deel krijgt is ethisch verantwoord, maar niet haalbaar, omdat wat er dan overschiet per persoon zeer moeilijk vol te houden zal zijn.

    Een optie is om kindergeld af te schaffen en kindertax uit te vaardigen vanaf het derde kind. En die ecokasbon zou moet gelden voor het gezin of een individu. Een single kan zo meer hebben dan een gezin. Niet helemaal onlogisch, want een huis moet je verwarmen, of je daar nu alleen in woont of met een gezin. Maar het is een stimulans om met minder te zijn, want andere dingen (zoals voedsel) hebben dan een grotere impact.
    En zo keren we terug op mijn pleidooi van altijd, vrije keuze, maar met gevolgen. Laat ons hier zeker niet in de verleiding gaan om het Chinese systeem in te voeren, met gedwongen abortussen… Het is ook een manier, maar dat maakt o.a. dat China een dictatuur is…

    • dus op vlak van gezinsplanning geen vrije keuze ineens???
      En Etienne Vermeersch voert geen juiste discussie. Ik heb dat al eens besproken http://ecolicious-baby.blogspot.be/2011/03/het-milieu-en-de-overbevolking.html
      Prof Vermeersch ontloopt volledig zijn eigen verantwoordelijkheid als Westerling en gaat ook vragen rond onze levensstijl uit de weg.
      Héél kort door de bocht, maar jij vindt dus : wij hier in de Ontwikkelde landen moeten wél voor een Ipad kunnen kiezen binnen ons uitstootrecht, terwijl men in OL niet voor een 2-de kind mag kiezen. Als zij een evenveel CO2uitstootrechten krijgen als ons, en ze blijven zuinig en pover leven, zoals nu, kunnen zij met die CO2 rechten gemakkelijk 3 kinderen kopen hoor, en zelfs meer. Ooit al over nagedacht?

      De Aarde trouwens produceert bv méér dan genoeg voedsel om 10 miljard mensen te voeden(1/3 van alle nog eetbare voedsel op deze planeet wordt trouwens weggegooid!).
      De Aarde kan niet langer de 1 miljard overconsumerende, verkwistende, weggooiende rijke Westerlingen aan. Die overige 6 miljard in de OL, die brengen niet zoveel schade aan! 1 Belg bv staat voor 5 à 6 Afrikanen!
      Dus als iedereen op deze planeet een even groot CO2 uitstootrecht krijgt, en dat mag besteden naar vrije keuze(ook voor een kind): prima, dan ben ik het met je eens!

      • Beste Johan V,
        Hoe wil de prof dat dan wél doen op zo’n korte termijn?Tof om zoiets voor te stellen, concreet helaas onhaalbaar op vrijwillige basis. Bedenk dat een groot gezin cultureel even hard ingebakken zit in veel OntwLanden als een eigen huis en een wagen erin zit bij de Vlaming. En die auto : die wil/kan men hier op dit ecoforum nog eens niet opgeven.
        Zonder verplichting zie ik een drastische geboortebeperking(of bij ons drastische autobeperking )niet gebeuren op korte termijn.
        Mits zware inspanningen op onderwijsvlak in de OL kan op lange termijn het geboortecijfer dalen. Maar dan zijn we alweer 20 jaar verder, en is de voedselcrisis door misoogsten(door jou aangehaald) én alle andere problemen al lang bezig.
        En nu effe héél stout (zonder de prof persoonlijk te willen aanvallen wél om een vb te geven): de prof heeft een tweede woonst (vakantiehuis) waar hij regelmatig met de wagen naartoe rijdt. Hij eet het standaard dieet mét vlees en zuivel. En vliegt wss ook nog. Reken uit de CO2 uitstoot. De kinderloze koppels die ik ken hebben een eco-voetafdruk die 15 à 20 keer hoger ligt dan die van ons, owv vliegtuigreizen, cruises, 2 woonsten enz……Kinderloos is niet per sé ecologisch hoor, maar het zou het wel kunnen zijn.
        Trouwens : hoe lossen we de vergrijzing op met 1.48 kind per vruchtbare vrouw? Detail?

        Ik ben het wél eens met de stelling dat er steeds meer problemen bijkomen met steeds meer mensen. Maar de prof legt er de nadruk op dat het vooral de veranderende consumptie is door de stijgende welvaart en de groeiende middenklasse in de OL die de problemen gaan veroorzaken.
        Sarcasmemodus : Stel je voor dat al die Indiërs en Chinezen evenveel gaan consumeren als wij doen, dan wordt het onhoudbaar.
        Ik pleit voor : drastische terugschroeving van onze uitstoot in het Westen (en ja, ik weet wat dat betekent, wij doen dat zelf), en hulp bieden bij de geboortebeperking in de OL. Of kinderen mee van de emissierechten van de ouders aftrekken. Bv. Tot ze eigen emissierechten verdienen.
        Maar wij mogen NOOIT de hoge geboortecijfers in de OL als excuus gebruiken om zelf niets te doen, zoals nu wél gebeurd.

      • Versnelde bevolkingsmatiging kan onder meer door anticonceptiemethoden ter beschikking te stellen aan het kwart miljard vrouwen in de OL die het wensen en er geen toegang toe hebben (cfr. post Sangari).

