seven summits op duurzame wijze


Tijdens de krokusvakantie zijn er wellicht heel wat mensen op vakantie vertrokken. Het is iedereen gegund natuurlijk, al is de impact van het reizen niet te onderschatten, zeker als daar een vliegtuig bij gebruikt wordt. Neem bijvoorbeeld eens een kijkje op deze site, en dan zie je in real time hoeveel vliegtuigen er in de lucht flighttrackerhangen. En het worden er jammer genoeg steeds meer. Het valt me trouwens op dat er actiegroepen en campagnes zijn rond vlees, autorijden, plastic, bontjassen en papier maar niet rond vliegen. Wie start de eerste ‘dagen zonder vliegen’ of ‘stop flying’ campagne?

In afwachting even aandacht voor een campagne die zich richt op duurzaam reizen. Met ‘seven summits’ willen de Natuurvrienden alvast het duurzaam bergbeklimmen promoten. Zeven teams gaan de uitdaging aan om zo duurzaam mogelijk te reizen en een berg te beklimmen in Europa. De zeven teams zullen moeten samenwerken om te slagen in hun opzet. Het onderweg zijn, respect voor elkaar en de natuur zijn enkele kernwoorden. Het gaat dus niet om het bedwingen van de hoogste bergen, maar het combineren met een mooie natuurervaring met respect voor diezelfde natuur.

Tijdens het hele project worden ervaringen en verhalen van de deelnemers uitgewisseld. : welke keuzes en afwegingen spelen er mee, welke compromissen zijn nodig. De reisverhalen en resultaten van het experiment worden verzameld in een magazine dat dit najaar verschijnt.

De deelnemers gebruiken een  ‘checklist’ om de duurzaamheid van hun reisplannen af te toetsen. De zeven teams zijn op basis daarvan bezig met de voorbereidingen: keuzes in transport, teambuildingdagen, opleiding, andere keuzes,… Op 27 juni is er een groot afscheidsfeest in Antwerpen waar alle trips worden voorgesteld. Op deze blog en op facebook kan je ondertussen het project op de voet volgen.

Advertenties

liever een vélomobiel dan een vliegmachien


Het is toch mooi om zien hoe veel mensen bereid zijn belangeloos hun kennis te delen. Mijn berichtje rond de velomobiel heeft meteen flink wat nuttige tips en informatie opgeleverd. Dus graag nog eens mijn dank aan de vele mensen die hier regelmatig de dialoog voeden. De ondertussen 9 111 (!) reacties op deze blog zijn soms meer de moeite om te lezen dan de stukjes die ik schrijf. Of anders gesteld, veel mensen weten en kunnen steeds meer dan een individu.

Over de twee rapporten die gisteren verschenen zijn heb ik ook wel een mening. Ik doel daarmee op het ‘rapport van Vlaanderen’ waaruit blijkt dat mensen vooral bezorgd zijn over pensioenen, justitie en betaalbare gezondheidszorg en milieu helemaal onderaan bengelt. Daarnaast is ook het tweede deel van het nieuwste IPCC rapport verschenen met een behoorlijk apocalyptisch beeld van de toekomst. Niet zo verrassend voor velen onder ons, nog maar eens harde bevestiging van de foute koers die we globaal aan het varen zijn.  Met dergelijke berichten is het verleidelijk om te klagen over ‘de politici’, ‘de mensen’, ‘de bedrijven’ enzovoort, maar ik heb besloten net het omgekeerde te doen. Ik hen mijn stukje eerst als opinie naar de krant gestuurd. Zodra het daar verschijnt (of niet verschijnt) dan kan je het hier lezen.

Over kranten gesproken, de marketingjongens van De Morgen hebben het nog niet begrepen. Wellicht lezen ze mijn blog niet (en zeker dit stukje niet), want vandaag kreeg ik nog een mail om een wereldreis met een vliegtuig te ‘liken’ en eventueel zelfs te winnen. Ik heb me dus meteen uitgeschreven op alle nieuwsbrieven van de Morgen, en een mail gestuurd naar info@demorgen.be met de melding dat ze nu wel een voldoende bijdrage hebben geleverd aan de opwarming van de aarde. Ik wil niemand op ideeën brengen, maar wat weerhoudt je ervan om ook eens een berichtje te sturen?