        Kinderloze koppels zullen ongetwijfeld een grotere ecovoet hebben al is het maar omdat die hun voetafdruk maar kunnen delen door 2, terwijl koppels met 5 kinderen die kunnen delen door 7. Graag wat referenties waaruit blijkt dat dit gemiddeld een factor 15-20 is (in het algemeen en bij Vermeersch in het bijzonder)

        De vergrijzingskost opvangen met meer jongeren? Mmmm… laten we de maatschappij niet runnen als een hefboomfonds! Pensioenleeftijd optrekken tot het betaalbaar wordt is de meest valabele methode. Trouwens ik ben niet zo zeker of de oudjes in Zuid-Europa momenteel zoveel hebben aan hun jongeren die voor 50 % werkloos zijn en terug bij hun komen inwonen. En als we dan toch stout zijn, de huidige economische crisis zal niet alleen leiden tot een drastische reductie (gewenste normalisering zo je wil) van het Europees welvaarstniveau, het zal ook leiden tot versnelde geboortebeperking

        http://www.iiasa.ac.at/Research/POP/pub/Skirbekk/Research%20Note%202009_Economic%20recession%20and%20fertility_10Feb2010.pdf

        Of hoe het kapitalistisch systeem soms toch problemen (te hoog consumptiepeil + te hoge bevolking) efficient kan oplossen. Niet leuk? Anticiperen is de boodschap…

    • @ maman verte

      Waar pleit Etienne Vermeersch (of Groenhuis) voor gedwongen geboortebeperking?

      Wat is er trouwens zo verkeerd aan consuminderen door minder kinderen? Etienne Vermeersch heeft bewust geen kinderen. Hij heeft daarmee allicht 1120 ton CO2 per kind vermeden (80 jaar * 14 ton CO2 per Vlaming) of de uitstoot van een autorit van 7.5 miljoen kilometer (150 g CO2/km).

      Zoals Vermeersch aanhaalt zijn er verschillende parallelle problemen die alleen maar moeilijker op te lossen zijn met meer mensen.

      Stel we beperken ons tot het klimaatprobleem. Bij de huidige wereldbevolking (7 miljard) heeft iedere aardbewoner een koolstofbudget van 110 ton CO2 te besteden tussen nu en 2050 daarna moeten we CO2-neutraal zijn, willen we onder de 2 graden temperatuurstijging blijven

      http://www.climatecodered.org/2009/09/forget-about-2050-lets-talk-about-now.html

      Dit komt overeen met 2.8 ton per jaar of 18000 km met een gemiddelde auto (150 g CO2/km). Zijn we tegen 2050 met 9 miljard dan zakt dit al naar 2.1 ton CO2 (factor 7 reductie voor de gemiddelde Vlaming). Dit is misschien wel realiseerbaar en dan is het niet nodig om ook de bevolking in de ontwikkelde landen te laten dalen. Maar is zo een gelijk koolstofbudget eigenlijk wel eerlijk gezien de 200 jaar dat wij al CO2 de lucht insturen? Ons eerlijk budget is er waarschijnlijk al lang doorgedraaid en we zijn het aan de ontwikkelingslanden verplicht om het vanaf nu te doen met veel minder dan ons deel en dat wordt moeilijk zonder ook onze bevolking te laten dalen.

      Of er voldoende voedsel is voor iedereen zal afhangen consumptiepatronen maar zeker ook van de klimaatgrillen en de beschikbaarheid van energie en materialen. Op lange termijn kan er misschien netto landbouwoppervlakte bijkomen door het inpalmen van de poolgebieden (is dit wenselijk?), maar op korte termijn mogen we toch verwachten dat de klimatologische grillen zullen leiden tot lagere voedselopbrengsten. En dan is er nog de sterke link tussen landbouwopbrengst en olie. Wereldwijd is voor de productie van elke ton graan minstens 4 ton olie vereist en dit is al 50 jaar onveranderd zo ondanks allerhande technologische verbeteringen

      http://www.paulchefurka.ca/Food_Energy.html

      http://www.paulchefurka.ca/Population.html

      Zoals Etienne Vermeersch aanhaalt is dit een ramp voor arme landen die sterk afhankelijk zijn van graanimporten (cfr. Arabische wereld), want telkens de olieprijs de pan uitswingt volgen de voedselprijzen. Voor een heleboel andere arme landen met eigen landbouwmogelijkheden zijn die (internationale) hoge voedselprijzen waarschijnlijk niet zo een slechte zaak. Tot voor het tijdperk van de voedseldumping waren de mensen daar immers gewoon om met zen allen en wat dierlijke assistentie hun land te bewerken zonder ook maar een likje olie. Maar ik denk dat wij het ons niet meer zo goed kunnen voorstellen hoe het is om met zen allen op het land te werken of zullen we inzetten op door kernfusie aangedreven tractoren? Het is zeer waarschijnlijk dat in een wereld zonder olie en met een uiterst onbetrouwbaar klimaat ook de uitzonderlijke opbrengsten van de landbouw tot het verleden zullen behoren. Ik ben dus niet zo zeker of we in de toekomst 7 laat staan 9 miljard mensen gaan kunnen voeden. En als je niet zeker bent dan ben je best voorzichtig en probeer je te anticiperen en dat doe je niet door paden (in deze vrijwillige bevolkingsmatiging overal ter wereld) die deel uit kunnen maken van de oplossing uit te sluiten. Tenzij we met zen allen een neoliberaal gokje willen wagen en al onze eieren in hetzelfde mandje te leggen (reductie consumptie). Maar ja wie ben ik en wie is Etienne Vermeersch eigenlijk? Misschien heb je al gehoord van de uitvinder van de Gaia hypothese, James Lovelock?

      Een stabilisatie rond 1 miljard vind ik er persoonlijk ook wat over, misschien is 3-4 miljard ook mogelijk zonder de rest van onze levensnoodzakelijke ecosystemen in beslag te nemen. En demografisch is dit niet zo heel moeilijk te halen. Als Europa in plaats van zijn consumptiepatroon zijn reproductiegedrag (1,5 kinderen per vrouw) aan de rest van de wereld kan verkocht krijgen zijn we nog met amper 3 miljard tegen 2100.

      http://www.demographic-research.org/volumes/vol24/7/24-7.pdf

      • Hier kan ik me echt in vinden…

      • Allemaal zeer valide argumenten, ALLEEN : het hoge geboortecijfer in OL is o.m. een gevolg van de hoge kindersterfte. Als je als ouder weet dat 1 op de 2 kinderen overlijdt, dan maak je er al sneller een paar meer.
        En die hoge kindersterfte is dan weer een gevolg van de relatief lagere levensstandaard en gezondheidszorg. En die zijn dan weer een gevolg van hoe het Westen de rijkdom en levensstandaard graag voor zichzelf voorbehoudt.
        Kortom : wil je dat het gemiddelde geboortecijfer wereldwijd drastisch daalt, dan zit er niets anders op dan drastisch te gaan herverdelen. En in de praktijk betekent dat dat wij het met een pak minder moeten doen, zodat anderen het beter krijgen.
        En dan is mijn oprechte vraag : hoe zie je dit gebeuren ? Hoe zie je een deel van de wereldbevolking dat vandaag beslist wat, hoe en waar het geld naartoe gaat uit vrije wil zijn privileges opgeven zodat een ander het beter zou krijgen ? Want zolang dat niet gebeurt is Vermeersch zijn pleidooi niet meer dan wat teoretisch gezwam waar iedereen instemmend op knikt, maar niemand er aan wil beginnen omdat het aan de eigen privileges raakt.
        Idem voor de honger in de wereld : ook die is geen probleem van productie, opbrengst of rendement (het argument van de GGO lobby), maar louter een probleem van herverdeling. Er is voldoende voedsel op aarde opdat niemand van honger of ondervoeding zou moeten ziek worden of sterven. Maar 1/3de wordt weggegooid en de rest wordt via protectionistische politiek oneerlijk gesubsidieerd én verdeeld.

      • Het land met de hoogste kindersterfte ter wereld is Chad. En daar sterven 1 op 10 kinderen (verre van 1 op 2 dus) en worden er 6 kinderen per vrouw geboren.
        In grote delen van Afrika ligt de kindersterfte veel lager (Congo: 1 op 20) en het geboortecijfer even hoog of zelfs hoger dan in Chad

        http://esa.un.org/unpd/wpp/unpp/panel_indicators.htm

        Hoeveel moet de kindersterfte dalen eer er promotie mag gemaakt worden voor anticonceptie (cfr. ook post Sangari)? Trouwens heb je u al eens afgevraagd hoe het komt dat er toch nog zoveel kinderen in het kraambed sterven? Als je zes kinderen wil maken, kan het al eens gebeuren dat er twee te snel op elkaar volgen en dit is een van de belangrijkste oorzaken dat kinderen (en moeders!) in het kraambed sterven.

        http://www.icrh.org/files/A%20call%20for%20a%20family%20planning%20surge.pdf

        Herverdeling gaat ook over het ter beschikking stellen van informatie waar iedereen beter van kan worden en dit hoeft helemaal niet zoveel te kosten. We kunnen natuurlijk blijven gigantische hoeveelheden geld aanwenden om te proberen de kindersterfte verder naar beneden te halen, maar tegen dat wij (zij vinden het waarschijnlijk al lang goed) voldaan zijn met de resultaten zitten we al lang in een totaal andere wereld met een ander klimaat en geen olie en dan zal de kindersterfte onvermijdelijk terug stijgen hoeveel geld men er ook tegenaan gooit.

      • Geen tijd om uitgebreid te reageren, toch twee ‘korte’ bedenkingen.

        Kinderen hebben over hun gehele leven natuurlijk een behoorlijke ecologische impact, dus het hebben van kinderen is – zuiver vanuit ecologische oogpunt – nooit een goede zaak. Maar wat maman verte terecht aangeeft is dat op zich het niet hebben van kinderen zeker geen garantie is voor een kleine ecologische voetafdruk. Ook ik zie in mijn omgeving bij veel kinderlozen koppels zo’n levensstijl (heel vaak op het gebied van reizen) dat ze veelal een zeer grote ecologische voetafdruk hebben.
        Mensen die dus zeggen dat ze – op ecologische gebied – ‘goed bezig zijn’ (“Want ik heb geen kinderen.”), die gebruiken dat vooral als drogreden om het eigen onecologische gedrag goed te praten maar hebben het daarmee niet bij het recht eind.

        Ook wat betreft het mensen aanzetten tot het krijgen van minder kinderen heeft maman verte gelijk. Het gewoon ter beschikking stellen van voorbehoedsmiddelen blijkt niet te werken, de enige echt efficiënte (en moreel niet onaanvaardbare) methode om mensen minder kinderen te laten krijgen, is educatie (vooral van vrouwen).
        Dit gaat meestal wel gepaard met een algemene toenamen van welvaart, maar daarmee spijtig genoeg ook met een algemene toename van de ecologische voetafdruk.

        Dat toont weer aan dat gewoon het terugdringen van bevolkingsgroei misschien noodzakelijk is om op lange termijn een duurzame wereld te creëren, maar dat dat op zich ruim onvoldoende is. En gezien er geen moreel aanvaardbare methoden zijn om op korte termijn de wereldbevolking drastisch te doen minderen, blijft wat mij betreft de stelling zeker overeind dat wij het echt met een pak minder zullen moeten doen. (Al iemand wel een menselijke en korte termijnoplossing kent voor het bevolkingsprobleem, dan hoor ik het graag.)

        Ik raad iedereen die een mening wil vormen over (bestrijding van) bevolkingsgroei aan de TED-toespraken van Hans Rosling over dit onderwerp en over armoede en ongelijkheid te bekijken (http://www.ted.com/speakers/hans_rosling.html) en in het bijzonder:

        Wat spelen met ‘zijn’ website is ook een aanrader: http://www.gapminder.org/

      • In OL telt elk kind ook als een arbeidskracht, dat mee zorgt voor een inkomen. En ook in belangrijke mate de producten die wij hier kopen “mogen” fabriceren.
        Bovendien mag je de mensen daar begraven onder anticonceptie en de vrouwen informeren, zolang je met een zeer opressieve patriarchale maatschappij zit, brengt dat bitter weinig op en zeker niet de ommekeer die jij vooropstelt.

        Dus opnieuw : zeer mooie teoretische argumenten die in een soort van Utopia en een computersimulatie knappe resultaten geven. Alleen helaas niet in de echte wereld waar we in leven en waar geopolitiek, onderdrukking, oorlog en overleven ook meespelen als argumenten.