nog meer klimaatellende dankzij De Morgen


Ik heb hier voor mij de klimaatspecial van De Morgen op tafel liggen. Een uitgebreide bijlage bij de krant van 9 november naar aanleiding van de (mislukte) klimaattop in Polen. Interessante analyses en interviews, pakken informatie over de dreigende klimaatchaos. In haar opiniestuk van deze bijlage houdt Barbara Debusschere terecht een hartstochtelijk pleidooi voor een radicale ommekeer om de stijgende CO2 uitstoot aan te pakken voor het te laat is.

wegmetdemorgenVandaag is De Morgen bezig met een grote promotiecampagne om nieuwe abonnee’s te werven. Hoe? Door een gratis retour vliegtuigticket voor twee personen kado te doen aan wie zich voor 2 jaar abonneert. Ongeveer 1 ton CO2 per nieuwe abonnee.

Dat de kwaliteitskranten het meer en meer moeten hebben van bijzondere acties en extraatjes om lezers te werven is één ding. Dat er gekozen wordt voor incentives die een regelrechte aanslag zijn op het milieu is nog iets anders.

Het argument is meestal dat redactie én promotie gescheiden afdelingen zijn, en dat inhoud en verkoop elkaar niet mogen beïnvloeden. Om in deze lastige tijden mensen over het klimaatprobleem te kunnen informeren zijn er dus dergelijke promoacties nodig – zelfs al maken die het probleem nog een stuk erger. Of simpel gesteld, wat geld opbrengt krijgt voorrang.

Tja, als we dan binnen een jaar of twintig vaststellen dat precies deze houding onze toekomst om zeep heeft geholpen zal Barabara ongetwijfeld een vurig opiniestuk schrijven. Ik kijk er al naar uit.

vakantieplannen


Ik ben meestal aan de late kant voor het maken van reisplannen, maar deze week heb ik mijn tickets geboekt. Samen met zoon Adam gaat het richting Noorwegen, met het vrachtschip. Na de zeer geslaagde reis naar Zweden vijf jaar geleden gebruiken we nu een andere lijn van dezelfde rederij.

noorwegenDFDSTorline verzorgt een hele reeks vrachtreizen en op een aantal ervan is er plaats voor passagiers. Onze reis gaat naar Brevik en zal ongeveer 30 uur duren. De prijs is 200 euro enkele reis per volwassene en 100 euro voor kinderen tot 16 jaar. De fiets mag gratis mee en alle maaltijden aan boord zijn inbegrepen. Er zijn maximaal 8 passagiers toegelaten bij deze overtocht, dus weinig kans op vakantiestress. Luchthaventaks hoef je niet te betalen, je draagt wel zelf je valies of rugzak aan boord.

Natuurlijk verbruikt zo’n gigantisch schip ook energie (zware diesel zelfs), en kan slechts een beperkt aantal mensen hiervan gebruik maken. Maar het lijkt me nog altijd beter die enkele plaatsen op te vullen op schepen die toch varen, dan dezelfde trip met vliegtuig of auto doen.

Het programma ter plekke moeten we nog bekijken, Adam wil graag zo ver mogelijke Noordwaarts gaan (het Noorderlicht nietwaar), maar Noorwegen is natuurlijk een bijzonder groot land. Wellicht wordt het een combinatie van wandelen, treinen, liften en varen en zien we wel waar we terechtkomen.

Ik hoop nu maar dat meer en meer mensen de vele reclame voor goedkope vliegreizen negeren en andere manieren zoeken om zich te verplaatsen. Minder ver weg gaan is al een mogelijke keuze, kiezen voor de trein of de boot een andere. Internationale treinreizigers kunnen heel wat info vinden op Seat61. Je kan er trouwens ook Europese bootreizen terugvinden. Een andere plek waar je de mogelijkheden van reizen per boot kan exploreren is deze site.