        Ik sluit me dan ook aan bij Renaat : als je een idee hebt hoe je op korte termijn op realistische en moreel aanvaardbare wijze naar een significante reductie van de populatie gaat, graag.

        Als je bovendien die populatie vooral wil verkleinen om de totale ecologische impact op de planeet te verkleinen, is het veel zinniger om in eerste instantie de populatie in het Westen te decimeren. Want mijn voetafdruk is goed voor die van minstens 6 Indiërs. België platgooien is vanuit die optiek dus veel efficiënter dan het geboortecijfer in Centraal-Afrika aanpakken. Maar dat getuigt van even veel realisme als jouw voorstellen.

      • `Dat toont weer aan dat gewoon het terugdringen van bevolkingsgroei misschien noodzakelijk is om op lange termijn een duurzame wereld te creëren, maar dat dat op zich ruim onvoldoende is` Of zoals onze pronatalistische volksheld Bart De Wever het zou zeggen: bevolkingsreductie is een conditio sine qua non voor een duurzame wereld. Daar zijn we het dan toch eindelijk over eens. Het doet deugd te constateren dat men het nog eens kan geraken over dergelijke belangrijke zaken via het gebruik van een `stupid wired internet connection`. Nu het nog eens graken over de strategie voor bevolkingsmatiging.

        De meest recente presentatie van Hans Rosling over religie en baby`s had ik nog niet gezien, dus hartelijk dank voor de link. Elke referentie naar betrouwbare data mag voor mijn part ook met uitstootkredieten beloond worden ;).

        Op min 9.48 van zijn presentatie vinden we iets, waar we het waarschijnlijk ook eens over gaan zijn:
        Babies per women decrease when:
        1) Children survive
        2) Many children are not needed for work
        3) Women get education and join the labor force
        4) Family planning is accessible

        De eerste conditie is uiteraard prioritair, maar hier kunnen we de vraag stellen: hoe laag moet de kindersterfte zijn vooraleer het zin heeft om in de andere factoren te investeren in acht nemende dat elke even grote extra daling van de kindersterfte een steeds grotere kost met zich mee zal brengen en er een zwaard van Damocles boven ons hoofd hangt in termen van klimaatverandering en energie/voedselschaarste? En nogmaals veel kinderen en moeders sterven in het kraambed door zwangerschapsmoeheid…als moeders in spe hier informatie over zouden krijgen zou het al heel wat maken. Want mensen worden geboren met gezond verstand overal ter wereld en dit kan verfijnd worden door ook de stelling van Pytagoras aan te brengen, maar ik weet nu al welke informatie die moeders gaan onthouden en toepassen. Hans Rosling gaat niet verder in op Familie planning omdat er diezelfde dag een lezing van (jawel!) Melinda Gates op het programma staat waar hij ook tijdens zijn lezing reclame voor maakt:

        Dan kan men zich nog de vraag stellen hoe een moeder van 15-16 jaar met vier kinderen de tijd moet vinden om naar dat gloednieuw schoolgebouw te gaan of te participeren in de arbeidsmarkt? Vaderlief zal wel op de kinderen passen zeker… De Gates foundation gaat een half miljard dollar investeren in familieplanning, zijn de mensen van die organisatie dan debiel of is het gewoon gebrek aan educatie (is wel mogelijk in de VS;))? Waarom zouden ze hier in investeren als er andere zaken (gezondheid/educatie) zijn die sneller resultaat opleveren?

        Dus naar volgorde van prioriteit zou ik toch opteren voor
        1) Kindersterfte verlagen
        Er zullen zeker al landen zijn waar dit geen issue meer is als men de locale bevolking (en niet verwende westerlingen) hierover consulteert
        2) Familieplanning
        Dit zal de kinder- en moedersterfte verder verlagen en vrouwen de tijd en de energie geven om naar school te gaan en te gaan werken.
        3) Onderwijs en begeleiding van vrouwen naar de arbeidsmarkt
        4) Kinderen moeten gaan werken omdat de ouders alleen met hun inkomen niet in het onderhoud van de kinderen kunnen voorzien als de ouders al tijd hebben om te gaan werken

        Nog een conclusie van Hans zijn speech is trouwens dat religie helemaal geen barriere hoeft te zijn voor een lagere fertiliteit. Hooray for long acting contraceptives! (ja er zijn reeds `high tech`anticonceptiemethoden, zoals het spiraaltje, waarvoor je geen man of priester moet consulteren om ze toe te passen cfr. speech Melinda)

        Vind je dat het allemaal niet snel genoeg gaat? Steun organisaties die ermee bezig zijn! Moest je de Gates niet vertrouwen:
        http://www.mariestopes.org.uk/
        http://www.unfpa.org/public/
        Vind je dat die organisaties verkeerd bezig zijn? Wordt vrijwillig advizeur!

    • @ Johan V
      ik zei “De kinderloze koppels die ik ken hebben een eco-voetafdruk die 15 à 20 keer hoger ligt dan die van ons, owv vliegtuigreizen, cruises, 2 woonsten enz……Kinderloos is niet per sé ecologisch hoor, maar het zou het wel kunnen zijn.”. De kinderloze koppels die IK ken. Niet “gemiddeld”. In mijn omgeving is het vaak zo dat mensen zonder kinderen bv veel vaker reizen. Ik heb nooit beweerd dat ik er “wetenschappelijke data ” voor heb. Enkel ervaringen in mijn omgeving.
      “anticonceptiemethoden ter beschikking te stellen aan het kwart miljard vrouwen in de OL die het wensen en er geen toegang toe hebben (cfr. post Sangari).” Hierbij vergeet je alweer de culturele eigenheid in veel landen, waar anti-conceptie taboe is, en vrouwen onderdrukt worden. Zelfs al zouden ze willen en kunnen , vaak doen ze het niet owv druk uit de omgeving of cultuur. Kijk maar eens naar de problemen om bv condoomgebruik te stimuleren in bep landen.
      Ik ben bv voorstander van abortus bij ongewenste zwangerschappen (bvhier in het Westen), en kijk maar eens op hoeveel weerstand dat al stuit, owv onze katholiek-culturele achtergrond.
      Gewoon de pil of spiraal ter beschikking stellen van vrouwen in OL is een prachtig, maar naïef idee. Alweer : education, education….vooral voor vrouwen, gelijke rechten promoten, armoede bestrijden, en dan anti-conceptie te beschikking stellen. Alleen dat laatste doen is onvoldoende.

      • Don’t underestimate the power and enginuity of women! ‘Let the women vote with their feet’ zoals Melinda het zegt
        http://www.guardian.co.uk/world/2012/jul/11/melinda-gates-challenges-vatican-contraception

        Als anticonceptie beschikbaar wordt dan is geen taboe sterk genoeg om het gebruik ervan tegen te houden
        http://bixby.berkeley.edu/wp-content/uploads/2010/05/Consumer-behaviour-contraceptive-decisions-10.06.pdf
        Zelfs al zeggen vrouwen dat ze er geen gebruik van gaan maken (om het taboe kort te sluiten?) de meesten zullen het uiteindelijk toch doen.

        De Gates foundation heeft er nota bene ook 18 jaar over gedaan om in te zien dat je best met anticonceptie begint en pas daarna investeert in gezondheid, opvoeding en ontwikkeling. Tegen 2020 willen ze de helft van de vraag (achtste miljard) naar anticonceptie inwilligen. Tegen dat iedereen hier ervan overtuigd is dat anticonceptie primordiaal is voor ontwikkeling, is de volledige wereldwijde vraag naar anticonceptie waarschijnlijk al lang voldaan en sterven er geen kinderen en moeders meer in zwangersschapsmarathons.

      • sorry Johan, nog 2 opmerkingen
        “Als anticonceptie beschikbaar wordt dan is geen taboe sterk genoeg om het gebruik ervan tegen te houden”
        Condooms in Afrika bewijst perfect dat die stelling zeker niet (altijd) opgaat.
        “De vergrijzingskost opvangen met meer jongeren? Mmmm… laten we de maatschappij niet runnen als een hefboomfonds! ”
        Nee, niet MEER jongeren, maar een LANGZAME daling van het vruchtbaarheidscijfer. Een te abrupte daling, zoals in China, (en Japan, en bij ons ook), en je hebt problemen op het vlak van vergrijzing, en dat zijn problemen die het volledige sociale weefsel kunnen aantasten. Ik ben uiteraard voor een ‘import” van werknemers uit de OL, maar ik vrees dat ik in België in de minderheid ben.
        En dan nog over de kindersterfte in OL : de daling daar is vooral te wijten aan export van onze gezondheidszorg naar die landen. In het demografische transitiemodel is duidelijk te merken dat een daling van de sterftecijfers eerst nog hand in hand gaat met hogere geboortecijfers, totdat vrouwen opleiding krijgen, kunnen deelnemen aan het eonomische leven, en gelijke rechten krijgen. Dan pas daalt het geboortecijfer. Dat is overal ter wereld zo, op verschillende plaatsen en verschillende periodes in de recente geschiedenis gebeurd. Dus alweer : opleiding, opleiding, en tijdens die opleiding : praten over anticonceptie.

  4. Ik heb eerder ook al aangegeven dat ik niet tegen ‘vervuilingskredieten’ ben. (Ik spreek bewust niet over Carbon krediet, omdat er veel meer problemen zijn dan de uitstoot van CO2.)

    Maar wees er maar zeker van dat zoiets door velen zal beschouwd worden als vrijheidsbeperking, meer nog, het is ook vrijheidsbeperking want het houd concreet in dat veel mensen gedwongen worden te kiezen (jawel, hier je je je keuzevrijheid) op welk gebied ze het met minder gaan doen. Mensen zullen niet meer vrijuit kunnen doen en laten wat ze vroeger konden. Ik heb daar geen probleem mee, maar door velen zal dit als ecofundamentalisme, zelf als ecofacisme bestempeld worden.

    @ Groenhuis,

    jij gaat er nog steeds van uit dat technologie er voor zal zorgen dat je niet echt moet kiezen want dat evolutie van die technologie maakt dat we de milieu-impact van hetzelfde gedrag, dezelfde spullen, … dusdanig kunnen terugbrengen dat we daarin niets fundamenteels moeten wijzigen. Ik geloof dat niet en ben er van overtuigd dat zo’n technologie-optimisme een waanbeeld creëert dat wij (in de westerse wereld) niets zullen moeten aanpassen aan onze materiële welvaart.

    • weeralom zeer juiste analyse, naar mn bescheide mening!

    • Ik heb nu ook de vrije keuze, ondanks het feit dat ik mijn consumptiegedrag in de gaten houd, zoals ik al eerder aangaf. Met mijn ecovoet van 2,8 hectare zit ik nog te hoog, maar dat is al veel beter dan het gemiddelde in de Westerse wereld. Maar de ecovoet die we moeten hebben als we met 9 miljard gaan zijn, daar kan zelfs Steven Vromman nooit geraken. We zijn gedoemd om te mislukken als we de discussie rond de wereldbevolking niet durven voeren. Professor Wackernagel (uitvinder van de ecovoet) beaamd dat ook.

      @maman verte. Ik pleit niet voor keuzebeperking, maar een gezinsuitbreiding moet niet per definitie worden beloond met kindergeld. Je moest eens weten hoeveel er nog gauw een derde kind bijnemen om geen belastingen meer te moeten betalen. Klinkt luguber, maar wees maar zeker dat er zijn die dat durven uitrekenen. Ik moet trouwens niet ver kijken binnen mijn vriendenkring om daar voorbeelden van kunnen aan te halen…

      @Renaat. Technologie zal ons voor een stuk helpen, niet helemaal. Maar je kunt niet ontkennen dat technologie al beter is geworden. Het percentage dat men kan recycleren is al beduidend hoger. En de gemiddelde energieconsumptie van een koelkast, diepvriezer, etc is er ook al enorm op vooruit gegaan. Pleiten om te leven zonder koelkast of diepvriezer vind ik erover, en dat willen opleggen is radicaal. Wat Steven Vromman heeft gedaan, om het zonder koelkast te doen, is een leuk experiment, maar ik zie dat niet zitten om dat van de mensen te vragen. We komen als samenleving van veel te ver om terug naar het verleden te gaan, met pekelen, opleggen etc.