Ik heb trouwens nog verrassend nieuws,  wetenschappers hebben na lang zoeken ondekt dat je perfect gelukkig zijn zonder de piramides van Egypte gezien te hebben, zonder de Machu Pichu beklommen te hebben en zonder een zwempartij tussen Australisch koraalrif!

we vliegen de aarde naar de maan


Vakantietijd is volop vliegtijd. Jammer genoeg natuurlijk. Ondanks het feit dat iedereen wel weet dat vliegen geen goede zaak is voor het milieu blijft het vliegverkeer toenemen. Tja, niet verwonderlijk als je ziet hoeveel reclame in het straatbeeld te zien is met allerlei goedkope vluchten. Daarnaast doen de media duchtig mee door gratis vliegreisjes weg te geven, elke dag in ‘1000 zonnen’ bijvoorbeeld. Maar ook regelmatig in andere programma’s zoals recent nog in het radio 1 programma waar je een reisje naar Rome kon winnen voor 2 (!) dagen. Trouwens, wist je dat de stad Gent ook mee betaalt voor een budget dat Ryanair naar Oostende moet halen (2859 euro per jaar).  Voor een stad die klimaatneutraal wil zijn ook niet echt logisch. Alvast één kleine besparing die de volgende gemeenteraad kan maken.

Naast de vanzelfsprekendheid van het vliegen is er de lijdensweg van de mensen die op zoek gaan naar manieren om met het openbaar vervoer een stukje van Europa willen bezoeken.  Het kan allemaal maar vraagt een pak voorbereiding en vooruit denken én een ruimer budget. Lees maar eens het verhaal van Kris De Decker (auteur van het Low Tech magazine). En waarom kan een regering die volop op zoek is naar besparingen niet starten met het invoeren van een CO2 taks op vliegen? Waarom moet de treinreiziger zo veel betalen en wordt er op kerosine geen taks gegeven? Weer een kwestie van 5 minuten politieke moed? Waarom is een goede vulkaanuitbarsting het enige om het vliegverkeer eventjes te beperken?

De vliegtuigkwestie is trouwens ook om mijn keukentafel beland. Marieke zou volgend jaar met de bus naar Zweden gaan als laatstejaarsreis. Maar nu heeft de school beslist om het plan te veranderden en gaan ze met het vliegtuig naar de Canarische eilanden. Marieke zou liever niet vliegen, maar ze wil natuurlijk wel deze reis met haar klasgenoten meemaken. En dat voor een Freinet-school (De Wingerd) van een stad (Gent) die klimaatneutraal wil zijn. Ik ga zelf al enkele jaren naar deze school met mijn LIM verhaal, maar misschien moet ik het maar afzeggen. Wat voor zin heeft de leerlingen te gaan vertellen dat ze het licht moeten uitdoen in de pauze als ze met zijn allen het vliegtuig nemen. Hoe kan een school beweren bezig te zijn met de toekomst van de leerlingen als ze tegelijk de toekomst van de planeet in gevaar brengt door onnodige en onverantwoorde vliegreizen? Ik plan in elk geval nog een gesprek met de directie hierover, en als het aan mij ligt mag dit ook wel eens op de agenda van de gemeenteraad komen. Is het verantwoord dat stadsscholen vliegreizen organiseren??

11 juli 2028: ook vakantie voor de planeet


We zijn midden in de vakantie, maar wegens het permafrost-alarm ziet die er behoorlijk anders uit dan pakweg 20 jaar geleden. Er zijn geen vakantievluchten meer toegelaten en ook op vakantie gaan met de auto is tijdelijk verboden. Wie om een of andere dringende reden toch zou willen vliegen moet een heleboel papierwerk invullen en zeer grondige redenen aangeven. Na goedkeuring komt hij of zij op een wachtlijst, het kan vaak maanden duren voor je mag vertrekken.

Dit is vooral lastig voor mensen die familie overzee hebben wonen. Mijn jongste broer Koen woont al een hele tijd in New York, maar door het vliegverbod is het alweer vier jaar geleden dat hij nog eens naar hier op bezoek kwam. Ik overweeg om hem zelf eens te gaan bezoeken, het kost ongeveer 2 weken om met een vrachtschip de overtocht te maken. Uiteindelijk heb ik nu toch tijd en de prijs valt redelijk mee.

Nu vliegen en autorijden niet meer kan wil dit niet zeggen dat er geen vakantie meer bestaat. In tegendeel zou ik zeggen. Je ziet dezer dagen massa’s gezinnen die op de fiets het land doorkruisen. Soms hebben ze hun eigen kampeerspullen bij, maar heel wat mensen maken gebruik van de talloze systemen van ‘openhuislogies’. Mensen met een tuin plaatsen bijvoorbeeld een bordje wat aangeeft dat passanten er mogen kamperen. Andere stellen een kamer of een zetel ter beschikking via het  razend populaire coachsurfing. Wie honger heeft onderweg kan aanbellen bij de mensen die een poster aan het raam hebben met de vermelding ‘hier kan je mee-eten’.