      Dat is trouwens iets waar ik eens graag een antwoord zou op hebben. Tijdens de inloopdagen van Transistie kwam men vertellen dat om aardolie te verbannen en technologie terug te dringen, meer dan 80% van de bevolking terug in de landbouw zou moeten gaan werken om genoeg voedsel te kunnen verbouwen voor de gehele wereldbevolking. Is zoiets wenselijk? Kijk, dat soort uitspraken, daar mag je eens van raden waar de meeste mensen die zullen bij catalogeren…

      • oei, een derde kind is niet “belastingsvrij”. Ik denk dat die mensen bedrogen uitkomen 😉 en ik weet dat wel héél zeker 😉
        Trouwens ; bij ons is het heel duidelijk : voor elk kind dat erbij kwam, probeerden we onze voetafdruk nog verder te verminderen.

  5. Er zijn veel dingen waar ik Transitie trouwens wil in volgen, maar het afschrijven van technologie, is volgens mij geen oplossing. Ik ben ook niet voor grote monoculturen en dan de ziektes op de gewassen platspuiten. Ik doe ook aan permacultuur in de tuin, en als iedereen dzt zou doen, dan zitten we al weer een stuk dichter bij de oplossing.

    Ik geloof in vele kleine en pijnloze maatregelen. Maar ik zie dat de trend al aan de gang is. Stijgende voedselprijzen zitten daar ook voor iets tussen zeker…

  6. Ik weet dat de kwestie van kinderen het ultieme is in vrije keuze. En ik wil zeker niet naar Chinese toestanden, maar we kunnen het wel ontmoedigen. En zoals je zelf zegt, wil je meer kinderen, dan vraagt dat meer aanpassing. Ik vrees dat iedereen met 2+ kinderen de vrije keuze niet wil in het gedrang zien komen, maar we mogen wereldbevolking niet loskoppelen van de ecovoet, want beiden zijn met elkaar verbonden… Ik ben wel blij dat ik zie dat er toch mensen zijn die erover nadenken. Maar nadenken is niet genoeg, we moeten handelen. Maar zo zie je maar dat vrije keuze ten alle tijden gewenst is binnen een afgesproken kader.

  7. In de ganse discussie over kinderen wordt het emotionele aspect van kinderen krijgen bijzonder zwaar onderschat. Ook door Vermeersch.
    Kinderen worden bijna louter gereduceerd tot ecologische impact of ballast.

    Die mensen gaan mijns inziens iets te vlot voorbij aan het feit dat voortplanting een fundamentele biologische reflex is, die je niet zomaar met een vingerknip uitschakelt. Als zelfs het barbaarse en repressieve Chinese beleid niet geslaagd is om dit te “plannen” (van een eufemisme gesproken), hoe zou een vrijiwillige aanpak dan enige kans op slagen hebben ?

    Nu, in de ganse discussie over geboortebeperking is het uitgangspunt dat we met te veel mensen zijn. De meeste mensen stellen als dé remedie voor dat geboortebeperking dan dé oplossing is. En bekijken dus maar 1 zijde van de bevolkingspiramide (nl. de onderkant).

    Laat ons de redenering eens omdraaien en uitgaan van de top van de bevolkingspiramide :
    – je zou kunnen stellen dat de mens lichamelijk niet gemaakt is om heel oud te worden … we slagen er vooral in om ouder te worden dankzij medische vooruitgang, voeding en betere hygiëne (zeer simplistische voorstelling van de feiten). Maar eigenlijk is onze normale levensduur vastgelegd tot het ogenblik dat we onze tanden verliezen. Fysiek takelen we ook allen af vanaf de leeftijd van 35, dus dan is het beste voorbij.
    – je kan je afvragen in welke mate “oude” mensen nog een even grote bijdrage kunnen leveren aan de maatschappij en planeet als pakweg jongere mensen die nog volop groeien, wiens hersenen zich nog volop ontwikkelen, …
    – kinderen en jonge mensen zitten in een opwaartse curve, evolueren en ontwikkelen zich nog volop en zitten ook veel minder vastgeroest in gewoontes.
    – zij zijn zich potentieel beter bewust van de gevolgen van hun gedrag op de planeet, of staan hier minstens meer voor open dan mensen die pakweg 70 zijn.

    Laat ons de redenering nu even omdraaien : als we het bevolkingsaantal op deze planeet moeten reduceren, waarom stimuleren we mensen vanaf een bepaalde leeftijd (50-60-70-80 ?) dan niet om euthanasie te plegen ? Ook op die manier wordt het bevolkingsaantal gereduceerd en komt er plaats voor jonge mensen die zorgvuldiger met de planeet omgaan ?

    Dit soort redenering of argument hoor ik nooit van die oudere (toeval ?) wijze blanke mannen (toeval ?) die het steevast over geboortebeperking hebben. Ik hoor in die redeneringen ook vooral veel patriarchisme en vaak zelfs (neo)kolonialisme weerklinken. Eenzelfde discours was trouwens eind 19de eeuw ook bij het patronaat te horen over het proletariaat …

    Mijn punt is : men heeft het steevast over de andere (vrouwen, kinderen, Afrikanen) en wat die allemaal moeten doen. Maar eens in eigen boezem kijken is er zelden bij.

    Voor alle duidelijkheid : ik pleit niet voor het decimeren van onze senioren, maar als we dan toch de discussie puur rationeel en intellectueel gaan voeren, is deze redenering even valabel als die van Vermeersch. Of even immoreel, afhankelijk van hoe je het bekijkt.

    • Couldn`t agree more! Levenskwaliteit (van ouderen) moet zeker voorrang krijgen op levensduur, investeringen (gefinancierd met belastingsgeld) in medische apparatuur die moeten opbrengen en eventuele nabestaanden die de `Bomma er toch nog graag nog een keer door hadden getrokken` om toch op het gemak afscheid te kunnen nemen.

      NB: Vermeersch is (mede)auteur van de abortus- en euthanasiewetgeving. Hoeveel uitstootkredieten zou hij daar mee verdiend hebben? Hij pleit ook niet tegen vermindering van consumptie (ik zie hem trouwens bijna altijd met hetzelfde `fleeske` op de tv verschijnen), maar als filosoof moet je soms de nadruk leggen op verwaarloosde informatie/oplossingen.

    • haha, seenematic, ik had een tijdje geleden iets gelijkaardigs getypt hier in een reactie, en ik heb het gewist, omdat ik dacht dat het er vér over was 😉
      Je kan dat nog verder doortrekken (puur for the sake of argument hé). Kinderen krijgen is een vorm van “pensioen veilig stellen” in veel landen. Bij ons is dat systeem omgezet in een monetair systeem gebaseerd op solidariteit, pensioenuitkering dus.
      De huidige werkenden betalen het pensioen van de huidige gepensioneerden. Dit systeem kan enkel werken als er voldoende werkenden zijn die nu bijdragen aan de huidige pensioenen.
      Momenteel is er een grote groep die -onvoldoende-heeft bijgedragen in het creëren van werkenden, maar wel uitvoerig en (te)lang mee uit de pensioenpot leeft.
      Anders gesteld : de bayboomers kregen zo weinig kinderen, dat we nu met een tekort aan werkenden zitten, maar een teveel aan gepensioneerde babyboomers, die soms de helft van hun leven geld uit de pensioenpot halen.
      Zo kan je je ook afvragen : hoeveel recht heb je op pensioen, als je geen kinderen hebt die kunnen verzorgen, de maatschappij draaiende houden en kunnen bijdragen aan het betalen van pensioenen.
      Dit solidariteitssysteem werkt aan 2 kanten: geven en nemen.
      Daarom pleit ik voor het niet té drastisch beperken van het aantal kinderen per vrouw in vruchtbare leeftijd.
      2,2 à 2,4 per vrouw is het vervangingsniveau : dan stijgt noch daalt de bevolking. Wij zitten al erg lang rond de 1,45 per vrouw, net iets te laag om een gezonde haalbare daling te krijgen.
      Enkel de immigratie doet onze bevolking in Europa nog een beetje stijgen.
      Onze bevolking zal dalen als de babyboomers hun levensverwachting bereiken: tegen 2020 zal er een sterftegolf optreden die 20 jaar zal duren. Zonder immigratie zal de bevolking van België en Europa (en andere Westerse landen) dan zeker dalen.
      En nog iets : ik hoor mensen vaak zeggen : ik heb toch betaald voor mijn pensioen, dus zelfs zonder kinderen heb ik er recht op? Zo werkt het echter niet. Je betaalt voor de huidige gepensioneerden en zo verdien je het recht om later ook van het systeem te genieten.
      En zo zitten we bij een voorstel van een aantal economen dat ik al 10 jaar geleden in de Knack las : laat het pensioenbedrag mee afhangen van het aantal kinderen dat je kreeg, met een maximum erop natuurlijk. Ze hielden er ook rekening mee dat kinderlozen meer geld overhouden, en dat ook opzij kunnen zetten om een deel pensioen mee te betalen, ipv extra te consumeren.(niet mijn voorstel hé, maar wel interessant )

      • Uiteraard geen duurzaamheid zonder geleidelijkheid. Maar dit geldt ook voor de vermindering van de consumptie! Als heel Europa van vandaag op morgen zijn voetafdruk beperkt tot het eerlijke-aarde-aandeel zal dit niet alleen tot een economische depressie in Europa leiden, maar ook in heel wat groei- en ontwikkelingslanden die producten voor de Europese markt maken. Dan zal het pensioenstelsel nog veel meer op apegapen liggen dan als we wat minder kinderen zouden maken. Dit pleit niet tegen die vermindering maar wel tevens voor een niet te drastische (wel in einddoel maar niet in tijd). Ik ben het eens met u dat de babyboomers te weinig kinderen hebben gemaakt in vergelijking met hun ouders. Het probleem van de vergrijzing ligt dus ook bij de ouders van de babyboomers die net te veel kinderen hebben gemaakt. Hadden de opstellers van het Marshall plan wat meer oog gehad voor family planning dan was er misschien geen sprake geweest van een babyboom en dan hadden we nu ook geen grannyboom. Familie planning zou een hoeksteen moeten zijn van elk programma voor de heropbouw van een regio na een gewapend conflict. Na de genocide in Rwanda hebben ze gelukkig wel massaal anticonceptie beschikbaar gemaakt [1].