Daarnaast zijn er ook heel wat mensen die niet meer op reis gaan in de letterlijke zin van het woord, maar die vakantie zien als een periode voor lange wandelingen in de natuur, cursussen meditatie of tijd eindelijk veel tijd voor vrienden. Anderen kiezen voor dansvakantie’s, leesvakantie’s, muziekvakantie’s, kookvakantie’s enzovoort. Waar lang geleden het idee van vakantie helemaal is gekaapt door de commerciële sector bepalen mensen nu weer zelf hoe ze hun vrije tijd invullen.  Plots weten mensen weer zelf best wat goed voor hun is, en deze Low Impact manier van vakantie zorgt dat ook de planeet even rust krijgt.

Daarnaast zijn er heel wat kleinschalige stadsfestivals en evenementen waardoor en echt wel kansen genoeg zijn voor ontmoeting en ontspanning. Door het vliegverbod zijn er nauwelijks nog buitenlandse groepen te horen op die festivals, en wat blijkt; er is ongelofelijk veel lokaal talent dat nu eindelijk de kans krijgt zijn kunnen aan een breder publiek te tonen. Aangezien er grote groepen klimaatvluchtelingen zijn aangespoeld is het aanbod bijzonder divers en bij wijlen exotisch.

Oja, als ik me niet vergis was 11 juli vroeger ook de ‘Vlaamsche feestdag’. Dit is een gebruik dat nu niet meer gevierd wordt, sinds het ontstaan van de wereldregering enerzijds en de grotere autonomie van steden en gemeentes is het regionale tussenniveau steeds minder belangrijk geworden. In de vakantie komen er trouwens tienduizenden zogenaamde Walen op vakantie naar hier en omgekeerd. Wat zouden we ons druk maken over een paar ridders die 700 jaar geleden op een pattattenveld op de vuist gingen. We hebben echt wel betere dingen te doen.

vliegen en vrijheid


Beetje weinig tijd voor een uitgebreid stukje, want deze week zit helemaal vol met lezingen, ecoteams, vormingsdagen en een Show. En tot slot mag ik nog even kwismaster spelen bij een quiz van Groen. Wat maakt dat ik weer ettelijke uren op de trein zit en toch wel  zo’n vierhonderd mensen zal bereiken deze week.

De voorbije twee dagen mocht ik twee lezingen geven rond duurzaam reizen voor mensen van Pasar. Pasar is een organisatie die werkt rond recreatie en toerisme en vooral de nadruk legt op wandelen, fietsen en kamperen – al organiseren ze ook vliegreizen. Op de trein nog een heel gesprek gehad met Ben, een student bouwkunde in Gent, die voor het vak ethiek een werkje wil maken rond duurzaam toerisme.

Zowel uit de reacties na de lezingen als uit het gesprek met Ben kwam ik tot de conclusie dat het bijzonder moeilijk is duidelijk te maken dat het toerisme zoals we het nu kennen niet duurzaam en houdbaar is. Regelmatig het vliegtuig nemen is voor ons bijna zo vanzelfsprekend geworden dat we het als een mensenrecht beschouwen. Als ik dan kom vertellen dat we het vliegverkeer drastisch moeten verminderen voelen mensen dit ook vaak aan als een beperking van de individuele vrijheid.

Wellicht is de tijd nu nog niet rijp hiervoor, maar uiteindelijk zijn we als samenleving ook akkoord gegaan dat het beperken van roken in publieke ruimtes belangrijker is voor het algemeen belang dan de individuele vrijheid van de roker. Wat vliegen betreft zitten we precies met hetzelfde. De impact van vliegen is natuurlijk minder rechtstreeks en vooral te voelen bij de armste mensen en bij toekomstige generaties maar uiteindelijk zal ook hier het algemeen belang toch moeten primeren.

Het goede nieuws is echter dat het perfect mogelijk is boeiende vakanties en reizen te maken dichterbij of verder weg met andere manieren van transport. Al zal dit ook een hele andere invulling van tijd en levensstijl vragen.