        Bovendien is het een illusie dat we de grannyboom demografisch (nog) zouden kunnen opvangen. Tegen dat alle kinderen die nu of enkele jaren geleden geboren zijn op de arbeidsmarkt komen (na 23 jaar pakt) en dus effectief kunnen bijdragen aan het pensioenstelsel is de helft van de grannyboomers waarschijnlijk al dood en ondertussen hebben die kinderen ook wel handenvol geld aan de maatschappij gekost (kindergeld, onderwijs,…). Nu een babyboom in combinatie met een grannyboom leidt ongetwijfeld tot een in-between-bust zelf zonder grote werkloosheid door economische crisis. Een vruchtbaarheidscijfer van 1,5 leidt tot een halvering van de bevolking om de 64 jaar of een daling van de bevolking met 1 % per jaar. Tegen dat we CO2-neutraal moeten zijn (in 2050) zijn we dan toch al met ongeveer 35 % minder uitstooters [2]. In België zitten we momemteel wel met een vruchtbaarheidscijfer van 1,8 en de VN verwacht om een of andere reden (immigratie-fertiliteit?) dat dit tegen 2050 terug naar het vervangingsniveau zal stijgen [3]. We zullen dus alle zeilen moeten bijzetten om toch de noodzakelijke bevolkingsreductie te bekomen om te anticiperen op verhoogde voedselschaarste door de aanstormende klimaat- en energiecrisis [4]. Het huidige systeem van kindergeld zou best hervormd worden tot een degressief systeem met een begrenzing op het aantal kinderen en met bijdragen die afhankelijk zijn van het vermogen van de ouders. Het huidige systeem vergroot immers de inkomensongelijkheid. Voor rijke mensen maakt het niet uit en die zullen hun reproductiegedrag niet aanpassen en dat geld vliegt gewoon op de spaarrekening van zoon- of dochterlief. Voor arme mensen die het met een uitkering moeten stellen, zal dat kindergeld (of moeten we het oudergeld noemen?) veel verschil maken en hun gewenste aantal kinderen doen toenemen. Misschien zodanig zelfs dat de ouders niet meer in staat zijn om elk van hun kinderen een degelijke opvoeding en opleiding mee te geven tenzij ze hier fulltime mee bezig zijn. Dit is niet herverdelen, dit is armoede betonneren of zelfs cultiveren…

        Een meer fundamentele vraag is inderdaad quid reflex reproductans? Alle nulgroeibetogen ten spijt kan het zijn dat groeien tot de limiet (en erover) misschien wel in de genetische code zit gebakken van elk levend wezen. Hoe groter het aantal individuen, hoe groter de kans dat bij het uit elkaar spatten van de moeder alle bubbles, de human bubble, er individuen zullen overleven die evolutionair meer robust zijn dan degenen bij de start van de boom-bust-cyclus. Ik hoop en geloof dat er toch een alternatief is voor de selfisch-gene-hypothese. Misschien is het mogelijk van uw genen in het zak te zetten en we zouden dit de foolish-gene-hypothese kunnen noemen. Want nog belangrijker dan reproductie is zingeving denk ik (en toen verscheen er een fatal error op de paus zen Iphone). En zonder minachtend te willen doen, zou men kinderen maken kunnen zien als een gemakkelijke manier (zeker de act van reproductie zelve) om zin te geven aan het leven. Hoewel kinderloos, heeft Vermeersch ook twee kinderen gebaard (en mss zelfs meer) in de zin van de abortus- en euthanasiewetgeving waarvan de maatschappelijke impact, de positieve return van een fysiek nageslacht waarschijnlijk vele malen overstijgt. Marleen Temmerman, om het eens over iemand anders te hebben, heeft slechts 1 zoon, en misschien had zij veel meer kinderen gewild maar dan was dit misschien moeilijk te combineren geweest met het directeurschap van het WHO, een andere mogelijke invulling van een vruchtbaar leven? Heeft Di Rupo (premier, homosexueel) dan minder aan de maatschappij bijgedragen dan een Bart De Wever (volksverdeler, 4 kinderen)? Ik zou dus zeker oppassen met allusies als mensen met kinderen zijn nuttiger voor de maatschappij en moeten daarvoor beloond worden.

      • Oepsie, bijna mijn emissioncredits4goodreferences kwijt…

        [1]http://www.youtube.com/watch?v=dN06tLRE4WE (vanaf min 38)

        [2]http://www.demographic-research.org/volumes/vol24/7/24-7.pdf (tabel 1)

        [3]http://esa.un.org/unpd/wpp/unpp/p2k0data.asp

        [4]http://www.guardian.co.uk/environment/2012/jul/23/us-drought-global-food-crisis

  8. Dank je Renaat voor de link naar deze hersenspinsels.
    Ik heb genoten van het leesplezier.

    Dames en heren, het ziet er niet te best uit hé. Als redelijk gelijkgezinde wereldburgers op deze site niet tot een vergelijk komen, hoe kunnen in hemelsnaam de egoïstische, op macht beluste, a-visionaire wereldleiders onze moeder dan redden?

    Ik vrees dat er toch een plan B gaat moeten bedacht worden. Misschien maar eens een bedrijfje starten dat ondergrondse schuilkelders bouwt.

    Een kwestie van tijd voor we elkaar beginnen uitmoorden of dat er één of andere ziekte zich verspreid (of verspreid wordt, maar uitmoorden had ik al vernoemd) om datgene wat wij als intelligent ras blijkbaar toch niet voor elkaar krijgen, uit te voeren.

    Misschien kan ik m’n kinderen (2 overigens) binnen enkele jaren aanraden zich te laten sterliseren, want de toekomst van m’n kleinkinderen ziet er somber uit.

    Nog één ding. Kinderloze echtparen en hun voetafdruk. Niet vergeten dat zij een eindige afdruk vertegenwoordigen. Wij, ouders, houden hem in stand en waarschijnlijk verhogen wij hem nog.

    Zoveel goeie ideeën hier op tafel, maar we zitten zo gevangen in de economische dwangneuroses dat de huidige politiek het niet gaat oplossen.
    Moeten we eens geen 20 á 30 punten programma opstellen die de basis kan zijn voor een nieuwe samenleving/politieke stroming?

    Als we nu eens een knap computerprogramma bouwen waar we allemaal menselijke, eerlijke, duurzame kennis in stoppen. En we zorgen ervoor dat dat programma er niet op uit is z’n persoonlijke macht en rijkdom op de eerste plaats te zetten. En we bouwen maar één programma, zodat het zich niet heel de tijd wil vergelijken met andere programma’s en meer wil kunnen dan de andere. En dan laten we dat programma de plaats van de politiekers innemen?
    Gedaan met haantjesgedrag, egotrippers, vriendjespolitiek. profileringsdrang, verkiezingskoorts….

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

%d bloggers liken dit: